Srinivas

Practicing the Intermediate 2nd Year Maths 2B Textbook Solutions Chapter 7 నిశ్చిత సమాకలనులు Exercise 7(d) will help students to clear their doubts quickly.

AP Inter 2nd Year Maths 2B Solutions Chapter 7 నిశ్చిత సమాకలనులు Exercise 7(d)

అభ్యాసం – 7 (డి)

I. క్రింద ఇచ్చిన వక్రాలతో ఆవృతమైన ప్రదేశం వైశాల్యం కనుక్కోండి.

ప్రశ్న 1.
y = cos x, y = 1 – \(\frac{2 \mathbf{x}}{\pi}\) (Mar. ’05)
సాధన:
దత్త వక్రాల సమీకరణాలు
y = cos x —- (1)
y = 1 – \(\frac{2 x}{\pi}\) — (2)
(1), (2) ల నుండి y ను తొలగించగా
cos x = 1 – \(\frac{2 x}{\pi}\)
అయితే x = \(\frac{\pi}{2}\), cos x = cos \(\frac{\pi}{2}\) = 0
1 – \(\frac{2}{\pi}\) . x = 1 – \(\frac{2}{\pi}\) . \(\frac{\pi}{2}\) = 1 – 1 = 0
అయితే x = 0, cos x = cos 0 = 1
1 – \(\frac{2 x}{\pi}\) = 1 – 0 = 1
∴ ఖండన బిందువులు A(0, 1), B(\(\frac{\pi}{2}\), 0)

ప్రశ్న 2.
y = cos x, y = sin 2x, x = 0, x = \(\frac{\pi}{2}\).
సాధన:

కావలసిన వైశాల్యము

ప్రశ్న 3.
y = x³ + 3, y = 0, x = -1, x = 2 (Mar. 05)
సాధన:
PABQ వైశాల్యము

ప్రశ్న 4.
y = e^x, y = x, x = 0, x = 1
సాధన:

ప్రశ్న 5.
y = sin x, y = cos x, x = 0, x = \(\frac{\pi}{2}\)
సాధన:

కావలసిన వైశాల్యము

ప్రశ్న 6.
x = 4 – y², x = 0
సాధన:
x = 4 – y² పరావలయం, x – అక్షాన్ని A (4, 0) వద్ద y – అక్షాన్ని P (0, 2) మరియు Q (0, – 2) వద్ద ఖండిస్తుంది. పరావలయం x-అక్షం దృష్ట్యా సౌష్టవము

కావలసిన వైశాల్యము = 2 వైశాల్యం OAP
= 2\(\int_0^2\)(4 – y²) dy
= 2\(\left(4 y-\frac{y^3}{3}\right)_0^2\)
= 2\(\left(8-\frac{8}{3}\right)\)
= 2.\(\frac{16}{3}\) = \(\frac{32}{3\) చ|| యూనిట్లు,

ప్రశ్న 7.
|x| + |y| = 1 వక్రంతో ఆవృత్తమైన వైశాల్య౦ కనుక్కోండి.
సాధన:

II.

ప్రశ్న 1.
x = 2 – 5y – 3y², x = 0.
సాధన:
దత్త సమీకరణాలను సాధించగా
2 – 5y – 3y² = 0
3y² + 5y – 2 = 0
(y + 2) (3y – 1) = 0 y = -2 or \(\frac{1}{3}\)

ప్రశ్న 2.
x² = 4y, x = 2, y = 0
సాధన:

ప్రశ్న 3.
y² = 3x, x = 3.
సాధన:

పరావలయం X – అక్షం దృష్ట్యా సౌష్ఠవము
కావలసిన వైశాల్యము = \(2 \int_0^3 \sqrt{3} \cdot \sqrt{x} d x\)
= \(\left(2 \sqrt{3} \cdot \frac{x^{\frac{3}{2}}}{\frac{3}{2}}\right)_0^3\)
= \(\frac{4 \sqrt{3}}{3}\).(3\(\sqrt{3}\) – 0)
= 12 చ|| యూనిట్లు

ప్రశ్న 4.
y = x², y = 2x.
సాధన:
దత్త సమీకరణాలు
y = x² —– (1)
y = 2x —– (2)

y ను తొలగించగా x² = 2x
x² – 2x = 0
x(x – 2) = 0
x = 0 or x = 2
y = 0, or y = 4
ఖండన బిందువులు O(0, 0), A(2, 4)
కావలసిన వైశాల్యము = \(\int_0^2\left(2 x-x^2\right) d x\)
= \(\left(x^2-\frac{x^3}{3}\right)_0^2\) = 4 – \(\frac{8}{3}\)
= \(\frac{4}{3}\) చ॥ యూనిట్లు.

ప్రశ్న 5.
y sin 2x, y = \(\sqrt{3}\) sin x, x = 0, x = \(\frac{\pi}{6}\)
సాధన:
దత్త సమీకరణాలు y = sin 2x —– (1)
y = \(\sqrt{3}\) sin x —- (2)
sin 2x = \(\sqrt{3}\) sinx
2 sin x cos x = \(\sqrt{3}\) sin x
sin x = 0 లేదా 2 cos x = \(\frac{\sqrt{3}}{2}\)
x = 0 cos x = \(\frac{\sqrt{3}}{2}\) ⇒ x = \(\frac{\pi}{6}\)

ప్రశ్న 6.
y = x², y = x³.
సాధన:
దత్త సమీకరణాలు y = x² —– (1)
y = x³ —- (2)

ప్రశ్న 7.
y = 4x – x², y = 5 – 2x [T.S. Mar. 16]
సాధన:

y = 4x – x² —- (1)
y = 5 – 2x —– (2)
y = -([x – 2]²) + 4
y – 4 = -(x – 2)²
(i), (ii) లను సాధించగా
4x – x² = 5 – 2x
x² – 6x + 5 = 0
(x – 5) (x – 1) = 0
x = 1, 5
కావలసిన వైశాల్యం = \(\int_1^5\)(4x – x² – 5 + 2x) dx
= \(\int_1^5\) (6x – x² – 5) dx

ప్రశ్న 8.
X – అక్షం, y = 1 + \(\frac{8}{x^2}\) వక్రభాగం, x = 2, x = 4 రేఖలతో పరిబద్ధమైన వైశాల్యం కనుక్కోండి.
సాధన:
దత్త సమీకరణాలు y = 1 + \(\frac{8}{x^2}\)

ప్రశ్న 9.
పరావలయాలు y² = 4x, x² = 4y లతో పరిబద్ధమైన ప్రదేశం వైశాల్యం కనుక్కోండి.
సాధన:
వక్రాల సమీకరణాలు
y² = 4x —- (1)
x² = 4y —– (2)
\(\left(\frac{x^2}{4}\right)^2\) = 4x
\(\frac{x^4}{16}\) = 4x
x⁴ = 64 ⇒ x⁴ = 0 లేదా x³ = 64, x = 4

ప్రశ్న 10.
వక్రం y = lnx, X – అక్షం, సరళరేఖ x = e లతో పరిబద్ధమైన వైశాల్యం కనుక్కోండి.
సాధన:
వక్రం సమీకరణము y = lnx
x = 1 ⇒ y = 0
వక్రం y = lnx
X – అక్షాన్ని c(1, 0) వద్ద ఖండిస్తుంది.

III.

ప్రశ్న 1.
y = x² + 1, y = 2x – 2, x = -1, x = 2. వక్రాల మధ్య వైశాల్యం ఎంత ?
సాధన:
దత్త సమీకరణాలు
y = x² + 1 —– (1)
y = 2x – 2 —- (2)

దత్త రేఖల మధ్య వైశాల్యము

ప్రశ్న 2.
y² = 4x, y² = 4(4 – x) వక్రాల మధ్య వైశాల్యం ఎంత ? (May ’11)
సాధన:
వక్రాల సమీకరణాలు y² = 4x —- (1)
y² = 4(4 – x) —- (2)
y ను తొలగించగా
4x = 4 (4 – x)
2x = 4 ⇒ x = 2
(1) లో ప్రతిక్షేపించగా y² = 8
y = ±2\(\sqrt{2}\)

ఖండన బిందువులు
A(2, 2\(\sqrt{2}\)), B(2, -2\(\sqrt{2}\))
కావలసిన వైశాల్యం X- అక్షం దృష్ట్యా సౌష్ఠవము
OACB వైశాల్యము

ప్రశ్న 3.
y = 2 – x², y = x² వక్రాల మధ్య వైశాల్యం ఎంత ?
సాధన:

y = 2 – x² —- (1)
y = x² —- (2)
x² = -(y – 2)
(2) నుండి
2 – x² = x²
2 = 2x² లేదా x² = 1
x = ±1
రెండు వక్రాల మధ్య వైశాల్యము

ప్రశ్న 4.
y² = 12(x + 3), y² = 20 (5 – x) వక్రాల మధ్య ఆవృతమైన వైశాల్యం 64\(\sqrt{\frac{5}{3}}\) అని చూపండి.
సాధన:
వక్రాల సమీకరణాలు
y² = 12 (x + 3) —- (1)
y² = 20(5 – x) —- (2)
y ను తొలగించగా
12(x + 3) = 20(5 – x)
3x + 9 = 25 – 5x
8x = 16
x = 2
y² = 12(2 + 3) = 60
y = \(\sqrt{60}\) = ±2\(\sqrt{15}\)

ఖండన బిందువులు (2, 2\(\sqrt{15}\)) B’ (+2, -2\(\sqrt{15}\))
కావలసిన వైశాల్యము X – అక్షం దృష్ట్యా సౌష్ఠవము.
వైశాల్యము ABCB’

ప్రశ్న 5.
{(x, y), x² – x – 1 ≤ y ≤ -1} ప్రదేశం వైశాల్య౦ కనుక్కోండి.
సాధన:

ప్రశ్న 6.
x² + y² = 8 వృత్తం 2y = x² పరావలయంతో రెండు భాగాలుగా విభజించబడింది. ఈ రెండు భాగాల వైశాల్యాలు కనుక్కోండి.
సాధన:
వక్ర సమీకరణాలు
x² + y² = 8 —- (1)
2y = x² —– (2)
(1), (2) ల మధ్య y ని తొలగించగా

x² = t
4t + t² = 32
t² + 4t – 32 = 0
(t + 8) (t − 4) = 0
t = -8 (అసాధ్య౦) x² = 4 ⇒ x = ±2

వక్రం Y- అక్షం దృష్ట్యా సౌష్ఠవము
మొత్తము వైశాల్యము
A = 2A₁ = 2(\(\frac{2}{3}\) + π) = \(\frac{4}{3}\) + 2π చ|| యూనిట్లు.
మిగిలిన వైశాల్యం = 8π – (\(\frac{4}{3}\) + 2π)
= (6π – \(\frac{4}{3}\)) చ|| యూనిట్లు.

ప్రశ్న 7.
\(\frac{x^2}{a^2}\) + \(\frac{\mathbf{y}^2}{\mathbf{b}^2}\) = 1 (దీర్ఘవృత్తం) తో పరిబద్ధమైన ప్రదేశం
వైశాల్యం π ab అని చూపండి. దీని నుంచి x² + y² = a² వృత్తం వైశాల్యం రాబట్టండి. (May ’05)
సాధన:

x మరియు y అక్షాల యొక్క దీర్ఘవృత్త వైశాల్యము
= 4 వైశాల్య౦ CAB
= 4 . \(\frac{\pi}{4} a b\)
దీర్ఘవృత్త వైశాల్యము \(\frac{x^2}{a^2}+\frac{y^2}{b^2}\) = 1
y = \(\frac{b}{a} \sqrt{a^2-x^2}\)
CAB = \(\frac{b}{a} \int_0^a \sqrt{a^2-x^2} d x\)

x² + y² = a² వృత్త వైశాల్యము వస్తుంది.
వృత్త వైశాల్యము = πа(a) = πа² చ|| యూనిట్లు.

ప్రశ్న 8.
y sin πx, y = x² – x, x = 2 వక్రాలతో అన్నతమైన ప్రదేశం వైశాల్యం కనుకోండి.
సాధన:
కావలసిన వైశాల్యము

ప్రశ్న 9.
OA = 3, OB = b అయినప్పుడు \(\frac{x^2}{a^2}\) + \(\frac{y^2}{b^2}\) = 1 దీర్ఘవృత్తం ధన పాదం AOB అనుకుందాం. అప్పుడు దీర్ఘవృత్తం జ్యా AB కి, చాపం A, B కి మధ్య పరి బద్ధమైన వైశాల్యం \(\frac{(\pi-2) a b}{4}\) అని చూపండి.
సాధన:
OA = a, OB = b అనుకొనుము
AP సమీకరణము \(\frac{x}{a}\) + \(\frac{y}{b}\) = 1
\(\frac{y}{b}\) = 1 – \(\frac{x}{a}\)

ప్రశ్న 10.
x = 0, x = 4, y = 4, y = 0 రేఖలతో పరిబద్ధమైన చతురస్ర వైశాల్యాన్ని వక్రాలు y² = 4x, x² = 4y మూడు సమాన భాగాలుగా విభజిస్తాయని చూపండి.
సాధన:

దత్త సమీకరణాలు y² = 4x —– (1)
x² = 4y —– (2)
ఖండన బిందువులు O(0, 0), A(4, 4)

(1) వైశాల్యం = (2) వైశాల్యం = (3) వైశాల్యం

Students can go through AP Inter 2nd Year Physics Notes 6th Lesson ప్రవాహ విద్యుత్తు will help students in revising the entire concepts quickly.

AP Inter 2nd Year Physics Notes 6th Lesson ప్రవాహ విద్యుత్తు

→ వాహకం ఏదైనా భాగం గుండా పోవు ఆవేశ ప్రవాహపు రేటును విద్యుత్ ప్రవాహసత్వం అంటారు.
i.e., i = Q. దీనిని ఆంపియర్లలో కొలుస్తారు.

→ ఓమ్ నియమము : స్థిర ఉష్ణోగ్రత వద్ద, వాహకం గుండా పోవు విద్యుత్ ప్రవాహం, దాని పొటెన్షియల్ తేడాకు అనులోమానుపాతంలో ఉండును. V & I లేక V = IR. ఇక్కడ ‘R’ వాహకము లేక నిరోధకము యొక్క

→ నిరోధకము, విద్యుత్ ప్రవాహంను వ్యతిరేకించు ఒక సాధనము.

→ అధిక పొటెన్షియల్ నుండి అల్ప పొటెన్షియల్కు మరియు ఎలక్ట్రాన్ ప్రవాహ దిశకు వ్యతిరేకంగా సాంప్రదాయక విద్యుత్ ప్రవాహం దిశ ఉండును.

→ ఓమ్ నియమమును పాటించు నిరోధకములను ఓమిక్ నిరోధకములు అంటారు.

→ ఓమ్ నియమమును పాటించని నిరోధకములను అఓమిక్ నిరోధకములు అంటారు.

→ ప్రమాణ పొడవు మరియు ప్రమాణ మధ్యచ్ఛేద వైశాల్యం ఉన్న ఒక తీగ నిరోధంను నిరోధకత లేక విశిష్ట నిరోధం అంటారు.
i.e., ρ = \(\frac{\mathrm{RA}}{l}\) దీని ప్రమాణము Ω – m.

→ ప్రమాణ మధ్యచ్ఛేద వైశాల్యం ఉన్న విద్యుత్ ప్రవాహంను విద్యుత్ ప్రవాహ సాంద్రత (J) అంటారు. దీని ప్రమాణం A/m².

→ నిరోధం యొక్క విలోమమును కండక్టెన్స్ అంటారు. దీనికి ప్రమాణం సీమెన్.

→ నిరోధకత యొక్క విలోమమును వాహకత్వం అంటారు.
i.e., σ = \(\frac{1}{\rho}\) దీని ప్రమాణం సీమెన్ / మీటర్.

→ 1°C ఉష్ణోగ్రత పెరుగుదలలో నిరోధం పెరుగుదలకు మరియు 0°C వద్ద నిరోధంనకు గల నిష్పత్తిని ఉష్ణోగ్రత నిరోధ గుణకం (α) అంటారు.

→ ఏకాంక ఉష్ణోగ్రత పెరుగుదలకు నిరోధకతలో కలిగే అంశిక పెరుగుదలను ఉష్ణోగ్రతా నిరోధకత గుణకం (α) అంటారు.
i.e., α = \(\frac{\rho_{\mathrm{t}}-\rho_0}{\rho_0 \mathrm{t}}\)

→ ప్రమాణ ఆవేశంను కదిలించుటలో జరిగిన పనిని ఘటం విద్యుచ్ఛాలక బలం (వి.చా.బ) అంటారు.
E = \(\frac{W}{q}\)మరియు ఓల్టలో కొలుస్తారు.

→ ఘటం విద్యుత్ విశ్లేష్యం గుండా ప్రవహించు ఆవేశాలను వ్యతిరేకించు నిరోధంను అంతర నిరోధం అంటారు.

→ వలయంలో ఆవేశ ప్రభాహంలను ఘటంలో ఏర్పడే వి. చా.బ వ్యతిరేకించును. దీనిని తిరో వి.చా.బ అంటారు.

→ లోహ వాహకంపై బాష విద్యుత్ క్షేత్రంను ప్రయోగిస్తే ఎలక్ట్రాన్ వడితో అపసరం చెందును. దీనినే అపసర వేగం లేక డ్రిఫ్ట్ వేగం అంటారు.

→ ప్రమాణ విద్యుత్ క్షేత్రసత్వంను అనువర్తింపచేస్తే, ఫలిత సరాసరి అపసర వేగంను మొబిలిటి (μ) అంటారు. μ = \(\). దీని ప్రమాణము m²s^-1 Volt^-1.

→ ద్రవాలలో విద్యుత్ ప్రవాహంను ఎలక్ట్రాలిసిస్ అంటారు. ఇది అయాన్ల చలనం వల్ల ఉండును.

→ వాయువులలో విద్యుత్ ప్రవాహంను ఉత్సర్గం (డిశ్చార్జ్) అంటారు. ఇది అయాన్ల చలనం వల్ల ఉండును.

→ E. వి.చా.బ. జనకంను బాహ్య నిరోధం R కు కలిపితే, వోల్టేజి V_{బాహ్య}, R వెంట V_{బాహ్య} = I(R + r). ఇక్కడ r జనకం అంతర నిరోధం.

→ నిరోధకంల శ్రేణి సంధానంలో, మొత్తం నిరోధం R_s = R₁ + R₂ + ……….. + R_n

→ నిరోధకంల సమాంతర సంధానంలో, మొత్తం నిరోధం \(\frac{1}{R_P}=\frac{1}{R_1}+\frac{1}{R_2}+\ldots \ldots \cdot \frac{1}{R_n}\)

→ కిర్కాఫ్ సంధి నియమం : వలయం ఏదైనా సంధి వద్ద, సంధి వద్దకు వచ్చు విద్యుత్ ప్రవాహాల బీజీయ మొత్తం, సంధి నుండి బయటకు వచ్చు విద్యుత్ ప్రవాహాల బీజీయ మొత్తమునకు సమానం.

→ కిర్కాఫ్ లూప్ నియమం: ఏదైనా సంవృత లూప్లో పొటెన్షియల్ తేడాల బీజీయ మొత్తం శూన్యం.

→ వీటన్ బ్రిడ్జి సూత్రము R₄ = R₃ × \(\frac{\mathrm{R}_2}{\mathrm{R}_1}\)

→ మీటర్ బ్రిడ్జి, వీటన్ బ్రిడ్జి సూత్రంపై ఆధారపడును.

→ మీటర్ బ్రిడ్జిని ఉపయోగించి తెలియని నిరోధంను ఖచ్చితంగా కొలవవచ్చును.

→ పొటెన్షియోమీటర్ చాలా సున్నితమైంది, ఖచ్చితమైన పొటెన్షియల్ తేడాను కనుగొనుటకు ఉపయోగిస్తారు.

→ విద్యుత్ ప్రవాహం I = \(\frac{\mathrm{q}}{\mathrm{t}}=\frac{\mathrm{ne}}{\mathrm{t}}\)

→ అపసర్గ వేగం, V_d = \(\frac{\mathrm{eE} \tau}{\mathrm{m}}\)

→ I = neA V_d; I = \(\frac{\mathrm{nAe}^2 \tau}{\mathrm{m}}\)E

→ ఎలక్ట్రాన్ చలనశీలత, m = \(\frac{\mathrm{e} \tau}{\mathrm{m}}\)

→ ప్రవాహ సాంద్రత j = \(\frac{\mathrm{I}}{\mathrm{A}}\) మరియు j = \(\frac{\mathrm{ne}^2 \tau}{\mathrm{m}}\)E

→ ఓమ్స్ నియమము, V = IR

→ నిరోధం, R = \(\frac{V}{I}\) మరియు R = \(\frac{\rho l}{\mathrm{~A}}\); R = \(\frac{\mathrm{m}}{\mathrm{ne}^2 \tau} \cdot \frac{l}{\mathrm{~A}}\); ρ = \(\frac{\mathrm{m}}{\mathrm{ne}^2 \tau}\)

→ కండక్టేన్స్ G = \(\frac{1}{R}\); వాహకత్వం σ = \(\frac{1}{ρ}\)

→ ఉష్ణోగ్రత నిరోధ గుణకం α = \(\frac{\mathrm{R}-\mathrm{R}_0}{\mathrm{R}_0 \theta}\)

→ కార్బన్ నిరోధం కలర్ కోడ్

→ శ్రేణి సంధానంలో R_s = R₁ + R₂ + R₃ + …………

→ సమాంతర సంధానంలో, \(\frac{1}{\mathrm{R}_{\mathrm{p}}}=\frac{1}{\mathrm{R}_1}+\frac{1}{\mathrm{R}_2}+\frac{1}{\mathrm{R}_3}\) + …………..

→ టెర్మినల్ పొటెన్షియల్ తేడా లేక టెర్మినల్ వోల్టేజి V = E – Ir = \(\left[\frac{E-V}{V}\right]\)R

→ కిర్కాఫ్ మొదటి నియమము నుండి Σi = 0

→ కిర్కాఫ్ రెండవ నియమము నుండి ΣE = ΣIR

→ వీటన్ బ్రిడ్జి సూత్రము, R₄ = R₃ × \(\frac{\mathrm{R}_2}{\mathrm{R}_1}\)

Students can go through AP Inter 2nd Year Physics Notes 5th Lesson స్థిర విద్యుత్ పోటెన్షియల్ – కెపాసిటెన్స్ will help students in revising the entire concepts quickly.

AP Inter 2nd Year Physics Notes 5th Lesson స్థిర విద్యుత్ పోటెన్షియల్ – కెపాసిటెన్స్

→ ప్రమాణ ధనావేశంను అనంత దూరం నుండి క్షేత్ర దిశకు వ్యతిరేకంగా ఒక బిందువు వద్దకు తీసుకురావటానికి ‘ చేయవలసిన పనిని విద్యుత్ పొటెన్షియల్ అంటారు.

→ ప్రమాణ ధనావేశంను విద్యుత్ క్షేత్రదిశకు వ్యతిరేకంగా ఒక బిందువు నుండి మరొక బిందువుకు జరుపుటకు చేయవలసిన పనిని ఆ క్షేత్రంలో ఆ రెండు బిందువుల మధ్య పొటెన్షియల్ తేడా అంటారు.

→ బిందు ఆవేశం వల్ల విద్యుత్ పొటెన్షియల్ V = \(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0} \frac{q}{r}\)

→ q₁ మరియు q₂, ఆవేశాల స్థిరవిద్యుత్ స్థితిజశక్తి = U(q₁, q₂) = \(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0} \frac{q_1 q_2}{r}\)

→ q₁, q₂, మరియు q₃, ఆవేశాల వ్యవస్థ స్థిరవిద్యుత్ స్థితిజశక్తి = U(q₁, q₂, q₃) = \(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0}\left[\frac{q_1 q_2}{r_1}+\frac{q_2 q_3}{r_2}+\frac{q_3 q_1}{r_3}\right]\)

→ విద్యుత్ ద్విధ్రువం పొటెన్షియల్ V = \(\frac{P \cos \theta}{4 \pi \varepsilon_0 r^2}\)

→ తలంపై అన్ని బిందువుల వద్ద పొటెన్షియల్ విలువ స్థిరంగా ఉంటే, ఆ తలంను సమశక్మతలం (సమపొటెన్షియల్) అంటారు.

→ విద్యుత్ క్షేత్రం మరియు పొటెన్షియల్ల మధ్య సంబంధం E = \(-\frac{\delta \mathrm{V}}{\delta l}=+\frac{|\delta \mathrm{V}|}{\delta l}\)

→ బాహ్యక్షేత్రంలో ఒక (డైపోల్) ద్విధ్రువం స్థితిజశక్తి U(θ) = PE(cos θ₀ – cos θ₁)

→ ప్రమాణ ఘనపరిమాణంలో ద్విధ్రువ భ్రామకంను, ధ్రువణం (polarisation) అంటారు. దీనిని P తో సూచిస్తారు.

→ కెపాసిటర్ అల్ప పొటెన్షియల్ వద్ద అధిక ఆవేశంను నిల్వచేయు సాధనం C = \(\frac{\mathrm{Q}}{\mathrm{V}}\)

→ సమాంతర పలకల కెపాసిటర్ కెపాసిటి, C = \(\frac{\varepsilon_0 A}{d}\)

→ శ్రేణి సంధానంలో, \(\frac{1}{\mathrm{C}}=\frac{1}{\mathrm{C}_1}+\frac{1}{\mathrm{C}_2}+\frac{1}{\mathrm{C}_3}+\ldots \ldots\)

→ సమాంతర సంధానంలో, C = C₁ + C₂ + C₃ + ……….

→ C కెపాసిటేన్స్, Q ఆవేశం మరియు V ఓల్టేజి ఉన్న కెపాసిటర్ లో నిల్వ ఉండు శక్తి, U = \(\frac{1}{2}\)CV² = \(\frac{\mathrm{Q}^2}{2 \mathrm{C}}=\frac{\mathrm{QV}}{2}\)

→ ఒక రోథకంను బాహ్యక్షేత్రం (E) ఉంచితే ధ్రువణం చెందును. ధ్రువణం వల్ల రోధకంలో E దిశకు వ్యతిరేకంగా Eo ప్రేరణ విద్యుత్ క్షేత్రం ఏర్పడును. రోథకంలోపల నికర విద్యుత్ క్షేత్రం E = E₀ – E_i = \(\frac{\mathrm{E}_0}{\mathrm{~K}}\)

→ వాక్ డీ గ్రాఫ్ జనరేటర్ అధిక వోల్టేజ్లను (కొన్ని మిలియన్. వోల్ట్స్) ఉత్పత్తి చేయు ఒక యంత్రము ఫలిత విద్యుత్ క్షేత్రాలను ఉపయోగించి హెచ్చు శక్తులకు (ఎలక్ట్రాన్స్, ప్రోటాన్స్, అయాన్లు) ఆవేశ కణాలను త్వరణం చెందించును.

→ విద్యుత్ క్షేత్ర రేఖీయ సమాకలనమును

→ రెండు బిందువులు A మరియు B ల మధ్య పొటెన్షియల్ తేడా
V_B – V_A = \(-\int_A^B \vec{E} \cdot \mathrm{d} \overrightarrow{\mathrm{i}}\); V_B – V_A = \(\frac{\mathrm{q}}{4 \pi \varepsilon_0}\left[\frac{1}{\mathrm{r}_{\mathrm{B}}}-\frac{1}{\mathrm{r}_{\mathrm{A}}}\right]\)

→ బిందు ఆవేశం q వల్ల విద్యుత్ పొటెన్షియల్, V = \(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0} \frac{\mathrm{q}}{\mathrm{r}}\)

→ ఆవేశాల వ్యవస్థ వల్ల విద్యుత్ పొటెన్షియల్, V = \(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0} \sum_{i=1}^n \frac{q_i}{r_i}\)

→ విద్యుత్ ద్విధ్రువం వల్ల ఏదైనా బిందువు వద్ద విద్యుత్ పొటెన్షియల్ V = \(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0} \frac{P \cos \theta}{\left(r^2-a^2 \cos ^2 \theta\right)}\)

→ E = \(\frac{-\mathrm{dv}}{\mathrm{dr}}\)

→ గాలిలో C = \(\frac{\varepsilon_0 \mathrm{~A}}{\mathrm{~d}}\) యానకంలో C = \(\frac{\mathrm{K}_0 \mathrm{~A}}{\mathrm{~d}}\)

→ సమాంతర పలకల కెపాసిటర్ రెండు పలకల మధ్య ఖాళీలో రోధక దిమ్మెను పాక్షికంగా నింపబడితే, కెపాసిటి
C = \(\frac{\varepsilon_0 \mathrm{~A}}{\mathrm{~d}}\)

→ గోళాకార కెపాసిటర్ కెపాసిటి C = 4πε₀\(\frac{a b}{b-a}\)

→ స్థూపాకార కెపాసిటర్ C = \(\frac{2 \pi \varepsilon_0 l}{\log _{\mathrm{e}}\left(\frac{\mathrm{b}}{\mathrm{a}}\right)}\)

→ ఆవేశాల పంపిణీలో కెపాసిటర్లను కలిపితే, ఉమ్మడి పొటెన్షియల్ V = \(\frac{\mathrm{C}_1 \mathrm{~V}_1+\mathrm{C}_2 \mathrm{~V}_2+\mathrm{C}_3 \mathrm{~V}_3+\ldots \ldots}{\mathrm{C}_1+\mathrm{C}_2+\mathrm{C}_3+\ldots \ldots}\)

Students can go through AP Inter 2nd Year Physics Notes 13th Lesson పరమాణువులు will help students in revising the entire concepts quickly.

AP Inter 2nd Year Physics Notes 13th Lesson పరమాణువులు

→ J.J. థామ్సన్ పరమాణు నిర్మాణంను ప్రతిపాదించాడు.

→ థామ్సన్ ప్రతిపాదిత పరమాణు నమూనాను రూథర్ ఫర్డ్ మరియు నీల్బోర్లు మార్పు చేశారు.

→ రూథర్ ఫర్డ్ α – కణం పరిక్షేపణ ప్రయోగం కేంద్రకం ఉనికిని తెలుపుతుంది.

→ అత్యంత సామీప్యదూరంతో, కేంద్రకం పరిమాణంను లెక్కకట్టవచ్చు.

→ రూథర్వర్డ్ పరమాణు నమూనా పరమాణు స్థిరత్వంను మరియు పరమాణు రేఖా వర్ణపటంను వివరించలేదు.

→ పరమాణు స్థిరత్వంను మరియు పరమాణు రేఖావర్ణపటంను వివరించుటకు క్రొత్త నమూనాను బోర్ ప్రతిపాదించాడు.

→ బోర్ ప్రతిపాదన ప్రకారము ఎలక్ట్రాన్లు నిర్ధిష్ఠ వికిరణం ఉద్గారంలేనికక్ష్యలలో తిరుగుతాయి. mvr = \(\frac{\mathrm{nH}}{2 \pi}\)

→ వికిరణ ఉద్గారం లేని కక్ష్యలను స్థావర కక్ష్యలు అంటారు.

→ స్థావర కక్ష్యలలో ఎలక్ట్రాన్లు సమదూరంలో ఉండవు.

→ హైడ్రోజన్ పరమాణు మొదటి కక్ష్య వ్యాసార్థంను బోర్ వ్యాసార్థం అంటారు.

→ కక్ష్యలో ఎలక్ట్రాన్ మొత్తం శక్తి, ఆ కక్ష్యలో రుణాత్మక గతిజశక్తికి సమానము.

→ ఒక మూలకం అయోనైజేషన్ పొటెన్షియల్ స్థిరం. కాని వేర్వేరు మూలకాలకు అయోనైజేషన్ పొటెన్షియల్లు వేర్వేరుగా ఉంటాయి.

→ H-పరమాణువు అయోనైజేషన్ పొటెన్షియల్ = 13.6 V.

→ α – కణం, పరమాణు కేంద్రకం నుండి దూరం వెళ్తూ ఉన్నప్పుడు, కేంద్రం నుండి అతిసమీప లంబదూరంను అభిఘాత పరామితి అంటారు.

→ ప్రమాణ పొడవులో పూర్తి తరంగాల సంఖ్యను తరంగదైర్ఘ్యం అంటారు.

→ n = 1 సంబంధించి ఎలక్ట్రాన్ శక్తిస్థాయిని భూస్థాయి అంటారు.

→ n = 2, 3…. సంబంధించి ఎలక్ట్రాన్ శక్తిస్థాయిలను ఉత్తేజిత స్థాయిలు అంటారు.

→ ఎలక్ట్రానన్ను భూస్థాయి నుండి ఉత్తేజిత స్థాయికి చేరుటకు ఉత్తేజిత శక్తి అవసరము.

→ పరమాణువు నుండి ఎలక్ట్రాన్ ను బయటకు తీసుకొచ్చు ప్రక్రియే అయనీకరణం.

→ పరమాణువు నుండి ఎలక్ట్రానన్ను పూర్తిగా బయటకు తీసుకురావటానికి కావాల్సిన శక్తిని అయనీకరణ శక్తి అంటారు.

→ అత్యంత సామీప్య దూరం, r₀ = \(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0} \times \frac{\mathrm{Ze}^2}{\frac{1}{2} \mathrm{mv}^2}\)

→ అభిఘాత పరామితి, b = \(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0} \times \frac{\mathrm{Ze}^2 \cot \theta / 2}{\frac{1}{2} \mathrm{mv}^2}\)

→ బోర్ క్వాంటికృత షరతు mvr = \(\frac{\mathrm{nh}}{2 \pi}\)

→ బోర్ పౌనఃపున్య షరతు hv = E_i – E_f

→ బోర్ nవ కక్ష్య వ్యాసార్థం r = 4πε₀ \(\frac{n^2 h^2}{4 \pi^2 m e^2}\)

→ nవ కక్ష్యలో భ్రమణం చెందు ఎలక్ట్రాన్ వడి, v_n = \(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0} \frac{2 \pi \mathrm{e}^2}{\mathrm{nh}}\)

→ రిడ్ బర్గ్ స్థిరాంకం R_H = \(\left(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0}\right)^2 \frac{2 \pi^2 m \mathrm{e}^4}{\operatorname{ch}^3}\)

→ nవ కక్ష్యలో ఎలక్ట్రాన్ శక్తి,
E_n = \(-\left(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0}\right)^2 \frac{2 \pi^2 m \mathrm{e}^4}{\mathrm{n}^2 \mathrm{~h}^2}\)

→ ఉద్గార వికిరణం శక్తి
E = \(\left(\frac{1}{4 \pi \varepsilon_0}\right)^2 \frac{2 \pi^2 m \mathrm{e}^4}{\mathrm{~h}^2}\left[\frac{1}{\mathrm{n}_{\mathrm{f}}^2}-\frac{1}{\mathrm{n}_{\mathrm{i}}^2}\right]\)

Students can go through AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 8 అనువర్తిత జీవశాస్త్రం will help students in revising the entire concepts quickly.

AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 8 అనువర్తిత జీవశాస్త్రం

→ పశు సంవర్థనం అనేది పశుగణ ప్రజననం, పెంపకం అనే వ్యవసాయ పద్ధతి.

→ ఎక్కువ పాలిచ్చే గేదె – ముర్రాజాతిది.

→ పాలిచ్చే జంతువుల ప్రజననం, పోషణ యాజమాన్యం, వాటి పాలు, పాల ఉత్పత్తులను అమ్మకానికి అనువుగా తయారుచేసి అమ్మడాన్ని డైరీయింగ్ అంటారు.

→ జంతువులలో అధిక ఉత్పత్తిని సాధించడానికి, ఉత్పత్తుల ఐచ్ఛిక లక్షణాలను అభివృద్ధి చేయడానికి జంతు ప్రజననం అనేది పశు సంవర్థనంలో ముఖ్యమైన అంశం.

→ వంశానుక్రమంలో బాగా దగ్గర సంబంధం గల జీవుల మధ్య జరిగే సంపర్కాన్ని అంతఃప్రజననం అంటారు.

→ మగ జనకజీవి ఆడ సంతతితో, ఆడ జనక జీవి మగ సంతతితో జరిపే సంపర్కాన్ని అతి సన్నిహిత ప్రజననం అంటారు.

→ ఐచ్ఛిక లక్షణం కోసం సన్నిహిత సంబంధం గల జీవుల మధ్య జరిపే వరణాత్మక ప్రజననాన్ని రేఖా ప్రజననం అంటారు.

→ అంతః ప్రజననం సమయుగ్మతను పెంచుతుంది.

→ సంబంధం లేని రెండు జంతువుల మధ్య జరిగే ప్రజననాన్ని బాహ్య ప్రజననం అంటారు.

→ బాహ్య సంపర్కం ఒకే ప్రజననాల మధ్య జరిగే సంపర్కం, కాని 4-6 తరాల వరకు వంశ వృక్షంలో ఇరువైపులా ఒకే పూర్వీకులు ఉండరాదు.

→ ఒక మేలుజాతి మగజీవితో వేరొక మేలుజాతి ఆడజీవిని సంపర్కం చేయడాన్ని పర ప్రజననం అంటారు.

→ వేరువేరు దగ్గరి ప్రజాతులకు చెందిన ఆడ, మగ జీవుల మధ్య సంపర్కం చేయడాన్ని అంతర జాతి సంకరణం అంటారు.

→ కేవలం గుడ్ల ఉత్పత్తి కోసం పెంచే పక్షులను లేయర్లు అంటారు.

→ మాంసం కోసం పెంచే పక్షులను బ్రాయిలర్లు అంటారు.

→ పద్మశ్రీ డా|| బి.వి. రావు భారతదేశ నవీన పార్టీ పితామహుడు.

→ ఏవియన్ ఫ్లూ పౌల్ట్రీ పక్షులకు సోకే ముఖ్యమైన వ్యాధి.

→ తేనె, మైనం ఉత్పత్తి కోసం తేనెతుట్టెల నిర్వహణ ద్వారా తేనెటీగలు పెంచడాన్ని ఎపికల్చర్ అంటారు.

→ మానవ వినియోగం కోసం చేపలు లేదా మానవుడికి ఆహారంగా ఉపయోగపడే ఇతర జలచర జంతువులను పట్టడం, పెంచడం వివిధ రకాలుగా నిలువ చేయడం, విక్రయించడాన్ని మత్స్య పరిశ్రమ అంటారు.

→ జల సంవర్థనం అంటే చేపలు మరియు ఇతర జలచరాలను నియంత్రిత పరిస్థితులలో పెంచడం.

→ కేవలం చేపలు మాత్రమే పెంచడాన్ని పిసికల్చర్ లేదా చేపల పెంపకం అంటారు.

→ ఇన్సులిన్ క్లోమ గ్రంథిలోని లాంగర్స్ పుటికల బీటా’ కణాల నుంచి ఉత్పత్తి అయ్యే ప్రోటీన్ హార్మోన్.

→ ఇన్సులిన్ 51 ఆమ్లాలతో నిర్మితమై ఉండి, రెండు పాలిపెప్టైడ్ గొలుసులను కలిగి ఉంటుంది.

→ ఒక ప్రత్యేక వ్యాధికి వ్యాధి నిరోధక శక్తిని పెంచే జీవ సంబంధ తయారీనే టీకా అంటారు.

→ తమ జీనోమ్కు అదనంగా అన్య జన్యువును వ్యక్తీకరించడానికి వాటి DNA సవరింపబడిన జంతువులను జన్యు పరివర్తిత జంతువులు అంటారు.

→ కణాల అసాధారణ పెరుగుదలను నియోప్లాసియా’ అంటారు.

→ కార్సినోమా- ఉపకళా కణాల క్యాన్సర్

→ సార్కోమాలు – సంయోజక కణజాలాల క్యాన్సర్.

→ ల్యుకేమియా – అదుపు లేకుండా WBC లను ఉత్పత్తి చేసే ఎముకమజ్ఞ క్యాన్సర్

→ లింఫోమాలు – శోషరస వ్యవస్థ క్యాన్సర్లు.

→ MRI – నిర్మాణాత్మక అవలక్షణాలను, వ్యాధికారక పరిస్థితులను నిర్థారణ చేయడానికి ఉపయోగపడుతుంది.

→ ECG – గుండెలో కలిగే విద్యుత్ మార్పులను నమోదు చేయడానికి సాధారణంగా వాడే హానిలేని పద్ధతి.

→ EEG – మెదడు విద్యుత్ క్రియాశీలతను నమోదు చేసే పద్ధతి.

→ ప్రత్యక్ష ELISA – ప్రతిజనకాలను గుర్తించడానికి ఉపయోగపడుతుంది.

→ అప్రత్యక్ష ELISA – ప్రతిదేహాలను గుర్తించడానికి ఉపయోగపడుతుంది.

→ వర్గీస్ కురియన్:
వర్గీస్ కురియన్ (26-నవంబం – 1921 నుండి 9-సెప్టెంబర్ – 2012) కేరళలోని కోజికోడ్లో జన్మించారు. కురియన్ భారతదేశంలో క్షీర విప్లవానికి నాంది పలికి, పాడిపరి శ్రమ సమగ్రాభివృద్ధికి దోహదం చేసిన పితామహుడు. ఈయన సుమారు 30 సంస్థలను (Amul, GCMME, IRMA, NDDB మొ||) స్థాపించి రైతులచే నడిపించినవాడు.
కురియన్ గుజరాత్ కోఆపరేటివ్ మిల్క్ మార్కెటింగ్ ఫెడరేషన్కు వ్యవస్థాపక ఛైర్మన్. ఈయన సృష్టించిన క్షీర విప్లవం పాల ఉత్పత్తిలో భారతన్ను నిరుపమాన దేశంగా నిలిపింది. కురియన్ను పద్మభూషణ్ గౌరవించింది. రామన్ మేఘసేసే అవార్డు కూడా కురియన్ను వరించింది.

Students can go through AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 6 జన్యు శాస్త్రం will help students in revising the entire concepts quickly.

AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 6 జన్యు శాస్త్రం

→ జీవుల అనువంశికత, అనువంశిక వైవిధ్యాల గురించి తెలిపే జీవశాస్త్ర శాఖే జన్యుశాస్త్రం.

→ గ్రెగర్ మెండల్ – జన్యుశాస్త్ర పితామహుడు.

→ జనిటిక్స్ – అనే పదాన్ని W. బేట్సన్ ప్రతిపాదించాడు.

→ ఒకే జన్యువు ఎక్కువ దృశ్యరూపాలను ప్రభావితం చేసే దృష్ఠిషియాన్నే ఫియోట్రోపి అంటారు.

→ ఒక జన్యువుకుండే రెండు ప్రత్యామ్నాయ రూపాలను యుగ్మవికల్పాలు అంటారు.

→ ఒక జన్యువుకు సమజాత క్రోమోజోమ్ లోని ఒకేస్థానం వద్ద రెండుకంటే ఎక్కువ యుగ్మ వికల్పాలు ఉండే వాటిని బహుళ యుగ్మవికల్పాలు అంటారు.
ఉదా : ABO రక్తవర్గాలు

→ మానవుడిలో ABO రక్త వర్గాలను మొదటిగా కార్ల్ లాండ్ స్టీనర్ ప్రతిపాదించాడు.

→ A, B ప్రతిజనకాలు RBC ప్లాస్మా త్వచం ఉపరితలంపై ఉండట లేదా ఉండకపోవుటను బట్టి రక్తాన్ని A, B, AB, O రక్తగ్రూపులుగా వర్గీకరించారు.

→ AB^+ve రక్తవర్గాన్ని – విశ్వగ్రహీత వర్గం అంటారు.

→ O^-ve రక్తవర్గాన్ని విశ్వదాత వర్గం అంటారు.

→ Rh కారకం అననుగుణ్యత వల్ల తల్లి గర్భంలో వృద్ధిచెందే భ్రూణంలో ఏర్పడే రోగనిరోధకా అపస్థితినే ఎరిత్రో బ్లాస్టోసిస్ ఫీటాలిస్ అంటారు.

→ రెండు యుగ్మ వికల్పాలు సమానస్థాయిలో వ్యక్తీకరించబడే లక్షణాన్ని సహబహిర్గతత్వం అంటారు.

→ ఏదేని ఒక లక్షణం అనువంశికతను అనేక జన్యువులు ఒక సమూహంగా ఏర్పడి నియంత్రించే స్థితిని బహుజన్య అనువంశికత అంటారు.

→ క్రోమో-సోమ్ సిద్ధాంతం ఆధారంగా లైంగిక క్రోమోసోమ్లు. లింగనిర్ధారణను నిర్ధేశిస్తాయి.

→ జన్యు సంతులన సిద్ధాంతాన్ని – C.B బ్రిడ్జెస్ ప్రవేశపెట్టాడు.

→ జన్యుసంతులన సిద్ధాంతం ప్రకారం X- క్రోమోసోమ్లపై ఉండే స్త్రీ జన్యువులకూ, ఆటోసోమ్లపై ఉండే పురుష జన్యువులకు గల సంతులనంపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

→ లైంగిక క్రోమోసోమ్లపై ఉండి జన్యువులలో నిర్ధారింపబడే లక్షణాల అనువంశికతనే లింగసహలగ్న ఆనువంశికత అంటారు.

→ థామస్ హంట్ మోర్గాన్ – ఆధునిక జన్యుశాస్త్ర పితామహుడు.

→ ఏదైనా ఒక నిర్దిష్ట లక్షణం రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ తరాల పాటు, ఒక కుటుంబానికి చెందిన పూర్వికులలో ఏవిధంగా సంక్రమిస్తుందో నమోదు చేసిన చిత్రపటాన్ని వంశవృక్షం అంటారు.

→ ఒక జీవికి చెందిన మొత్తం జన్యుసమాచారాన్ని కలిగిన DNA ను జీనోం అంటారు.

→ మానవ జీనోంలో 3,164.7 మిలియన్ల నత్రజని క్షార జంటలు ఉంటాయి.

→ మానవుడిలో సమారు 30,000 జన్యువులు ఉంటాయి.

→ ఒక జన్యువులో సరాసరి 3000 క్షార జంటలు ఉంటాయి.

→ DNA ఫింగర్ ప్రింటింగ్ అంటే DNA అణువులలోని నత్రజని క్షారాల వరుసక్రమాన్ని శాస్త్రీయంగా విశ్లేషించి ఆ DNA ఏ వ్యక్తి DNA ని పోలి ఉంటుందో నిర్ధారించే పరీక్ష

→ RFLP లు, VNTR లు, STRలు, SNP ను DNA మార్కర్లు లేదా జన్యు మార్కర్లు అంటారు.

→ థామస్ హంట్ మోర్గాన్:

• థామస్ హంట్ మోర్గాన్ (25- సెప్టెంబర్ 1866 నుండి 4- డిసెంబర్-1945) అమెరికా జీవశాస్త్ర, జన్యుశాస్త్రవేత్త మరియు పిండోత్పత్తి శాస్త్రవేత్త. మోర్గాన్, మెండల్ చేసిన ప్రయోగాలను మరింత లోతుగా, నిశితంగా పరిశీలించి మరికొన్ని జంతువుల మీద పరిశీలించి జన్యుశాస్త్రంలో ఎన్నో విషయాలను మన ముందుకు తెచ్చిన వ్యక్తి. అనువంశికతతో క్రోమోసోమ్ల పాత్ర అనే అంశం మీద చేసిన పరిశోధనలకు మోర్గాన్కు 1933లో నోబెల్ బహుమతి లభించింది. మోర్గాన్ ప్రయోగాల ఫలితంగా లైంగిక ప్రత్యుత్పత్తి వల్ల కలిగే వైవిధ్యాల గుట్టు తెలిసింది.
• ఈయన సహలగ్న జన్యువుల గురించి వివరించాడు మరియు డ్రాసోఫిలింమెల నోగాస్టర్లో లింగ సహలగ్నతను గుర్తించాడు. జన్యుశాస్త్రంలో మోర్గాన్ చేసిన కృషికి అయనను ఆధునిక జన్యుశాస్త్ర పితామహుడుగా పేర్కొంటారు. మోర్గాన్ చేసిన పరిశోధనలను చదివే సాంప్రదాయక జన్యుశాస్త్ర శాఖను మోర్గానియన్ జెనిటిక్స్ అంటారు.

Students can go through AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 5(b) ప్రత్యుత్పత్తి సంబంధ ఆరోగ్యం జన్యుశాస్త్రం will help students in revising the entire concepts quickly.

AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 5(b) ప్రత్యుత్పత్తి సంబంధ ఆరోగ్యం జన్యుశాస్త్రం

→ మనదేశంలో సుమారు 2 మిలియన్ల ప్రజలు HIV / AIDS వ్యాధిగ్రస్తులుగా ఉన్నారు.

→ భారతదేశంలో మాతృశిశు మరణాల రేట్లు అధికంగా ఉన్నాయి.

→ చాలా సంవత్సరముల క్రితమే మనదేశంలో కుటుంబ నియంత్రణ, ప్రత్యుత్పత్తి పిల్లల ఆరోగ్య సంరక్షణ కార్యక్రమం వంటి కార్యక్రమాలు ప్రారంభించబడ్డాయి.

→ పెద్ద మొత్తంలో పిల్లలకు టీకాలు ఇవ్వడం, గర్భిణీ స్త్రీలకు పోషక ఆహారం అందించడం, జననీ సురక్షా యోజనా మొదలైన ముఖ్యమైన ఆరోగ్య సంరక్షణ కార్యక్రమాలు భారత ప్రభుత్వంచే జాతీయస్థాయిలో నిర్వహించ బడుతున్నాయి.

→ స్త్రీ భ్రూణ హత్యలు – భారతదేశంలో రగులుతున్న సమస్య

→ పాఠశాలలో లైంగిక విద్యను ప్రవేశపెట్టడం వల్ల యౌవనులకు లైంగికత, తత్సంబంధ విషయాలపై సరియైన అవగాహన ఏర్పడుతుంది.

→ 1970వ సంవత్సరంలో ఉలద్రవ పరీక్ష అందుబాటులోకి వచ్చినప్పటి నుంచి భారతదేశంలో భ్రూణ లైంగిక నిర్ధారణ జరిపే అవకాశమేర్పడింది.

→ లైంగిక సంపర్కం ద్వారా వ్యాపించే అంటువ్యాధులను సమిష్టిగా లైంగిక సంపర్క వ్యాధులు లేక సుఖవ్యాధులు అంటారు. ఇవి గనేరియా, సిఫిలిస్, జననాంగ హెర్పెస్, HIV మొదలైనవి.

→ లైంగిక సుఖ వ్యాధులను చికిత్స చేయించని యెడల స్త్రీలలో జటిల సమస్యలకు దారితీస్తాయి. అది శ్రోణి ఉజ్వలన వ్యాధులు, గర్భస్రావాలు, మృతజననాలు, వంధ్యత్వం / ప్రత్యుత్పత్తి మార్గ క్యాన్సర్ మొదలైనవి.

→ 15-24 సంవత్సరాల వయస్సు గల వ్యక్తులలో లైంగిక సంపర్క వ్యాధులు ఎక్కువగా వచ్చే అవకాశాలున్నాయి. 11) సురక్షితం లేని లైంగిక సంపర్కానికి దూరంగా ఉండడం ద్వారా లైంగిక సంపర్కం ద్వారా వ్యాపించే అంటువ్యాధులను నియంత్రించవచ్చు.

→ సహజంగా కాని కృత్రిమంగా గాని గర్భధారణను ఉద్దేశ్యపూర్వకంగా నివారిస్తే దాన్ని గర్భనిరోధం అంటారు.

→ గర్భనిరోధకాలు సాధారణంగా అండోత్సర్గం, ఫలదీకరణం, పిండ ప్రతిస్థాపనను అడ్డుకొని గర్భధారణను నివారిస్తాయి.

→ ఆవర్తనంగా సంపర్కించకుండుట, అంతరాయసంభోగం, క్షీరోత్పాదన వల్ల రుతుచక్రం ఆగిపోవడం వంటి పద్ధతులు సహజ సిద్ధ గర్భనిరోధక పద్ధతులు.

→ కండోమ్లు పలుచని రబ్బరు లేదా లెటెక్స్ పొరచేతయారు చేయబడతాయి. ఇవి శుక్రకణాలు అండాలను చేరడాన్ని భౌతికంగా అడ్డుకుంటాయి.

→ IUDS అనేవి ఆలస్యంగా సంతానం, శిశువుల మధ్య ఎక్కువ వ్యవధి కావాలనుకొనే స్త్రీలకు అనువైన గర్భనిరోధకాలు.

→ శస్త్ర చికిత్స విధానంలో గర్భధారణను నివారించడాన్ని వంధ్యీకరణం అంటారు. పురుషులలో వంధ్యీకరణ విధానాన్ని వెసెక్టమీ అని స్త్రీలలో అయితే ట్యూబెక్టమీ అని అంటారు.

→ గర్భస్థ శిశువు (పిండం)లో జన్యులోపాలను కనుక్కొనే రోగనిర్థారక విధానాన్ని ఉలద్రవ పరీక్ష అంటారు.

→ స్త్రీ శరీరం బయట అండాన్ని శుక్రకణాలతో ఫలధీకరణం చేయడాన్ని దేహబాహ్య ఫలదీకరణం అంటారు.

→ కొన్ని సందర్భాలలో స్త్రీలో గర్భాధారణ జరగక పోవడం వల్ల, గాని, గర్భాశయంలో సమస్యల వల్ల పిండాభివృద్ధికి తగిన అనుకూల వాతావరణాన్ని సమకూర్చకపోవడం వల్ల గాని మరొక స్త్రీ గర్భాశయాన్ని ఉపయోగించు కోవలసి వస్తుంది. అలాంటి తల్లిని అరువు తల్లి (Surrogate mother) అంటారు.

Students can go through AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 5(a) మానవ ప్రత్యుత్పత్తి వ్యవస్థ will help students in revising the entire concepts quickly.

AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 5(a) మానవ ప్రత్యుత్పత్తి వ్యవస్థ

→ పురుష ప్రత్యుత్పత్తి వ్యవస్థలో ప్రత్యుత్పత్తి: ప్రక్రియలో పాల్గొనే అనేక లైంగిక అవయవాలు శ్రోణి ప్రాంతంలో ఉంటాయి. అవి ఒక జత ముష్కాలు, అనుబంధ గ్రంథులు, అనుబంధ నాళాలు, బాహ్య జననాంగాలు.

→ ముష్కాలు ఉదరకుహరం బయట ముష్కగోణిలో వేలాడుతూ ఉంటాయి.

→ ముష్కగోణి శుక్రణోత్పత్తికి కావలసిన ఉష్ణోగ్రత ఉండేటట్లు సహాయపడుతుంది.

→ ముష్కగోణి కుహరం వాంక్షణ నాళం ద్వారా ఉదర కుహరంతో కలిసి ఉంటుంది.

→ గుబర్నాక్యులమ్, శుక్ర దండం అనే నిర్మాణాలు ముష్కాన్ని ముష్క గోణిలో నిలిపి ఉంచుతాయి.

→ ముష్కాన్ని ఆవరించి ట్యూనికా ఆల్బుజీనియా, ట్యూనికా వెజైనాలిస్ అనే పొరలుంటాయి. ముష్కలంబికలలో శుక్రోత్పాదక నాళికలు ఉంటాయి.

→ సెర్టోలి కణాలు అభివృద్ధి చెందే శుక్రకణాలకు పోషణను అందిస్తాయి.

→ లీడిగ్ కణాలు టెస్టోస్టిరానన్ను ఉత్పత్తి చేస్తాయి.

→ ఎపిడిడైమిస్ శుక్రకణాలను తాత్కాలికంగా నిలువ చేయడానికి, పరిపక్వతకు రావడానికి కావలసిన సమయాన్ని కలుగజేస్తుంది.

→ పురుషులలో ప్రసేకం మూత్ర, జననేంద్రియ వాహికలు కలిసి ఏర్పడిన అంత్యనాళం.

→ మేహనం మూత్రనాళంగానే కాకుండా స్త్రీ జీవి యోనిలో శుక్రద్రవాన్ని విడుదల చేసే ప్రవేశ్యాంగంగా కూడా పనిచేస్తుంది.

→ పురుష అనుబంధ జననేంద్రియ గ్రంథులు ఒక జత శుక్రాశయాలు, ఒకపౌరుష గ్రంథి, మరియు ఒకజత బలోయూరెత్రల్ గ్రంథులు.

→ స్త్రీ ప్రత్యుత్పత్తి వ్యవస్థలో ఒక జత స్త్రీ బీజకోశాలు, ఒక జత బీజవాహికలు, గర్భాశయం, యోని, బాహ్యజననాంగాలు శ్రోణి ప్రాంతంలో ఉంటాయి.

→ స్త్రీ బీజకోశాలు స్త్రీ బీజకణాలను, స్త్రీ బీజకోశ హార్మోనులను ఉత్పత్తి చేసే ప్రాథమిక లైంగిక అవయవాలు.

→ ఫాలోపియన్ నాళికలోని కలశికలో అండం ఫలదీకరణం చెందుతుంది.

→ గర్భాశయం దృఢంగా, కండరయుతమై, అధిక ప్రసరణ గల తలక్రిందులైన పియర్ ఆకారంలో ఉండే కోశం లాంటి నిర్మాణం.

→ గర్భాశయకుడ్యం మూడు కణజాలపు పొరలతో నిర్మితమైంది. అవి అంతర ఉపకళ.

→ యోని విశాలంగా ఉండే తంతు కండరయుత నాళం

→ యోని చుట్టూ ఉన్న ప్రాంతాన్ని యోని పరివృతం అంటారు.

→ యోని రంధ్రం కన్నెపొర (హైమన్) అనే శ్లేష్మపొరతో పాక్షికంగా మూయబడి ఉంటుంది.

→ స్త్రీ ప్రత్యుత్పత్తి అనుబంధ గ్రంథులు – బార్తొలిన్ గ్రంథులు, స్కీన్ గ్రంథులు, క్షీర గ్రంథులు.

→ క్రియాత్మక క్షీరగ్రంథి ఉండటం స్త్రీ క్షీరదాల ప్రత్యేక ‘లక్షణం.

→ క్షీరగ్రంథులు శిశుజననాంతరం మాత్రమే పనిచేయడం ప్రారంభిస్తాయి.

→ పురుషులలో జరిగే బీజకణోత్పత్తిని శుక్రకణోత్పత్తి అని స్త్రీలలో జరిగే బీజకణోత్పత్తిని అండోత్పత్తిఅని అంటారు.

→ శుక్రకణం సూక్ష్మ, నిర్మాణంలో తల, మెడ, మధ్యభాగం, తోక అనే భాగాలుంటాయి.

→ లైంగిక సంపర్క సమయంలో పురుషుడు 200 నుండి 300 మిలియన్ల శుక్రకణాలను స్కలిస్తాడు.

→ శుక్రంలో శుక్రప్లాస్మాద్రవంతో పాటు శుక్రకణాలు ఉంటాయి.

→ పరిణితి చెందిన స్త్రీ బీజకణాలు ఏర్పడే విధానాన్ని అండోత్పత్తి లేదా అండజననం అంటారు.

→ పరిపక్వ పుటికను గ్రాఫియన్ పుటిక అంటారు.

→ స్త్రీ బీజకోశంలో గ్రాఫియన్ పుటిక పగిలి, ద్వితీయ అండ మాతృకణం విడుదల అవడాన్ని అండోత్సర్గం అంటారు.

→ అండోత్సర్గం తరువాత గ్రాఫియన్ పుటికలలోని గ్రాన్యులోసా కణాలు విభజన చెంది కార్పస్ లూటియం ఏర్పడుతుంది.

→ కార్పస్ లూటియం ప్రొజెస్టిరాన్ అనే హార్మోన న్ను స్రవిస్తుంది.

→ ప్రైమేట్స్లోని జరిగే ప్రత్యుత్పత్తి వలయాన్ని రుతుచక్రం అంటారు.

→ పిండాభివృద్ధి మొదటిదశ సంయుక్త బీజం విదళనాలు జరపడం, ఇది పూర్ణభంజిత పరిభ్రమణ, అసమాన పద్ధతిలో జరుగుతుంది.

→ ఫలదీకరణ జరిగిన 6వ రోజు ప్రతిస్థాపన ఆరంభమవుతుంది.

→ గాస్ట్రులేషన్ దశలో ఎపిబ్లాస్ నుంచి భవిష్యత్ అంతస్వచకణాలు లోపలి వైపు వలసపోవడాన్ని ప్రవేశం అంటారు.

→ పరాయుచూషకాలు మరియు గర్భాశయ కణజాలం ఒకదానితో ఒకటి వేళ్లలాగా అల్లుకొని, నిర్మాణాత్మక, క్రియాత్మక జరాయువు ఏర్పడుతుంది.

→ జరాయువు పిండాభివృద్ధికి కావలసిన ఆక్సిజన్, పోషకపదార్ధాలను, మాతృరక్తం నుండి గ్రహించి కార్భన్ డైఆక్సైడు, విసర్జక పదార్థాలను మాతృరక్తంలోకి విడుదల చేస్తుంది.

→ జరాయివు అంతఃస్రావగ్రంథిగా పనిచేసి ప్రొజెస్టిరాన్ హార్మోను స్రవించి 4వ నెల నుంచి గర్భ దారణను కాపాడుతుంది.

→ జరాయువు మాతృ ప్రతి రక్షకాలైన IgG అను పిండానికి రవాణా చేసి, పిండం యొక్క రోగ నిరోధకతను పెంచుతుంది.

→ భ్రూణ గర్భాశయాంతర అభివృద్ధిని గర్భధారణ అంటారు.

→ గరం అభివృద్ధి చెందే కాలాన్ని గర్భావధికాలం అంటారు.

→ గర్భావధికాలం అండం ఫలదీకరణం జరిగిన రోజు నుంచి సుమారు 266 రోజులు లేదా 38 వారాలు కాలం పడుతుంది.

→ గర్భావధి ముగిసే సమయానికి క్షీరగ్రంథులు పాలను ఉత్పత్తి చేస్తాయి. దీనినే చనుపాల ఉత్పత్తి అంటారు.

→ పిల్లలను ఆరోగ్యవంతులుగా పెంచడానికి కనీసం మొదటి పెరుగుదల దశలోనైనా తల్లిపాలు ఇవ్వాలని వైద్యులు సూచిస్తారు.

→ ఎర్నెస్ట్ హెకెల్
ఎర్నెస్ట్ హెకెల్ (ఫిబ్రవరి 16, 1834 – ఆగస్ట్ 9, 1919) జర్మన్ జీవశాస్త్రవేత్త, ప్రకృతి శాస్త్రవేత్త, తత్త్వవేత్త, వైద్యుడు, ఆచార్యుడు మరియు కళాకారుడు ఈయన డార్విన్ ప్రకృతివరణ సిద్ధాంతాన్ని ప్రతిపాదించాడు. ఈ సిద్దాంతం ప్రకారం ఒక జీవి జీవితచరిత్ర (అభివృద్ధి దశలు) ఆజీవి వర్గవికాస చరిత్ర (వాటి పూర్వికుల పరిణామ చరిత్ర)ను పునరావృతం చేస్తుంది. పిండోత్పత్తి శాస్త్రం అభివృద్ధిలో చేసిన కృషికి ఎర్నెస్ట్ హెకెల్ను “పిండోత్పత్తి శాస్త్ర పితామహుడి”గా గుర్తించారు.

Students can go through AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 4(b) రోగనిరోధక వ్యవస్థ will help students in revising the entire concepts quickly.

AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 4(b) రోగనిరోధక వ్యవస్థ

→ ఎడ్వర్డ్ జెన్నర్- రోగనిరోధక శాస్త్ర పితామహుడు.

→ వ్యాధికారక జీవులకు వ్యతిరేకంగా పోరాడే అతిది లేదా జీవి యొక్క సామర్థ్యాన్ని రోగనిరోధకత అంటారు.

→ హానికర, సంక్రమణ జీవులు నుండి దేహానికి రక్షణ కలిగించే అవయవాలను, కణాలను, ప్రోటీన్ లు కలిసి ఏర్పడిన వ్యవస్థనే రోగనిరోధక వ్యవస్థ అంటారు.

→ రోగనిరోధక వ్యవస్థ అధ్యయనాన్ని రోగనిరోధక శాస్త్రం అంటారు.

→ పుట్టుకతోనే కలిగి ఉండే రోగనిరోధక శక్తిని సహజ లేదా స్వాభవిక రోగనిరోధకత అంటారు.

→ జీవి పుట్టిన తరువాత తన జీవిత కాలంలో ఏర్పర్చుకొన్న రోగనిరోధకతను స్వీకృత లేదా ఆర్ణీత రోగనిరోధకత అంటారు.

→ లాలాజలం, కన్నీటిలో ఉండే లైసోజైమ్ అనే ఎన్జైమ్ గ్రామ్ పాజిటివ్ బ్యాక్టీరియా కణగోడను జీర్ణింపజేస్తుంది.

→ ముర్రుపాలులో Ig A రకపు ప్రతిదేహాలు అధికంగా ఉండి శిశువుకు రోగనిరోధకతను కల్పిస్తాయి.

→ B కణాలు అస్థిమజ్జలోని కాండకణాల నుండి ఉద్భవించి అక్కడే పరిణితిచెందుతాయి.

→ B కణాలు దేహద్రవనిర్వర్తిత రోగనిరోధకత వ్యవస్థలో ముఖ్యపాత్ర వహిస్తాయి.

→ T – కణాలు అస్థిమజ్జలోని కండ కణాల నుంచి ఉద్భవించి, థైమస్ ను చేరి అక్కడ పరిణితి చెందుతాయి.

→ T – కణాలు దేహద్రవనిర్వర్తిత, కణనిర్వర్తిత రోగనిరోధకత వ్యవస్థలో ముఖ్యపాత్ర వహిస్తాయి.

→ ప్రాథమిక లింఫాయిడ్ అవయవాలు – అస్థిమజ్జ, థైమస్ గ్రంథి, పక్షులలో బర్సా ఫాబ్రిసియస్

→ ద్వితియ లింఫాయిడ్ అవయవాలు- ప్లీహం, శోషరస కణుపులు, టాన్సిల్స్, ఉండూకం మొదలైనవి.

→ ప్రాథమిక లింఫాయిడ్ అవయవాలు – లింఫోసైట్ ఉత్పత్తిలోను, పరిణితి చెందించుటలోనూ పాల్గొంటాయి.

→ ద్వితీయ లింఫాయిండ్ అవయవాలు – పరిణతిచెందిన లింఫోసైట్ క్రియాశీల లింఫోసైట్గా మారుతాయి. ప్రతిజనకాలతో లింఫోసైట్ పరస్పరం చర్యలు జరపడానికి ఈ అవయవాలు చోటు కల్పిస్తాయి.

→ ఇంటర్ ఫెరాన్లు ఇవి వైరస్ సంక్రమణ కణాలు ఉత్పత్తి చేసే ప్రతివైరల్ ప్రోటీన్లు ఇది మూడురకాలు α, β మరియుγ – ఇంటర్ ఫెరాన్లు

→ ప్రతిజనకం – దేహంలో గుర్తించగలిగే రోగనిరోధక అనుక్రియను కలుగజేసే పదార్థాన్ని ప్రతిజనకం అంటారు.

→ ప్రతి దేహాలు : వ్యాధిజనక జీవులకు లేదా ప్రతిజనకాలకు ప్రేరణగా B – లింఫోసైట్లు కొన్ని ప్రోటీన్లను ఉత్పత్తి చేస్తాయి. వీటిని ప్రతిదేహాలు అంటారు.

→ ప్రతి దేహాలు అయిదు రకాలు అవి. IgG, IgA, IgM, IgD మరియు IgE.

→ MHC ప్రోటీన్లు – ఇవి స్వ, పర అణువులను గుర్తించుటలో ముఖ్యపాత్రవహిస్తాయి.

→ కేంద్రకం కలిగిన అన్ని కణాలు క్లాస్ – I MHC ప్రోటీన్లను ఉపరితలం పై ప్రదర్శిస్తాయి.

→ AP కణాలు – క్లాస్ – II MHC ప్రోటీన్లను ఉపరితలం పై ప్రదర్శిస్తాయి.

→ రోగనిరోధక జ్ఞప్తి ఉంచుకోవడం అనే లక్షణం మీద వ్యాక్సినేషన్ లేదా ఇమ్యునైజేషన్ సూత్రం పై ఆధారపడి ఉంటుంది.

→ AIDS, HIV వల్ల కలుగుతుంది.

→ HIV ఒక రిట్రోవైరస్, దీని మధ్యభాగంలో జన్యుపదార్ధంగా ssRNA అణువులుంటాయి.

→ ELISA, HIV ని గుర్తించడానికి ఉపయోగించే ప్రాథమిక పరీక్ష.

→ వెస్ట్రర్న్ బ్లాట్ పరీక్ష ద్వారా మాత్రమే HIV సంక్రమణను ధ్రువీకరిస్తుంది.

Students can go through AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 4(a) అంతస్రావక వ్యవస్థ, రసాయన సమన్వయం will help students in revising the entire concepts quickly.

AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 4(a) అంతస్రావక వ్యవస్థ, రసాయన సమన్వయం

→ స్టార్లింగ్ అనే శాస్త్రవేత్త హార్మోన్ అనే పదకల్పన చేశాడు.

→ సెక్రిటిన్ అనే హార్మోన్ ను మొదట కనుగొన్నారు.

→ హార్మోన్లు కణాంతర వాహకాలుగా పనిచేసే, అతిస్వల్ప ప్రమాణంలో ఉత్పత్తి అయ్యే పోషక పదార్థం కాని రసాయనాలు.

→ అంతస్రావక గ్రంథులు హార్మోన్లను స్రవిస్తాయి.

→ హైపోథలామస్, అంతస్రావక వ్యవస్థ యొక్క నియంత్రణ కేంద్రంగా పనిచేస్తుంది.

→ పిట్యూటరీ లేదా పీయూష గ్రంథిని హైపోఫైసిస్ అని అంటారు.

→ పూర్వపిట్యూటరీ ఆరు ముఖ్య పెప్టైడ్ హార్మోన్లను స్రవిస్తుంది. అవి: పెరుగుదల హార్మోన్, ప్రొలాక్టిన్, థైరాయిడ్ హార్మోన్, ఎడ్రినో కార్టికో ట్రోపిక్ హార్మోన్, పుటికా ప్రేరక హార్మోన్, ల్యుటినైజింగ్ హార్మోన్లు.

→ పరపిట్యూటరీ ఆక్సిటోసిన్, వాసోప్రెస్సిన్ అనే రెండు హార్మోన్లను స్రవిస్తుంది.

→ థైరాయిడ్ గ్రంథిఅంతస్త్వచం నుంచి ఉద్భవించే అతిపెద్ద అంతస్థాపక గ్రంథి. ఇదిT,T, హార్మోన్లను స్రవిస్తుంది.

→ పీనియల్ గ్రంథి మెలటోనిన్ అనే హార్మోన్ ను స్రవిస్తుంది.

→ విటమిన్ – D ఒక క్రియాశీల రహిత హార్మోన్ దీనినే కాల్సిట్రయల్ అంటారు.

→ థైమస్ గ్రంథి, థైమోసిన్ అనే హార్మోన్ ను స్రవిస్తుంది. ఇది కణ నిర్వర్తిత మరియు దేహద్రవ నిర్వర్తిత రోగనిరోధకతకు దోహదం చేస్తుంది.

→ అధివృక్క వల్కలం కార్టికాయిడ్ హార్మోన్లను స్రవిస్తుంది. ఉదా: గ్లూకోకార్టికాయిడ్లు, మినరలో కార్టికాయిడ్లు

→ అధివృక్కదవ్వ ఎపినెఫ్రిన్, నార్ఎపినెఫ్టిన్ అనే రెండు హార్మోన్లను స్రవిస్తుంది. వీటినే పోరాట లేదా పలాయన హార్మోన్లు అంటారు.

→ లాంగర్ హాన్స్ పుటికలో CCL – కణాలు గ్లూకగాను, B కణాలు ఇన్సులిన్ హార్మోన్ ను స్రవిస్తాయి.

→ ముష్కాలు పురుష ప్రత్యుత్పత్తి అంగాలు. ముష్కాలలో గల లీడిగ్ కణాలు టెస్టోస్టిరాన్అనే హార్మోన్లను స్రవిస్తాయి. ఇది ద్వితీయ లైంగిక లక్షణాల అభివృద్ధిలో మరియు శుక్రజననంలో ముఖ్యపాత్ర వహిస్తాయి.

→ స్త్రీ బీజకోశాలు, స్త్రీ బీజగ్రంథులు. ఇవి ఈస్ట్రోజెన్, ప్రొజెస్టిరాన్ అనే రెండు స్టిరాయిడ్ హార్మోన్లను ఉత్పత్తి చేస్తాయి. ఇవి స్త్రీ ద్వితీయ లైంగిక లక్షణాల అభివృద్ధిలో ముఖ్యపాత్ర వహిస్తాయి.

→ మూత్రపిండంలో ఉండే రక్తనాళికా గుచ్ఛసన్నిధి పరికరం ఎరిత్రోపోయిటిన్అనే పెప్టైడ్ హార్మోన్లు స్రవిస్తుంది. ఇది అస్థిమజ్జలో ఎర్రరక్తకణోత్పాదనక్రియను ప్రేరేపిస్తుంది.

→ గాస్టిన్ హార్మోన్ జఠరగ్రంథుల పై ప్రభావం చూపి HCl, పెప్సినోజెన్ విడుదలను ప్రేంపిస్తుంది.

→ ఆంత్రమూలపు శ్లేష్మస్తరం సెక్రిటిన్ హార్మోన న్ను ఉత్పత్తి చేస్తుంది. సెక్రిటిన్ క్లోమపు బహిస్రావక భాగం పై ప్రభావం చూపి నీరు, బైకార్బోనేట్ అయాన్ల విడుదలను ప్రేరేపిస్తుంది.

→ కొలిసిస్టోకైనిన్ ఆంత్రమూలంలో కైమ్ కొవ్వులకు ప్రతిస్పందనగా ఉత్పత్తి అవుతుంది. ఇది పిత్తాశయాన్ని సంకోచింపజేసి పైత్యరసం విడుదలను, క్లోమాన్ని ప్రేరేపించి క్లోమరసం స్రవించడానికి తోడ్పడుతుంది.

→ హార్మోనులు ప్రాథమిక వార్తా వాహకాలుగా పనిచేస్తాయి.

→ CAMP, ఇనోసిటాల్ ఫాస్పేట్, కాల్షియంలు ద్వితీయ వార్తాహరులుగా పనిచేస్తాయి.

→ మానవ పెరుగుదల హార్మోన్, అస్థీకరణ కంటే ముందుగా అధికంగా ఉత్పత్తి జరిగితే అతికాయత లేదా మహాకాయత అనే అపస్థితి ఏర్పడుతుంది.

→ శిశువులలో పెరుగుదల హార్మోన్ అల్పోత్పత్తి ఫలితంగా పిట్యూటరీ కుబ్బులుకు దారి తీస్తుంది.

→ ప్రౌఢ మానవునిలో hGH అధికోత్పత్తి జరిగితే ఆక్రోమెగాలి అనే అపస్థితి ఏర్పడుతుంది.

→ హైపర్ గ్లైసీమియా స్థితి చాలాకాలం కొనసాగితే డయాబెటిస్ మెల్లీటస్ అనే వ్యాధికి దారి తీస్తుంది.

→ వాసోప్రెస్సిన్ హార్మోన్ లోపం డయాబెటిస్ ఇన్సిపిడస్కు దారితీస్తుంది.

→ అడ్రినల్ వల్కలం స్రవించే గ్లూకోకార్డికాయిడ్ అల్పోత్పత్తి వల్ల అడిసన్స్ వ్యాధి కలుగుతుంది.

→ పారాథైరాయిడ్ హార్మోన్ అల్పోత్పత్తి ‘టెలూనీ’కి దారి తీస్తుంది.

→ గ్లూకోకార్డికాయిడ్ హార్మోన్ల అధికోత్పత్తి వల్ల కుషింగ్స్ సిండ్రోమ్ అనే అపస్థితి కలుగుతుంది.

→ ప్రౌఢ స్త్రీలలో హైపోథైరాయిడిజమ్ వల్ల రుతుచక్ర క్రమం తప్పుతుంది.

→ ప్రౌఢ మానవునిలో హైపోథైరాయిడిజమ్ వల్ల మిక్సిడిమా అనే అసాధారణ స్థితి ఏర్పడుతుంది.

→ ఎడ్వర్డ్ జెన్నర్
ఎడ్వర్డ్ జెన్నర్ (17-మే-1749 నుండి 26-జనవరి-1823) ఒక ఇంగ్లీష్ వైద్యుడు మరియు గ్లోస్టర్ షైర్లోని బర్కిలీలో తన సహజ పరిసరాలను అధ్యయనం చేసిన శాస్త్రవేత్త. జెన్నర్ మశూచి టీకా మందును కనిపెట్టుట ద్వారా ప్రపంచంలో అత్యధికుల ప్రాణాలను కాపాడిన వ్యక్తిగా మరియు రోగనిరోధక శాస్త్ర పితామహుడుగా గుర్తింపు పోందారు.

Students can go through AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 3(b) నాడీ నియంత్రణ, సమన్వయం will help students in revising the entire concepts quickly.

AP Inter 2nd Year Zoology Notes Lesson 3(b) నాడీ నియంత్రణ, సమన్వయం

→ ద్విస్తరిత జీవులలో ప్రాథమికంగా ధృవరహిత వ్యాపన నాడీవల లాగా ఏర్పడిన నాడీ వ్యవస్థ, అభివృద్ధి చెందిన జీవులలో ఒక సమన్వయ వ్యవస్థగా ఏర్పడి, ఆలోచనా కేంద్రమైన మెదడుగా రూపాంతరం చెందింది.

→ నాడీ కణజాలంలో నాడీ కణాలు అనుబంధకణాలైన గ్లియల్ కణాలు ఉంటాయి.

→ మానవ మెదడులో రెండు రకాల జ్ఞాపకాలుంటాయి. అవి : దీర్ఘకాలిక జ్ఞాపకాలు, స్వల్పకాలిక జ్ఞాపకాలు.

→ మానవ నాడీవ్యవస్థలో రెండు భాగాలు ఉన్నాయి. అవి : కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థ, పరిధీయ నాడీవ్యవస్థ.

→ కేంద్రనాడీ వ్యవస్థలో మెదడు, వెన్నుపాము ఉంటాయి.

→ పరిధీయ నాడీ వ్యవస్థలో కపాలనాడులు, కశేరునాడులు ఉంటాయి.

→ మెదడు సమాచార విశ్లేషణ, నియంత్రణ కేంద్రం. ఇది కపాల కుహరంలో భద్రపరచబడి, మూడు కపాల పొరలచే కప్పబడి ఉంటుంది. అవి వరాశిక, లౌతికళ, మృద్వి,

→ మెదడు రక్షణ పొరలన్నింటిని కలిపి మెనింజెస్ అంటారు.

→ మెదడును మూడు ప్రధాన భాగాలుగా విభజించవచ్చు. అవి : పూర్వమెదడు, మధ్యమెదడు, అంత్యమెదడు.

→ మానవుడిలో మొత్తం 31 జతల కశేరునాడులుంటాయి. వీటిని వాటి ప్రదేశాన్ని బట్టి ఐదు సమూహాలుగా విభజించవచ్చు. అవి :

• గ్రీవా కశేరునాడులు – 8 జతలు.
• ఉరః కశేరునాడులు
• కటి కశేరునాడులు – 5 జతలు
• త్రిక కశేరునాడులు – 5 జతలు
• అనుత్రిక కశేరునాడి – 1 జత

→ క్రియాత్మకంగా పరిధీయనాడీ వ్యవస్థను దైహిక నాడీ వ్యవస్థ, స్వయంచోదిత నాడీవ్యవస్థగా విభజించారు.

→ దైహిక నాడీ వ్యవస్థ చర్యలన్నీ ఇచ్ఛాపూర్వకంగా, నియంత్రితంగా జరుగుతాయి.

→ స్వయంచోదిత నాడీ వ్యవస్థ చర్యలన్నీ అనియంత్రితంగా జరుగుతాయి.

→ కన్ను దృష్టికి సంబంధించిన జ్ఞానాంగం.

→ నేత్రగోళ కుడ్యంలో మూడు పొరలు ఉంటాయి. అవి వరుసగా వెలుపలి నుంచి తంతు పటలం, ప్రసరణ పటలం, నేత్ర పటలం.

→ కాంతిగ్రాహక స్తరంలో దండకణాలు, శంఖుకణాలు అనే రెండు కాంతి గ్రాహకాలు ఉంటాయి.

→ దండకణాలు మసక చీకటిలో దృష్టికి ఉపయోగపడుతుంది.

→ శంఖు కణాలు పగటి పూట దృష్టికి, రంగులు గుర్తించడానికి ఉపయోగపడతాయి.

→ నేత్రపటలం, నేత్రనాడి కలిసే ప్రాంతాన్ని అందచుక్క అంటారు. ఈ ప్రాంతంలో ఎటువంటి గ్రాహకాలు ఉండవు.

→ అందువల్ల ఈ ప్రదేశంలో ప్రతిబింబాలు ఏర్పడవు.

→ చెవి వినికిడిని, సమతాస్థితిని గ్రహించే ద్వంద్వ జ్ఞానాంగం.

→ 65 సం॥లు వయస్సు దాటిన వారిలో సాధారణంగా కనిపించే మెదడుకు సంబంధించిన మతిమరపు వ్యాధిని అల్జీమర్స్ వ్యాధి అంటారు.

→ మెదడు, వెన్నుపాము రక్షణపొరలు వాపుకు గురికావడం వల్ల కలిగే వ్యాధిని మెనింజైటిస్ అంటారు.

→ పార్కిన్ సన్స్ వ్యాధి మెదడులోని నాడీ కణ క్షీణత వల్ల కలిగే వ్యాధి. దీనివల్ల దేహకదలికలు, కండర సంకోచం, సమతాస్థితి ప్రభావితమవుతాయి.