Mahesh

Andhra Pradesh AP Board 5th Class Telugu Solutions 8th Lesson ఇటీజ్ పండుగ Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 5th Class Telugu Solutions Chapter 8 ఇటీజ్ పండుగ

చిత్రం చూడండి. ఆలోచించి మాట్లాడండి.

ప్రశ్నలకు జవాబులు చెప్పండి.

ప్రశ్న 1.
చిత్రంలో ఏం జరుగుతున్నది? ఎవరెవరున్నారు?
జవాబు:
చిత్రంలో వినాయకుని పూజ జరుగుచున్నది. చిత్రంలో వినాయకుడు, ఆయన వాహనం ఎలుక, నమస్కారం చేస్తున్న పిల్లలు ఉన్నారు.

ప్రశ్న 2.
మీరు జరుపుకునే ఒక పండుగ గురించి చెప్పండి.
జవాబు:
మేము జరుపుకునే మొదటి పండుగ ఉగాది. ఈ ఉగాది తెలుగు నెలలోలో మొదటిదైన చైత్రమాసంలో వస్తుంది. చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి ఉగాది పండుగ ఈ రోజున సృష్టి జరిగిందని పురాణాలు చెప్తున్నాయి. ‘ ఉగస్య ఆది ఉగాది” ఉగము అంటే నక్షత్రం . అది మొదలు.. నక్షత్రగమనానికి మొదలు అని అర్ధం. ఒక సంవత్సరానికి రెండు ఆయనాలు. యుగము అంటే రెండు. ఈ రెండు ఆయనాలకు ప్రారంభరోజు కనుక యుగాది అన్నారు.

ఈరోజు ఉగాది పచ్చడితో ప్రారంభిస్తాము. ఈ పచ్చడి ‘తీపి, పులుపు, ఉప్పు, కారం, చేదు, వగరు’ అనే షుడ్రుచుల (6) సమ్మేళనం. బెల్లం, మామిడి ముక్కలు, వేపపూత, ఉప్పు, కారం, చెరకుముక్కలు – ఇలా ఎవరి అలవాట్ల ప్రకారం వారు కలిపి ఉదయాన్నే ప్రసాదంగా తింటాము. కొత్త బట్టలు కట్టుకుంటాము. ఉగాది కవి సమ్మేళనాలు జరుగుతాయి. పంచాగ శ్రవణం ప్రధానంగా జరుగుతుంది. ఈ విధంగా ఉగాది పండుగను జరుపుకుంటాము.

ఇవి చేయండి

వినడం – ఆలోచించి మాట్లాడటం

ప్రశ్న 1.
పండుగ అంటే ఏమిటి ?
జవాబు:
సకుటుంబ – సపరివార – సమేతంగా అందరూ కలిసిమెలసి ఉత్సాహంగా జరుపుకునేదే పండుగ. సంస్కృత సంప్రదాయాలకు ప్రతీక ఈ పండుగ.

ప్రశ్న 2.
ఇటీజ్ పండుగ ఎలా జరుపుకుంటారు? .
జవాబు:
ఇది విశాఖ, విజయనగరం జిల్లాల్లోని మన్యం గిరిజనులు జరుపుకునే పండుగ. సంవత్సరంలోని 12 నెలలో నాల్గవ నెల పేరు ‘విటిజ్’. ఈ నెలలో వారు జరుపుకునే పండుగ ‘ఇటీజ్’. ముందుగా గ్రామస్థులు ఒక సమావేశం పెట్టుకుంటారు. ఈ సమావేశంలో తరువాతి శుక్రవారం చాటింపు వేస్తారు. ఆ తరువాతి శుక్రవారం పండుగ జరుపుకుంటారు.

పండుగరోజు ఇంటి ముందు, గోడల పై ముగ్గులు వేసి _ గుమ్మాలకు మామిడి తోరణాలు కడతారు. రైతులు నాగలి, మోకు, పలుపు తాళ్ళు, పార, కొంకి మొదలైన వ్యవసాయ పనిముట్లు కడిగి దేవుని దగ్గర పెడతారు. మామిడి కాయలు ముక్కలు చేసి బియ్యంతో కలిపి ‘బోనం’ వండుతారు. అది దేవునికి నైవేద్యం పెడతారు. ఆ నైవేద్యం, అన్నం, కూరలు, . వంటలు ఒకరికొకరు ఇచ్చుకుంటారు.

రెండొవ రోజు ‘రొడ్డ కనుసు’ చేస్తారు. రొడ్డ అంటే మామిడి, సీతాఫలం మొదలైన ఆకులు, ‘కనుసు’ అంటే ఊరేగింపు. ఈ ఆకులు ఒంటికి కట్టుకుని, తలకు పక్షి ఈకలు పెట్టుకుని, ముఖం పై నలుపు, తెలుపు రంగులు చారలుగా పూసుకుని, రంగులు – బూడిద కలిపిన నీరు వెదురు గొట్టాల్లో నింపి ఒకరిపై ఒకరు జల్లుకుంటారు. పెద్ద పనసకాయను జంతుతల ఆకారంగా చేసి దాని పైకి బాణాలు వేస్తూ ఆడుతూ,పాడుతూ ‘సంకుదేవుని” దగ్గరకు వెళతారు.

ప్రతి ఇంటి నుండి గుప్పెడు విత్తనాలు, బియ్యం సేకరిస్తారు. గుడి దగ్గర బియ్యం వండి సంకుదేవునికి నివేదన చేస్తారు. ఆ విత్తనాలు కొన్ని గుడి చుట్టూ చల్లుతారు. మిగిలిన విత్తనాలు వారం రోజుల తరువాత ప్రతి ఇంటికి పంచుతారు. ప్రతి ఇంట్లో ఆ విత్తనాలను వారి వారి అసలు విత్తనాలలో కలుపుకుంటారు.

మూడు నుండి ఆరు రోజుల్లో ఏదో ఒకరోజు గ్రామస్థులంతా వేటకు వెళతారు. వేటకు వెళ్ళని వారిని – వరసైన వారు ఎగతాళి చేస్తారు. ‘వేట సాధించిన వారికి ప్రత్యేక గౌరవం ఉంటుంది”.

ఏడవరోజున అంటే చివరి రోజును “మారు ఇటీజ్” లేదా “నూరు ఇటీజ్” అంటారు. ఆరోజు దారికి అడ్డంగా వెదరు బొంగు కడతారు. వచ్చే పోయే వారికి ఆ వెదురు గోట్టాలతో వారి పై నీళ్ళు చల్లుతారు. వెదురు కర్రకు తాళ్ళను కట్టి ఊయలగా చేసి ఊగుతారు.

ఈ విధంగా మన్యం గిరిజనులు ‘ఇటీజ్’ పండుగ జరుపుతారు.

ప్రశ్న 3.
మనం జరుపుకునే పండుగలకు, గిరిజనలు జరుపుకునే పండుగలకు తేడా ఏమిటి ?
జవాబు:

1. మనం జరుపుకునే పండుగలు – చాలా వరకు ఆచారాలు, పురాణ సంప్రదాయాలను, ఇతిహాసాలను, చారిత్రక నేపధ్యానికి కట్టుపడి ఉంటాయి.
2. మనం జరుపుకునే పండుగలు – ఎక్కువ శాతం తిధులు నక్షత్రాలపై ఆధారపడి ఉంటాయి.
3. ఆచార వ్యవహారాలపై ఆధారపడి ఉంటాయి.
4. గిరిజనులు జరుపుకునే పండుగలు – వారి వారి ప్రాంతాలకు సంబంధించినవై ఉంటాయి,
5. వారి వారి ఆచారాలు, కట్టుబాట్లకు, కట్టుబడి ఉంటాయి.
6. వేషధారణలకు – ప్రాధాన్యత కలిగి ఉంటాయి.
7. వారు బ్రతుకుతున్న – నేపధ్యానికి అనుకూలంగా ఉంటాయి.
8. వారి సంస్కృతి సంప్రదాయాలను ప్రతిబింబించేల ఉంటాయి.

చదవడం – వ్యక్త పరచడం

అ) కింది పేరాను చదవండి. ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు సమాధానాలు రాయండి.

గణతంత్ర దినోత్సవం జరుపుకోవడానికి పిల్లలు బడిని అందంగా ముస్తాబు చేస్తారు. వారివారి తరగతులను రంగురంగుల కాగితాలతో అలంకరిస్తారు. గుమ్మాలకు తోరణాలు కడతారు. తరగతిగది లోపలా బయటా ముగ్గులు వేస్తారు. పిల్లలందరూ దేశభక్తి గీతాలు సాధన చేసి జెండా వందనం రోజు పాడతారు. జనవరి 26వ తేదీన జరిగే గణతంత్ర దినోత్సవాన్ని ఆనందంగా, ఉత్సాహంగా జరుపుకోవడం పిల్లలకు ఎంతో ఇష్టం. ఆ రోజు బడి అంతా పండుగ వాతావరణంతో కళకళలాడుతుంది.

ప్రశ్న 1.
గణతంత్ర దినోత్సవాన్ని ఎప్పుడు జరుపుకుంటారు?
జవాబు:
ప్రతి సంవత్సరం జనవరి 26న జరుపుకుంటారు.

ప్రశ్న 2.
మీ బడిని గణతంత్ర దినోత్సవం రోజున ఎలా అలంకరిస్తారు ?
జవాబు:
బడిని ఆందంగా ముస్తాబు చేస్తారు. తరగతులను రంగు రంగుల కాగితాలతోను, గుమ్మాలను తోరణాలతోను అలంకరిస్తారు. ముగ్గులు వేస్తారు.

ప్రశ్న 3.
మీరు ఏయే దేశభక్తి గీతాలు పాడతారు ?
జవాబు:
వందేమాతరం, జనగణమన, సారే జహసే అచ్చా – జెండా పాటలు పాడతాం.

ప్రశ్న 4.
మీ బడిలో ఏయే పండుగలు జరుపుకుంటారు ?
జవాబు:
మా బడిలో ఆగష్టు-15, నవంబరు – 14, జనవరి – 26, అక్టోబరు-2 (గాంధీ పుట్టినరోజు), సెప్టెంబరు-5 (గురుపూజోత్సవం) జరుపుకుంటాము.

ఆ) కింది పండుగ గురించి చదవండి. ప్రశ్నలు తయారు చేయండి.

మన పండుగలలో “దసరా” ఒకటి. ఇది ఆశ్వయుజ శుద్ధ పాడ్యమి నుండి నవమి వరకు తొమ్మిది రోజులు జరుగుతుంది. అందుకే “దేవీ నవరాత్రులు” అంటారు. జగన్మాత అయిన దుర్గాదేవి మహిషాసురుడనే రాక్షసునితో తొమ్మిది రోజులు యుద్ధం చేసి దశమిరోజు విజయం సాధించింది. అందుకే పదవ రోజును విజయదశమి అంటారు. ఈ పండుగ “శక్తి” ఆరాధనకు ప్రాధాన్యం ఇస్తుంది. ఈ పండుగ రోజుల్లో దేవికి ఒక్కొక్కరోజు ఒక్కొక్క అలంకారంతో పూజలు చేస్తారు. విజయదశమి నాడే రాముడు రావణాసురుని పై విజయం సాధించాడు. అజ్ఞాత వాస సమయంలో జమ్మిచెట్టుపై పెట్టిన ఆయుధాలు పాండవులు తిరిగి తీసుకున్న రోజు కూడా విజయదశమే. అందువల్ల, జమ్మి ఆకులతో ఈ రోజు పూజచేస్తే మంచి జరుగుతుందంటారు.

జవాబు:
ప్రశ్నలు:

1. దసరా ఎప్పుడు జరుపుకుంటాము?
2. దసరా పండుగకు కారణం ఏంటి ?
3. ఈ పండుగలో పదవరోజు ఏమంటారు ?
4. విజయదశమి నాడు విజయం సాధించింది ఎవరు?
5. ఈ పండుగ రోజున జమ్మిచెట్టు ప్రాధాన్యత ఎందుకు వచ్చింది?

పదజాలం

అ) ఇటీజ్ పండుగ పాఠంలో మీరు గమనించిన కొత్త పదాలను రాయండి.
జవాబు:

1. చైత్ పొరొబ్
2. తుడుము
3. కొమ్ముబూర
4. థింసా
5. రొడ్డు కనుసు
6. నూరు ఇటీజ్
7. కుదరు
8. సంకు దేవుడు

ఆ) పాఠంలో ఆడుతూపాడుతూ లాంటి జంట పదాలు ఉన్నాయి. కింది జంట పదాలను చదవండి. వాటిలో ఏవైనా నాలుగు జంట పదాలతో సొంతవాక్యాలు రాయండి.

శుచి – శుభ్రం
అన్నెం – పున్నెం
ఇరుగు – పొరుగు
ఇల్లు – వాకిలి
ఊరు – పేరు
ఉక్కిరి – బిక్కిరి
తిండి – తిప్పలు
కట్టు – బొట్టు
చిందర – వందర
నగ – నట్ర
పొలం – పుట్ర

జవాబు:

1. శుచి – శుభ్రం అనేవి మన ఆరోగ్యాన్ని కాపాడతాయి.
2. చదువు కోకపోతే బ్రతుకు చిందర – వందర.
3. అతడు అన్నెం – పున్నెం తెలియని అమాయకుడు.
4. తిండి తిప్పలు లేక వలస కార్మికులు కష్టపడ్డారు.
5. మన కట్టు-బొట్టు సంప్రదాయాన్ని – గౌరవాన్ని కాపాడతాయి.
6. ఇరుగు-పొరుగు వారితో మంచిగా ఉండాలి.

ఇ) కింది మాటలను చూడండి. మొదట + మొదట = మొట్టమొదట అవుతుందని మన వ్యాకరణాలు చెప్తున్నాయి. ఇటువంటి మరికొన్ని మాటలు చూడండి.

తుట్ట – తుట్టతుద
అట్ట – అట్టడుగు
కట్ట – కట్టకడ
చిట్ట – చిట్టచివర
ఎట్ట – ఎట్టకేలకు
పట్ట – పట్టపగలు
వీటిలో నాలుగింటిని వాక్యాలలో ఉపయోగించండి.
ఉదా : మొట్టమొదట : మన మొట్ట మొదటి – పండుగ ఉగాది.
జవాబు:

1. ఎట్టకేలకు – అందరం ఎట్టకేలకు ఇంటికి చేరాము.
2. చిట్ట చివర – ఊరు చిట్టచివర మజ్జిచెట్టు.
3. అట్ట డుగు – కుండ అట్టడుగున నీరు త్రాగకూడదు.
4. పట్ట పగలు – ఆ వీధిలో పట్టపగలు దొంగతనం జరిగింది.

స్వీయరచన

ప్రశ్న 1.
ఇటీజ్ పండుగను ఎప్పుడు చేసుకుంటారు?
జవాబు:
మార్చి లేదా, ఏప్రిల్ నెలలో చేస్తారు.

ప్రశ్న 2.
కుదురు వద్ద ఏం పెడతారు? దానిని ఎలా తయారు చేస్తారు?
జవాబు:
కుదురు వద్ద బోనం పెడతారు. దానిని మామిడి ముక్కలను బియ్యంతో కలిపి తయారు చేస్తారు.

ప్రశ్న 3.
ఇటీజ్ పండుగ రెండవరోజు ఎలా జరుపుకుంటారు?
జవాబు:
రెండవరోజు ‘రొడ్డ కనుసు’ చేస్తారు. అంటే మామిడి – సీతాఫలం మొదలైన ఆకులు కట్టుకుని, తలకు పక్షి ఈకలు పెట్టుకుని, ముఖంపై నలుపు, తెలుపు రంగు చారలుగా పూసుకుని, రంగులు – బూడిద కలిపిన నీళ్ళు వెదురు గొట్టాల్లో నింపి ఒకరిపై ఒకరు జల్లుకుంటారు. పెద్ద పనపకాయను జంతువు తలగా చేసి దాని పైకి బాణాలు వేస్తూ ఆడుతూ పాడుతూ ‘సంకుదేవుని’ దగ్గరకు వెళ్తారు. ప్రతి ఇంటి నుండి గుప్పెడు బియ్యం సేకరించి గుడి దగ్గర వండి సంకుదేవునికి నివేదన చేస్తారు. అది ప్రసాదంగా తింటారు. ఈ విధంగా రెండవరోజు జరుపుకుంటారు.

ప్రశ్న 4.
ఇటీజ్ పండుగ చివరి రోజు ఏయే కార్యక్రమాలు చేస్తారు ?
జవాబు:
చివరిరోజును ‘మారు ఇటీజ్’ లేక ‘నూరు ఇటీజ్’ అంటారు. ఆరోజు దారికి అడ్డంగా వెదురు బొంగు కడతారు. వెదురు గొట్టాలతో వచ్చే పోయే వారిపై నీళ్ళు చల్లుతారు. వెదురు కర్రకు తాళ్ళను కట్టి ఊయలగా చేసి ఊగుతారు.

ప్రశ్న 5.
మీరు జరుపుకునే ఒక పండుగ గూర్చి రాయండి.
జవాబు:
మేము జరుపుకునే మొదటి పండుగ ఉగాది. ఈ ఉగాది తెలుగు నెలలో మొదటిదైన చైత్రమాసంలో వస్తుంది. చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి ఉగాది పండుగ. ఈ రోజున సృష్టి జరిగిందని పురాణాలు చెప్తున్నాయి. ‘ ఉగస్య ఆది ఉగాది” ఉగము అంటే నక్షత్రం . అది మొదలు. నక్షత్రగమనానికి మొదలు అని అర్ధం. ఒక సంవత్సరానికి రెండు ఆయనాలు. యుగము అంటే రెండు ఈ రెండు ఆయనాలకు ప్రారంభరోజు కనుక యుగాది అన్నారు.

ఈరోజు ఉగాది పచ్చడితో ప్రారంభిస్తాము. ఈ పచ్చడి ‘తీపి, పులుపు, ఉప్పు, కారం, చేదు, వగరు’ అనే షుడ్రుచుల (6) సమ్మేళనం. బెల్లం, మామిడి ముక్కలు, వేపపూత, ఉప్పు, కారం, చెరకుముక్కలు – ఇలా ఎవరి అలవాట్ల ప్రకారం వారు కలిపి ఉదయాన్నె ప్రసాదంగా తింటాము. కొత్త బట్టలు కట్టుకుంటాము. ఉగాది కవి సమ్మేళనాలు జరుగుతాయి. పంచాగ శ్రవణం ప్రధానంగా జరుగుతుంది. ఈ విధంగా ఉగాది పండుగను జరుపుకుంటాము.

సృజనాత్మకత

ఇటీజ్ పండుగ గూర్చి నీ మిత్రునకు లేఖ రాయండి.
జవాబు:
లేఖ

విజయవాడ,
24.6.2020

ప్రియమైన మిత్రుడు, సాహిత్ కు,
తేజ వ్రాయునది—

సాహిత్ అక్కడ నీవు క్షేమమని తలచుచున్నాను. ఇక్కడ నేను క్షేమం. ఈ లేఖ నీకు వ్రాయటానికి కారణం – నీకు ఒక కొత్త పండుగ గురించి చెప్పాలని వ్రాస్తున్నాను.

మొన్న సెలవులలో నేను మా పెదనాన్న గారి ఊరు ‘పాడేరు’ వెళ్ళాను. అక్కడి గిరిజనులు జరుపుకునే ‘ఇటీజ్’ అనే పండుగను చూశాను. ఈ పండుగ రోజున వీళ్ళు డప్పులు, తుడుములు, కొమ్ముబూరలు వాయిస్తూ, సందడిగా చేస్తారు. వీళ్ళు ఈ పండుగ రోజులు చేస్తారు. వాళ్ళ ‘కుదురు’ దేవునికి బోనం నివేదన చేస్తారు. మరొకరోజు ‘రొడ్డ కనుసు’ చేస్తారు. ఈ పండుగ చాలా చిత్రంగా ఉంటుంది. చూసి తీరాల్సిన పండుగ. మరిన్ని విశేషాలు మనం కలిసినప్పుడు చెప్తాను. నువ్వు కూడా ఇలాంటి పండుగ ఏదైనా చూసావా! తెలియచేయి.

ఇట్లు
నీ మిత్రుడు
తేజ

చిరునామా
శ్రీ శివగారు,
గాంధీనగర్,
గుంటూరు.

భాషాంశాలు

అ) కింది వాక్యాలను చదవండి. గీత గీసిన అక్షరాలను గమనించండి.

1. పాలు, సేమ్యాతో పాయసం చేస్తారు.
2. మీ కోసం నేను బొమ్మలు తెచ్చాను.
3. తరుణ్ గురించి వాళ్ళ అమ్మ బడికి వెళ్ళింది.
4. సుస్మితకు శిరీష చాక్లెట్లు ఇచ్చింది.
5. హనుమంతుడు రాముని యొక్క దూతగా లంకకు వెళ్ళాడు.
   

పై వాక్యాలలో గీత గీసిన వాటిని గమనించారు కదా! ఇవి లేకుంటే వాక్యాలు పూర్తి అర్థాన్ని ఇవ్వడం లేదు కదా! అంటే ఇవి వాక్యంలో పదాల మధ్య సంబంధాన్ని ఏర్పరుస్తున్నాయి. ఇలాంటి వాటిని ‘విభక్తి ప్రత్యయాలు’ అంటారు. ఈ ప్రత్యయాలు ఎనిమిది. ఇవి లేకపోతే పదాల మధ్య సంబంధం సరిగా తెలియదు.

కింది ఖాళీలను సరైన ప్రత్యయాలతో పూరించండి. విభక్తులను బ్రాకెట్లలో రాయండి.
ఉదా : ఊరిలో ఇటీజ్ పండుగ చేస్తున్నారు. ( షష్ఠీ విభక్తి )
1. శ్రీకాకుళం ……………….. దీనిని ‘మామిడి టెంక పండుగ’ అంటారు ( )
2. ఇటీజ్ పండుగ ……………….. ‘చైత్ పొరొబ్’ అని కూడా అంటారు. ( )
3. ఈ పండుగ విజయనగరం ప్రాంతం……………….. చేస్తారు. ( )
4. మంచి పుస్తకం ……………….. మంచి మిత్రుడు లేడు. ( )
5. మట్టి ………………… బొమ్మలు చేయవచ్చు. ( )
జవాబు:
1. శ్రీకాకుళంలోదీనిని ‘మామిడి టెంక పండుగ’ అంటారు ( షష్ఠీ విభక్తి )
2. ఇటీజ్ పండుగను చైత్ పొరొబ్’ అని కూడా అంటారు. (ద్వితీయ విభక్తి)
3. ఈ పండుగ విజయనగరం ప్రాంతంలో చేస్తారు. ( షష్ఠీ విభక్తి )
4. మంచి పుస్తకం కంటే మంచి మిత్రుడు లేడు. (పంచమీ విభక్తి)
5. మట్టితో బొమ్మలు చేయవచ్చు. (తృతీయ విభక్తి)

ప్రాజెక్టు పని

మీ గ్రామాల్లో జరిగే పెళ్లిళ్ళు, పండుగలు జాతరలలో ఉపయోగించే సంగీత వాయిద్యాల గురించి సమాచారం సేకరించి పట్టికను రాయండి. అందులో ఒక వాయిద్యం గురించి రాసి, తరగతి గదిలో ప్రదర్శించండి.

పాడుకుందాం :

తేనెకన్న మధురం రా తెలుగు

తేనెకన్న మధురం రా, తెలుగు, ఆ
తెలుగుదనం మా కంటి వెలుగు.

ఆరుద్ర తెలుగుగడ్డ పోతుగడ్డ ఎంత పచ్చన, మా
తెలుగు గుండెలో స్నేహం ఎంత వెచ్చన!
మన పొలాల శాంతి పులుగు ఎంత తెల్లన, మన
తరతరాల కథను పాడు గుండె ఝల్లన.

పాటుపడిన వాళ్ళకే లోటు లేదని
చాటి చెప్పు తల్లికదా తెలుగుతల్లి

లలితకళలు సంగీతం సాహిత్యం
తెలుగుతల్లి జీవితాన దినకృత్యాలు.
గత చరిత్ర ఘన చరిత్ర ఎంత ఖ్యాతి!
గర్వించదగ్గ జాతి తెలుగుజాతి!

అయినా గతంకన్న భవిష్యత్తు ఆశాజనకం
ఆ భావికొరకు ధరించాలి దీక్షాతిలకం

అ) కింది పాట పాడండి, ఇవి సవర భాషలో, తెలుగు భాషలో ఉన్నాయి.

కవి పరిచయం

కవి : గిడుగు వెంకట రామమూర్తి
కాలము : 29-8-1863 నుండి 22-1-1940 వరకు
రచనలు : “బాలకవి శరణ్యం, ఆంధ్ర పండిత భిషక్కుల భాషాభేషజం”

విశేషాంశాలు : ఆధునిక తెలుగు భాషా ప్రవక్త. ప్రజల జీవితానికి దూరంగా ఉన్న గ్రాంథిక భాష స్థానంలో ప్రజల వాడుక భాషకు పట్టం కట్టిన యోధుడు. తన జీవిత కాలంలో వ్యావహారిక భాషా ఉద్యమానికి, గిరిజన విద్యాభివృద్ధికి కృషి చేశారు. సవరల కోసం సవర భాషా మాధ్యమంలో తొలి పాఠశాల నడిపారు. సవర పాటలు, కథల సేకరించి సవర వాచకాలు రూపొందించారు. సవర-ఇంగ్లీషు నిఘంటువును రూపొందించడమే కాక సవర భాషలో మౌలికమైన పరిశోధన చేశారు. సవరల కోసం సవర వ్యాకరణం రచించారు. భారతదేశంలో తొలి తరం మానవశాస్త్రవేత్తలో ఒకరు.

పదాలు – అర్థాలు

తుడుము = గిరిజన వాయిద్య పరికరం
కొమ్ముబూర = కొమ్ముతో తయారు చేసే బూర
సందడి = పండుగలో అందరూ కలిసిమెలసి తిరుగడం
మొక్కుబడులు = భగవంతునికి చెల్లించే ముడుపులు
తోరణం = గుమ్మాలకు మామిడాకులతో కట్టే దండ
కుదురు = కుండలు కదలకుండా నిలిపే గుండ్రని అమరిక
హేళన = ఎగతాళి
థింసా, కోయ = గిరిజన నృత్యాలు
అటక = చిన్నమిద్దె
రొడ్డ కనుసు = గ్రామ ఊరేగింపు

చదువు – అర్థం చేసుకో – ఆనందించు. పరీక్షల కోసం కాదు.

క్రిస్మస్

ప్రపంచ వ్యాప్తంగా జరుపుకుంటున్న పండుగలలో క్రిస్మస్ పండుగ ఒకటి. ఈ పండుగ క్రైస్తవులకు అతి పెద్ పండుగ. డిసెంబరు 24న క్రిస్మస్ ఈవగానూ, 25న క్రిస్మస్ గానూ జరుపుకుంటారు.

సంప్రదాయ కథనాల ప్రకారం జీసస్ ఒక పశు వులశాలలో, పశువుల మధ్య పుట్టాడని, జన్మించగానే ఆయ తల్లి మేరీ మాత ఆయనను వస్త్రాలతో చుట్టి – వారున్న ధర్మశాలలో ఖాళీ లేనందున పశువుల కొట్టంలోనే ఉంచవలసి వచ్చిందని ‘బైబిలు’ చెబుతోంది. ఆయన పుట్టిన రోజు రాత్రి ఆ ఊరికి పక్కనున్న పొలాల్లో కొందరు పశు, వుల కాపర్లు తమ గొర్రెల మందలను కాపలా కాస్తున్నారు.

అప్పుడు ఒక దేవదూత ఆకాశం నుంచి వారి ముందుకు దిగి వచ్చాడు. ఆ దూత చుట్టూ ఉన్న వెలుగుకు – గొర్రెల కాపరులు భయపడ్డారు. దేవదూత వాళ్ళతో “భయపడకండి ఇదిగో మీకొక – సంతోషకరమైన శుభవార్త. ఇవ్వాళ బెత్ల హేంలోని ఒక పశువుల పాకలో లోకరక్షకుడు పుట్టాడు. ఆయన అందరికీ ప్రభువు. ఒక పసికందు పొత్తిగుడ్డలో చుట్టబడి పశువులశాలో ఉన్న దాణా తొట్టెలో పడుకుని ఉంటాడు.

ఇదే మీకు అనవాలు.” దేవదూత ఇలా చెబుతుండగా పొలమంతా దేవదూతలతో నిండిపోయింది. వాళ్ళంతా దేవునికి స్తుతి అగీతాలు పాడి మాయమయ్యారు. గొర్రెల కాపరులు హుటాహుటిన వెళ్ళి దేవదూత చెప్పిన పశువుల పాకకు చేరుకున్నారు. అక్కడ తొట్టెలో పడుకుని ఉన్న శిశువును చూశారు.

అలా 2000 సంవత్సరాల కిందట డిసెంబరు 24వ తేదీ అర్ధరాత్రి ఏసుక్రీస్తు – జన్మించాడు. అందువల్ల ఆ మరునాడు అంటే డిసెంబరు 25వ తేదీ క్రిస్మస్ పండుగని -జరుపుకుంటున్నారు.

ఈ పండుగకు క్రైస్తవులు తమ ఇళ్ళను, చర్చిలను అలంకరిస్తారు, వెదురు బద్దలతో, రంగు కాగితాలతో ఒక పెద్ద నక్షత్రాన్ని తయారుచేసి ఇంటికప్పు మీద ఎత్తులో పెడతారు. రాత్రివేళ దీపాలంకరణతో ఇళ్ళు, చర్చిలు అందంగా ఉంటాయి. ప్రతి ఇంట్లోనూ ఒక క్రిస్మస్ చెట్టును ఏర్పాటు చేస్తారు. ఇది ఈ పండుగ ప్రత్యేకత.

ఈ చెట్టును రంగురంగుల ఆ కాగితాలతోనూ, కాగితపు నక్షత్రాలతోనూ, చిరు గంటలతోనూ, చిన్న, చిన్న గాజు గోళాలతోనూ అలంకరిస్తారు. క్రిస్మస్ రోజున బంధువుల ఇళ్ళకు, మిత్రుల ఇళ్ళకు వెళ్ళి ప్రేమాభిమానాలతో క్రిస్మస్ శుభాకాంక్షలు చెబుతారు.

Andhra Pradesh AP Board 5th Class English Solutions 3rd Lesson The Necklace Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 5th Class English Solutions Chapter 3 The Necklace

Pre-Reading

Look at the picture and answer the following questions.

Question 1.
What do you observe in the picture?
Answer:
There are some children and their mothers.

Question 2.
Name the ornaments shown in the picture.
Answer:
Earrings, Bangles, Anklets.

Question 3.
Are the girls wearing any ornaments?
Answer:
Yes. The girls are wearing ornaments.

Question 4.
Do you buy costly ornaments?
Answer:
Yes. I some times buy costly ornaments.

Question 5.
Which metals are used to make ornaments?
Answer:
Gold and silver are used to make ornaments.

Question 6.
Is it good to spend more money on ornaments?
Answer:
No. It is not good to spend more money on ornaments.

Comprehension :

Activity 2

I. Answer the following questions.

Question 1.
What kind of a girl was Matilda?
Answer:
Matilda was a pretty and admirable girl She was born into a family of poor artisans. She wanted to enjoy every delicacy and luxury.

Question 2.
Why did Matilda’s husband come home happily?
Answer:
Matilda’s husband came home happily. He received an invitation to a birthday party.

Question 3.
Who helped Matilda to go to the party ?
Answer:
Matilda’s friend Jane helped her to go to the party.

Question 4.
What was the price of the replaced necklace?
Answer:
The price of the replaced necklace was thirty six thousand Francs.

Question 5.
How did the couple get the money m buy the diamond necklace?
Answer:
The couple worked hard for ten years to pay the money. They did all the work by themselves to pay the money.

Question 6.
Was the lost necklace a real one?
Answer:
The lost necklace was an imitation. It was not a real one.

Question 7.
What was the cost of the necklace given by Jane?
Answer:
The cost of the necklace given by Jane was only five hundred Francs.

II. Read the following sentences and state whether they are TRUE or FALSE.

Question 1.
Matilda was born in New York.
Answer:
False

Question 2.
The husband of Matilda was a secretary to the minister.
Answer:
False

Question 3.
Matilda chose a pearl necklace.
Answer:
False

Question 4.
Matilda borrowed eighteen thousand francs.
Answer:
True

Question 5.
The couple worked with the help of a maid to pay off the debts.
Answer:
False

Vocabulary

Activity 3

Let’s observe the underlined words in the following sentences.

• Matilda was a pretty and admirable girl.
  In the above sentence pretty and admirable are adjectives.
• Adjectives describe the nouns.
• Adjectives can be formed from nouns and verbs.

Now, we are going to learn to form adjectives from verbs.

The underlined word admirable is describing Matilda. Admirable is formed from the words ‘admire + able.

Admire is a verb but it becomes an adjective by adding ‘able’.

Here is a list of verbs which are formed as adjectives by adding suffixes like able, ful, ible, ent, ant, ive, ing etc.

I. Match the following verbs given in column ‘A* with the suitable suffixes given in column ‘B’ and write the words in column ‘C’.

Answer:

Activity 4

My word list:

You can write new words from the story. Refer to a dictionary, put them in alphabetical order.

Answer:

Activity 5

Complete the table by using the examples given above. One has been done for you.

Answer:

Activity 6

Underline ‘Wh’ – words in the following sentences.
When did you go to the market?
Why do you trouble me ?
Where will you meet him ?
How did you spend your holidays ?
Whom do they want to elect ?

There are called question words. Let’s learn how to use these ‘Wh‘ words.
Who – used for questioning about a person.
What – used for questioning for particular information. Where – used for questioning about the place.
When – used for questioning about the time.
Which – used for questioning about the object.
How – used for questioning about the manner.
Why – used for questioning a reason.

Fill in the blanks with appropriate words. The answers for the questions are given with in brackets.

What, When, Which, Who, Whom, How

Question 1.
_________ is your brother ? (Who / What)
Sujay is my brother.
Answer:
Who

Question 2.
___________ does she finish work ? (When / Who)
She finished work at 5 o’ clock.
Answer:
When

Question 3.
_____________ did you keep your money? (When / Where)
I keep money in my purse.
Answer:
Where

Question 4.
_____________ will you meet your friend? (Who / Where)
I meet my friend at school.
Answer:
Where

Question 5.
_____________ much did you pay for that dress? ( How / when)
I paid 1000 rupees for the dress.
Answer:
How

Writing

I. Read the story given below.

A sparrow laid small eggs in the nest on a tree. An egg hatched. A chick peeped out. The sparrow brought worms for the baby bird. The baby bird ate them with its beak. Days passed, one morning, the mother sparrow flew out of the nest. The chick opened its cute eyes and looked out. She saw flowers, leaves and fruits on plants and trees. She opened her wings and flapped them.

Activity 7

I. Rewrite the story by adding ‘describing words’ to the underlined words.

Answer:
A cute brown sparrow laid eggs in the nest on a big tree. An egg hatched. A chick peeped out. The sparrow brought small, green worms for the baby bird. The baby bird ate them with its lovely beak. Days passed. One morning, the mother sparrow flew out of the attractive nest. The chick opened its cute eyes and looked out. She saw beautiful flowers, leaves and fruits on plants and trees. She opened her wings and flapped them.

II. Look at the following pictures and read the story.

A boy hungry – jumped high to reach guavas – not successful – monkey in tree-boy threw a stone at guava-threw guava at boy-boy thanked monkey.

THE CLEVER BOY

On a hot day, a boy walked a long way and was tired. He stopped under a guava tree to have a rest. He was hungry, so he wanted to eat guava. He jumped up but he could not reach the fruit.

The boy saw a monkey in a tree. He had an idea. He picked up a stone and threw it at a guava. The monkey saw this. It picked a guava and threw it at the boy. The boy thanked the monkey and ate the guava

Activity 8

Here are some pictures with dialogues. Read them carefully and write the story.

Once in a forest — elephant — unhappy — grey colour — requested — friends — paint — white — friends helped — elephant — moving happily — king’s soldiers caught — to present— white elephant — gift to king — elephant felt sorry — on the way — suddenly rained — white colour — washed off — soldiers left — elephant happy — said, “My colour is my blessing.”

Now write the story using the hints.
Be happy with what you are
Answer:
Once an elephant lived in a forest. He was grey in colour. He was unhappy over the colour of his body. He requested his freinds to paint him white.

The friends helped the elephant. The elephant was white in colour. He was moving happily in the forest. The King’s soliders saw the white elephant. They wanted to present him as a gift to the King. They caught him. They were taking him to the King.

The elephant felt sorry. He lost his freedom. On the way, it suddenly rained. The rain washed off the white colour. The soldiers came to know that it was a grey elephant. They left him free. The elephant said, “My colour is my blessing”.

Listening and Responding

Expressing agreement: Conversation for role play.
Observe the following dialogues from the story and do the role play to accept the request.

Matilda  :  Could you clease lend me your necklace ?
Matilda  :  Could you please lend me your necklace?
Jane  :  With pleasure! Come and choose one.
Matilda  :  Sure!
Jane  :  Can I take this diamond necklace?
Matilda  :  By all means!

Activity 9

I. Observe the following dialogues and do role play to express agreement for the opinion.

Raju  :  Hey, look at Bobby’s ring, isn’t it so nice?
Gopi  :  Yes, you are right.
Ravi   :  It perfectly matches with his finger.
Rafi  :  I absolutely agree with you.
Rahul  :  It must be very expensive. Isn’t it, Bobby?
Bobby  :   No, not at all, It’s very cheap. I bought it in the village fair.

II. Express your agreement in a polite manner using the phrases given below.

Phrases used to express agreement:

• Yes, I do.
• You are right.
• That’s so true.
• Absolutely.
• Exactly.
• Sure.
• Okay.

Phrases used to express disagreement

• I’m sorry.
• I’m afraid.
• No, not at all.

Agree or disagree with the following statements:

Question 1.
I think our English teacher Rachana is very great.
Answer:
Absolutely

Question 2.
Our school garden is very big.
Answer:
You are right

Question 3.
What a nice dress she is wearing!
Answer:
Exactly

Question 4.
Girls and boys are equal.
Answer:
You are right

Question 5.
Our school is the best one.
Answer:
Absolutely

Activity 10

Language Game

Title of the Game  :  Fishing for adjectives.
Required time  :  15 minutes.
Material  :  Flash cards, some magnets, thread, fishing rod. This game can be reused for other word groups like nouns and verbs.

Preparatory work :

• Write a verb on each card.
• The words must be bold and readable.
• Fix a thin metal strip or safety pin on the backside of the card.
• Attach paper slips on each card.
• Attach a magnet to the fishing rod.
• Scatter cards facing up on the floor.
• Encourage students to fish a verb card from the cards spread on the floor.
• Ask them to frame an adjective using the card.
• If they frame the right word they can own the fish otherwise they have to put it back.
• Continue the game with another child.
• The child who owns the highest number of fish will be the winner.

Idioms :

• All the glitters is not gold.
• Cut your coat according to your cloth.
  

THE NECKLACE

Summary :

Matilda was a pretty young girl. She was born into a poor family of artisans. Her husband worked in the Ministry of Education. She wanted to lead a luxurious wife.

Her husband received an invitation to a birth day party. Matilda started crying as she wanted to attend the party and she did not have a good dress. Her husband offered her to buy a dress costing nearly 400 francs. But Matilda still worried. She had no jewels. She decided to borrow jewels from her rich friend, Jane. She borrowed a rich diamond necklace from her.

Matilda went to the party. She and her husband danced for a long time and left for home. At home, She did not find that the necklace round her neck. They searched and searched. But they couldn’t find.

Matilda decided to replace her friend’s necklace. They looked for such necklace. A similar necklace cost thirty six thousand Francs. She had only eighteen thousand Francs. She borrowed the remaining money. She bought the necklace and returned it to her friend.

Matilda and her husband had to work very hard for ten years to repay the money. Matilda looked old. One day, she met Jane on the way. She was still young. Jane did not recognize Matilda. Matilda told Jane everything. Jane was surprised. She told Matilda that it was an imitation necklace and cost about Five hundred Francs.

సారాంశం

మహిళ్లా ఒక అందమైన యువతి. ఆమె ఒక పేద ఇంటిలో పుట్టింది. ఆమె భర్త విద్యా మంత్రిత్వ శాఖలో ఉద్యోగి. ఆమెకి విలాసవంతమైన జీవితం గడపడం ఎంతో ఇష్టం. ఒకనాడు ఆమె భర్తకి ఒక పుట్టినరోజు వేడుక ఆహ్వానం అందింది. మటిలా ఆ వేడుకకి హాజరు కావాలనుకుంది.

కానీ మంచి బట్టలు లేకపోవడంతో ఏడవ సాగింది. ఆమె భర్త ఆమెకు సుమారు 400 ఫాంకుల విలువగల దుస్తులు కొన జూపాడు. అయినా మటియీ విచారంగానే ఉంది. ఆమె దగ్గర నగలు లేవు. అయితే, ఆమె స్నేహితురాలు జేన్ ధనికురాలు. ఆమె దగ్గర నుంచి నగలు బదులు తీసుకోవాలనుకుంది మజిల్లా, ఒక ఖరీదైన వజ్రాల నెక్లెస్ ని బదులు తీసుకుంది.

మహిళ్లా పార్టీకి వెళ్లింది. ఆమె, తన భర్త ఇద్దరూ చాలా సేపు ఆ పార్టీలో నృత్యం చేశారు. తదుపరి ఇంటికి వెళ్లారు. ఇంటిదగ్గర ఆమె మెడలో ఉండాల్సిన నెక్లెస్ కనిపించలేదు. వాళ్లిద్దరూ ఎంత వెతికినా నెక్లెస్ కనిపించలేదు.

మటిల్డా ఆ నెక్లెస్ కి బదులు ఇంకో నెక్లెస్ కొని ఆమె స్నేహితురాలికి ఇవ్వాలని నిర్ణయించుకుంది. అలాంటి ఒక నెక్లెస్ కోసం వెదికారు. అలాంటిదే ముప్పై ఆరువేల ఫ్రాంకుల విలువగల మరో నెక్లెస్ కనిపించింది. ఆమె దగ్గర పద్దెనిమిది వేల ఫ్రాంకుల మాత్రమే ఉన్నాయి. మిగిలిన పద్దెనిమిది వేల ఫ్రాంకులు అప్పుచేసి ఆ నెక్లెస్ కొని ఆ స్నేహితురాలికి తిరిగి ఇచ్చింది.

మటిల్లా, ఆమె భర్త అప్పు తీర్చడం కోసం పది సంవత్సరాలు చాలా కష్టపడాల్సి వచ్చింది. మటిల్లా పెద్దదిగా అయిపోయింది. ఒకరోజు ఆమె జేన్ ని దారిలో కలిసింది. ఆమె ఇంకా యవ్వనంలో ఉన్నట్లే ఉంది. జేన్ మటియీని గుర్తించలేకపోయింది. మటియీ జే తో ఉన్న విషయమంతా చెప్పింది. జేన్ ఆశ్చర్యపోయింది. తన నెక్లెస్ నిజమైన వజ్రాల నెక్లెస్ కాదని, దాని విలువ ఐదువందల ఫ్రాంకులు మాత్రమేనని చెప్పింది. –

Glossary :

admirable = deserving respect ; గౌరవపాత్రమైన
artisan = worker in a skilled trade ; చేతి పనివాడు
delicacy = something good to eat ; తినడానికి బాగా ఉండేది
faltered = spoke in a hesitating way ; తటపటాయిస్తూ మాట్లాడెను
francs = French Currency ; ఫ్రాన్సుదేశపు ద్రవ్యము
absolutely = completely ; పూర్తిగా
lamented = expressed sadness ; విచారం వ్యక్తం చేసెను
bracelet = wrist chain ; మణికట్టు గొలుసు
discovered = found; కనుగొనెను
trembled = shivered ; వణకెను
anxiously = filled with anxiety ; ఆందోళనతో
furiously = angrily ; కోపంతో
clasp = hook; కొక్కెము
similar = same; అటువంటి
borrowed = took as loan ; అరువు తెచ్చెను
ghastly = causing fear ; భయంకరమైన
abject = without pride; గర్వము లేని
grabbed = grasped; పట్టుకొనెను
imitation = a copy (not real); నకిలీ

Andhra Pradesh AP Board 3rd Class Telugu Solutions 7th Lesson పద్యరత్నాలు Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 3rd Class Telugu Solutions Chapter 7 పద్యరత్నాలు

చిత్రం చూడండి. ఆలోచించి మాట్లాడండి.

ప్రశ్నలకు జవాబులు చెప్పండి.

ప్రశ్న 1.
చిత్రంలోని సన్నివేశాల గురించి మాట్లాడండి ?
జవాబు:
మొదటి చిత్రంలో – ఇద్దరు పిల్లలు మొక్క నాటి నీరు పోస్తున్నారు.
రెండవ చిత్రంలో – నలుగురు పిల్లలు కలిసి ఫుట్ బాల్ ఆట ఆడుతున్నారు
మూడవ చిత్రంలో – విద్యార్ధి గురువులకు నమస్కరిస్తున్నారు.
నాల్గవ చిత్రంలో – పిల్లలందరూ చక్కగా చదువుకుంటున్నారు.
మధ్య పొడవు చిత్రంలో – విద్యార్థి తన ఉపాధ్యాయురాలికి (లేదా) గురువుకి నమస్కరిస్తుంటే ఆమె ఆశీస్సులందిస్తున్నది.

ప్రశ్న 2.
పిల్లలు ఏం చేస్తున్నారు ?
జవాబు:
పిల్లలు మొక్కలు నాటుతూ, ఆడుకుంటూ, చదువుకుంటూ గురువుల, పెద్దల దీవెనలందుకుంటున్నారు.

ప్రశ్న 3.
పెద్ద వారితో మీరు ఎలా మాట్లాడతారో చెప్పండి.
జవాబు:
పెద్దవారితో నేను – పద్ధతిగా, గౌరవంగా, వినయంగా, నమ్రతతో మాట్లాడతాను.

పిల్లలూ! పై చిత్రం నుండి మీరు రాయగలిగినన్ని పదాలు రాయండి:
జవాబు:

1. పిల్లలు
2. మొక్క
3. నీరు
4. నీటి డబ్బా
5. బంతి
6. పుస్తకాలు
7. గురువు
8. పెద్దలు

ఇవి చేయండి

వినడం – ఆలోచించి మాట్లాడటం

ప్రశ్నలకు జవాబులు చెప్పండి.
ప్రశ్న 1.
పద్యాలను రాగయుక్తంగా పాడండి. వాటి భావాలు చెప్పండి.
జవాబు:
ముందుగా ఉపాధ్యాయకృత్యం. ఆ తరువాత తరగతి గదిలో విద్యార్థి కృత్యం.

ప్రశ్న 2.
దేశ సేన కంటె దేవతార్చన లేదు’ అనే పద్యం ద్వారా మీరు ఏం తెలుసుకున్నారో చెప్పండి.
జవాబు:
ఈ పద్యం ద్వారా :-
దేశభక్తి దేశసేవ ఎంత గొప్పవో తెలుసుకున్నాను.
మనిషికి స్వార్ధం ఉండకూడదని – దాన్ని మించిన
మరణం మరొకటి లేదని, ఇతరుల పట్ల జాలి, దయ కలిగి
ఉండాలని – అవి స్వర్గంతో సమానమని తెలుసుకున్నాను.

ప్రశ్న 3.
విజమైన స్నేహితులు ఎవరు?
జవాబు:
కష్టాలు వచ్చి మనకు దిక్కు తోచనప్పుడు సహాయం చేసే వాళ్ళే నిజమైన స్నేహితులు.

ప్రశ్న 4.
పాఠంలోని పద్యాలలో మీకు బాగా వచ్చిన పద్యం ఏది? దాని గురించి చెప్పండి.
జవాబు:
నాకు బాగా నచ్చిన పద్యం :
దేశ సేవ కంటే దేవతార్చన లేదు
స్వార్థపరత కంటె చావు లేదు
సానుభూతి కంటే స్వర్గంబు లేదురా
లలిత సుగుణజాల తెలుగు బాల

ఎందుకంటే! ఓ తెలుగుబాలా! దేశానికి సేవ చేయటం కన్నా మించిన దైవ పూజ మరొకటి లేదని – అలాగే అన్నీ తనకే కవాలనుకోవటానికి మించినది అంటే స్వార్ధానికి మించిన చావు మరొకటి లేదని, ఇతరుల పట్ల జాలి, దయ, కలిగి ఉండడం కంటే మించిన, స్వర్గం మరొకటి లేదని చెప్తూ- దేశభక్తిని, మానవ సేవను, మానవతా ధర్మాన్ని తెలియజేస్తున్నదీ పద్యం. అందుకనే ఈ పద్యం నాకు చాలా ఇష్టం.

చదవడం – వ్యక్త పరచడం

అ) కింది పద్య పాదాలను చదవండి. పాఠంలోని పద్యాలలో గుర్తించి గీత గీయండి.

ప్రశ్న 1.
చదువు, చదివెనేని సరసుడగును
జవాబు:
పాఠంలోని మూడవ పద్యంలో రెండొవ పాదం

ప్రశ్న 2.
తినగ తినగ వేము తియ్యమండు.
జవాబు:
పాఠంలోని మొదటి పద్యంలో రెండొవ పాదం.

ప్రశ్న 3.
కష్టదినముల నే దిక్కు గాంచనప్పుడు
జవాబు:
పాఠంలోని తొమ్మిదవ పద్యంలో మూడొవ పాదం

ప్రశ్న 4.
చలి చెలను మేలుగాదా.
జవాబు:
పాఠంలోని ఏడొవ పద్యంలో మూడవ పాదం

ఆ) కింది పద్య భాగాన్ని చదవండి. ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

ఓ గువ్వలచెన్నా! ధనవంతుడైన పిసినారికంటే దానగుణం గల పేదవాడు మేలు. ఎలాగంటే అనంతమైన ఉప్పునీరు గల సముద్రముకన్నా, తాగడానికి పనికివచ్చే మంచినీరు ఉన్న చిన్నగొయ్యి మంచిది కదా!

ప్రశ్న 1.
పై పేరాలో ఉన్న ద్విత్వ, సంయుక్తాక్షర పదాలను గుర్తించి రాయండి.
జవాబు:

1. గువ్వ (ద్విత్వ)
2. చెన్నా (ద్విత్వ)
3. ఉప్పు (ద్విత్వ)
4. సముద్రము (సంయుక్త)
5. కన్నా (ద్విత్వ)
6. పనికివచ్చే (ద్విత్వ)
7. ఉన్న (ద్విత్వ)
8. చిన్న (ద్విత్వ,
9. గొయ్యి (ద్విత్వ)

ప్రశ్న 2.
దాన గుణం గల పేదవాడిని కవి దేనితో పోల్చాడు?
జవాబు:
తాగడానికి పనికి వచ్చే మంచినీరు ఉన్న చిన్న గొయ్యితో పోల్చాడు.

ప్రశ్న 3.
కవి ధనవంతుడైన పిసినారి కంటే ఎవరు మేలని చెప్పాడు?
జవాబు:
దాన గుణం కల పేదవాడు మేలని చెప్పాడు.

ప్రశ్న 4.
పై భావంలో ‘అంభోధి’ అనే పదానికి సమానార్థాన్ని గుర్తించి రాయండి.
జవాబు:
సముద్రము.

ఇ) కింది పేరాను చదవండి. ప్రశ్నలకు సమాధానాలు రాయండి.

పిల్లలూ! తాళ్ళపాక తిమ్మక్క తెలుగులో మొదటి కవయిత్రి. ఈమె అసలు పేరు తాళ్ళపాక తిరుమలమ్మ. తాళ్ళపాక అన్నమాచార్యుల భార్య. ఈమె ‘సుభద్రా కళ్యాణం’ అనే కావ్యాన్ని రాసింది. ఆ కావ్యం తేట తెలుగు పదాలతో ఉండి అందరిచేత ప్రశంసలందుకుంది.

అ) పై పేరాలో ద్విత్వ, సంయుక్తాక్షర పదాలను రాయండి.
జవాబు:

1. పిల్లలూ (ద్విత్వ)
2. 2. తాళ్ళపాక (ద్విత్వ)
3. తిమ్మక్క (ద్విత్వ)
4. కవయిత్రి (సంయుక్త)
5. తిరుమలమ్మ (ద్విత్వ)
6. అన్నమా (ద్విత్వ)
7. చార్యులు (సంయుక్త)
8. భార్య (సంయుక్త)
9. సుభద్రా (సంయుక్తా)
10. కళ్యాణం (సంయుక్త)
11. కావ్యాన్ని (ద్విత్వ)
12. కావ్యం (సంయుక్త)
13. ప్రశంస (సంయుక్త)

ఆ) తాళ్ళపాక తిమ్మక్క అసలు పేరేమిటి?
జవాబు:
తాళ్ళపాక తిరుమలమ్మ.

ఇ) తాళ్ళపాక తిమ్మక్క రాసిన కావ్యం పేరు ఏమిటి?
జవాబు:
సుభద్రా కళ్యాణం

ఈ) ఆమె రాసిన కావ్యం ఎలాంటి పదాలతో ఉంది?
జవాబు:
తేట తెలుగు పదాలతో ఉంది.

పై పేరా ఆధారంగా ఒప్పు (✓), తప్పు (✗) లను గుర్తించండి.

అ) తాళ్ళపాక తిమ్మక్క అన్నమాచార్యుల భార్య. (   )
ఆ) “సుభద్రా కళ్యాణం” కావ్యాన్ని తిక్కన్న రచించాడు. (   )
ఇ) తెలుగులో మొదటి కవయిత్రి తాళ్ళపాక తిమ్మక్క. (   )
ఈ) “సుభద్రా కళ్యాణం” తేట తెలుగు పదాలతో చెప్పబడింది. (   )
జవాబు:
అ) తాళ్ళపాక తిమ్మక్క అన్నమాచార్యుల భార్య.   (✓)
ఆ) “సుభద్రా కళ్యాణం” కావ్యాన్ని తిక్కన్న రచించాడు.    (✗)
ఇ) తెలుగులో మొదటి కవయిత్రి తాళ్ళపాక తిమ్మక్క.   (✓ )
ఈ) “సుభద్రా కళ్యాణం” తేట తెలుగు పదాలతో చెప్పబడింది.   (✓)

పదజాలం

అ) కింది పదాలలో దాగివున్న పదాలను రాయండి.
ఉదా : 1. సుమతి : సుమ మతి
2. మైదానం: _______   _______
3. వావరం : _______   _______
4. వసతి : _______   _______
5. గోదారి : _______   _______
6. పవస : _______   _______
7. తారకం : _______   _______
8. రమణి : _______   _______
9. కలత : _______   _______
10. లక్షణం: _______   _______
జవాబు:
1. సుమతి : సుమ     మతి
2. మైదానం: మైదా   దానం
3. వావరం : వాన    నరం
4. వసతి : వస   సతి
5. గోదారి : గోదా    దారి
6. పవస : పన   నస
7. తారకం : తార   రకం
8. రమణి : రమ   మణి
9. కలత : కల  లత
10. లక్షణం: లక్ష   క్షణం

ఆ) కింది పదాల ఆధారంగా పొంతవాక్యాలు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
వేము, చేదు
జవాబు:
వేము చేదుగా ఉంటుంది.

ప్రశ్న 2.
మిత్రుడు, సహాయం
జవాబు:
మిత్రుడు సహాయం చేస్తాడు

ప్రశ్న 3.
మేలు, పొరుగువారు
జవాబు:
మేలు చేయాలి, పొరుగువారికి

ప్రశ్న 4.
ఓర్పు, కష్టం
జవాబు:
ఓర్పుతో కష్టాన్ని జయించాలి

ఇ) కింది ఆధారాలను జతపరచి సరదాగా ఒక పద్యాన్ని రాద్దాం .

జవాబు:

1. పాత రేడియోలు పాటలన్ వినిపించు
2. నేటి టెలివిజనులు నీతి పంచు
3. కొత్త ఫోనునందు కోరుకున్నది దక్కు
4. నిజమిదేగదయ్య నేటి బాల

స్వీయరచన

అ) కింది పద్య పాదాలకు భావాలు సొంత మాటల్లో రాయండి.

ప్రశ్న 1.
బహుళ కావ్యములను పరికింపగావచ్చు.
జవాబు:
అనేక రకాల కావ్యాలు చదివి ఉండవచ్చు.

ప్రశ్న 2.
‘సాధనమువ పమలు సమకూరు ధరలో’
జవాబు:
సాధన చేయటం వల్ల ఎన్నో పనులు సమకూరుతాయి.

ప్రశ్న 3.
‘స్వార్థపరతకంటె చావులేదు’
జవాబు:
అన్నీ తనకే కవాలనకునే స్వార్థం కంటే మించిన చావు మరొకటి లేదు.

ఆ) వేమన చదువు గురించి ఏమని చెప్పాడో రాయండి.
జవాబు:
మనం సఖంగా జీవించాలంటే చదువు ఉండాలి. చదువు ఉన్నవాడే అన్నింటిని చక్కగా గ్రహించగలుగుతాడు. కానీ చదువంటే – వాటి నిజమైన భావం తెలుసుకుని చదవటమే నిజమైన చదువు – అని వేమన చదువు గురించి చెప్పాడు.

ఇ) ‘దేశ సేవకంటె’ పద్య భావాన్ని మీ సొంత మాటల్లో రాయండి.
జవాబు:
దేశానికి సేవ చేయటం కంటే మించిన భగవంతుని పూజ లేదు. అంతా ‘నాకే’ – నాదే అనే స్వార్ధాన్ని మించిన చావు మరొకటి లేదు. ‘జాలి-దయ’ కంటే మించిన స్వర్గం మరొకటి లేదు.

సృజనాత్మకత

కింది చిత్రాల ఆధారంగా కథమ రాయండి.

జవాబు:
ఒకరోజు అడవిలోని జంతువులలో ‘కుందేలు – తాబేలు’ పరుగు పందెం పెట్టుకున్నాయి.

జవాబు:
మిగతా జంతువులన్నీ చూస్తున్నాయి. కుందేలు ముందుగా తొందరగా పరిగెడుతోంది. తాబేలు వెనుక పడింది.

జవాబు:
కొంత దూరం వెళ్ళాక అలసిపోయిన కుందేలు -చెట్టుకింది విశ్రాంతి తీసుకుంది.

అదే అదనుగా తీసుకుని తాబేలు కుందేలుని దాటి ముందుగా గమ్యాన్ని చేరుకుంది.
నీతి : ఎదుటి వారి శక్తిని ఎప్పుడూ తక్కువగా అందచనా వేయకూడదు.

ప్రశంస

పాఠంలోని పద్యాలు పాడుకున్నారు కదూ! మీ తరగతిలో పద్యాలు, పాటలు బాగా పాడేవారిని మీరు ఎలా మెచ్చుకుంటారో చెప్పండి?
జవాబు:
రామీ! నీ గురించి మాట్లాడుకుంటున్నాము. ఈ బహుమతులన్నీ గెలిచింది నువ్వేనటగా! చాలా సంతోషం. నిన్న నువ్వు నేర్పించిన పాట పాడి మా అమ్మాయి, వాళ్ళ స్కూల్లో ప్రథమ బహుమతి సాధించింది. నిన్ను చూసి అభినందించి వెళ్ళదామని వచ్చాను. మీ అమ్మగారు నువ్వు పాడిన పాటలు స్పీకరు పెట్టి వినిపించారు.

ఎంతో కమ్మగా పాడావు. నీగొంతు చాలా చక్కగా ఉంది. అంతేకాదు – నువ్వు సేకరించిన జానపద గీతాలన్నింటిని చూపించింది. నీ పాటల సేకరణ ఎంతో మంది చిన్నలకు – మావంటి పెద్దలకూ ఆదర్శం. స్ఫూర్తి దాయకం. రాబోయే తరాలకు వీటిని అందించాలనే నీ సంకల్పం ఆశయం మంచింది.

లేదా

రామీ, నీకు నా అభినందనలు. నువ్వు పాడిన పాట చాలా బాగుంది. ఈ జానపద గీతం మా అందరికీ నేర్పించవా! మొన్న నువ్వు నేర్పిన పాట చాలా బాగుందని అందరూ మెచ్చుకున్నారు. త్వరలో జరగబోయే నవంబరు-14 బాలల దినోత్సవం సందర్భంగా పాఠశాలలో జరిగే పాటల పోటీలో – బృందగానంలో మన తరగతికే బహుమతి రావాలి. నిన్ను చూసి మేమందరం స్పూర్తి పొందుతున్నాము. నీలా ఎన్నో జానపద గీతాలు నేర్చుకోవడం-సేకరిచడం చేస్తాము. అందుకనే నిన్ను మనస్ఫూర్తిగా ప్రశంసిస్తున్నాను. నీకు నా అభినందనలు.

భాషాంశాలు

అ) కింది వాక్యాలను చదవండి గీత గీసిన పదాలను గమనించండి.

1. అమ్మ అన్నం వండింది.
2. నాన్నకు బజారుకు వెళ్ళాడు
3. అమ్మమ్మ కథ చెప్పింది.
4. చెల్లి జామపండు కోసింది.

పైన గీత గీసిన పదాలు అమ్మ, నాన్న, అమ్మమ్మ, చెల్లి చేసిన పనులను తెలియ జేస్తున్నాయిగదా! ఇలా పనులను తెలియజేసే పదాలను క్రియా పదాలు’ అంటారు.
చేశాడు, తిన్నారు, కోసింది, చూసింది, వెళతాడు, వస్తాడు, చెప్పాడు,
వండుతున్నాడు, చేస్తున్నారు, గీసింది మొదలయినవి క్రియాపదాలు
జవాబు:
ఇది ఉపాధ్యాయుని బోధనాంశము తరువాత విద్యార్థి కృత్యము.

ఆ) ఇలాంటి క్రియా పదాలను ‘పొదుపు-విదుపు’ పాఠంలో గుర్తించి రాయండి.
జవాబు:

1. పడుకున్నారు
2. చేశారు.
3. విప్పండి
4. వినండి
5. చెప్పుకోండి
6. పొడుస్తాను
7. చెప్పాలి
8. కేకేసింది
9. జారుకున్నారు
10. సమాధానం చెప్పాలి
11. చదువుకుంటున్నాడు

ఇ) కింది వాక్యాలు పరిశీలించండి. క్రియా పదాలు ఎప్పుడెప్పుడు ఎలా మారాయో గమనించండి.

పద్య రత్నాలు

1.
అనగ ననగ రాగ మతిశయిల్లుచు నుండు
తినగ తినగ వేము తియ్య నుండు
సాధనమున పనులు సమకూరు ధరలోన
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ!

అర్ధాలు :
అనగననగ = పాడగా పాడగా,
అతిశయిల్లు = అభివృద్ధి చెందుతుంది.
వేము = వేప
సాధనము = అభ్యాసం
సమకూరు = నేరవేరుతుంది
ధర = భూమి, నేల

భావం:
ఓవేమా! సాధన చేయగా, చేయగా రాగాన్ని బాగా తీయగల్గుతాం. తినగ తినగా వేపాకు కూడా తినటానికి తీయగా ఉంటుంది. అలాగే బాగా సాధన చేస్తే ఎంతటి కష్టమైన పనైనా తేలికగా చేయగల్గుతాం.

2.
బహుళ కావ్యములను పరికింపంగా వచ్చు
బహుళ శబ్దచయము పలుకవచ్చు
సహవ మొక్కటబ్బ చాల కష్టంబురా
విశ్వదాభిరామ విమర వేమ!

అర్ధాలు :
బహుళ = అనేక
కావ్యములు = గ్రంథాలు;
పరికించు = పరిశీలించు
శబ్దచయము = పదాల సమూహం
సహనము = ఓర్పు
అబ్బు = అలవాటగు

భావం:
ఓ వేమా! అనేక రకాల గ్రంథాలను చదివి ఉండవచ్చును. ఎన్నో మాటలు మాట్లాడడం వచ్చి ఉండవచ్చు. కాని ‘ఓర్పు కలిగిఉండడం’ అనేది చాలా కష్టమైన పని. అందువల్ల ప్రతి ఒక్కరూ ఓర్పును అలవరచుకోవాలి.

3.
చదువు చదవకున్న సౌఖ్యంబు నుండదు
చదువు చదివెనేని సరసుడగును
చదువు మర్మమెరిగి చదివిన చదువురా
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ!

అర్థాలు :
చదువు = విద్య
చదవకున్న = నేర్చుకోకపోతే
సౌఖ్యం = సుఖం
సరసుడు = మంచిని గ్రహించగలవాడు
మర్మము = సారం, భావం, రహస్యం

భావం :
ఓ వేమా! మనం సుఖంగా జీవించాలంటే చదువు ఉండాలి. చదువు ఉన్నవాడే అన్నింటిని చక్కగా గ్రహించగలుగుతాడు. కాని, అసలు చదువు అంటే ఏమిటి? కేవలం పుస్తకాలు చదవటమే కాదు. వాటి నిజమైన భావం తెలుసుకొని చదవటమే నిజమైన చదువు.

4.
ఐకమత్యమొక్క టావశ్యకంజెస్టు
దాని బలిమి నెంత యైన గూడు
గడ్డి వెంటి బెట్టి కట్టరా యేనుంగు
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ!

అర్థాలు :
ఐకమ్యతం = కలసి ఉండడం,
ఆవశ్యకం = అవసరం
ఎపు = ఎల్లప్పుడు
బలిమి = బలం

భావం:
ఐకమత్యమొక్కటే ఎప్పుడూ అవసరం. దాని బలం వల్ల ఎంతటి ప్రయోజనమైనా చేకూరుతుంది. గడ్డి పరకలు బలహీనమైనవి అయినా వాటినన్నింటిని కలిపి వెంటివేనితే, ఆ వెంటితో పెద్ద ఏనుగునైనా కట్టవచ్చు.

5.
కమలములు నీట బాసిన
కమలాప్తుని రశ్మి సోకి కమలినభంగిన్
తమతము నెలవులు దప్పిన
తమ మిత్రులె శత్రులౌట తథ్యము సుమతీ!

అర్ధాలు :
కమలములు = తామరపూలు
కమలాప్తుడు = సూర్యుడు (తామరలకు మిత్రుడు)
రశ్మి = కిరణము, వేడి
సోకి = తాకి, తగిలి
నెలవు = చోటు

భావం :
సుమతీ! తామరలు తమ నివాసమైన నీటిని వదిలితే తమ మిత్రుడైన సూర్యుని వేడిచేత వాడిపోతాయి. అలాగే మానవులు కూడా తమ స్థానాలు వదిలి, ఉండకూడని చోట ఉంటే, తమ స్నేహితులే శత్రువులు అవుతారు. ఇది నిజం.

6.
లావుగల వానికంటెను
భావింపగ నీతిపరుడె బలవంతుండా
గ్రావంబంత గజంబును
మావటివాడెక్కినట్లు మహిలో సుమతీ.

అర్థాలు :
సుమతీ = మంచిబుద్ధిగలవాడా,
లావు = బలం/శక్తి
భావింపగ = ఆలోచింపగ, నీతిపరుడె = తెలివిగలవ వాడే,
గ్రావం = కొండ,
గజము= ఎనుగు,
మావటివాడు = ఏనుగును నడిపించేవాడు,
మహి = భూమి

భావం :
సుమతీ! శరీర బలం ఉన్నవాడికంటె తెలివి తేటలు ఉన్నవాడే బలంతుడు. ఎలాగంటే కొండలా ఉండే ఏనుగును సైతం మావటివాడు అవలీలగా లొంగదీసుకొని నడిపిస్తాడు కదా!

7.
కలిమి గల లోభి కన్నము
విలసితముగ పేద మేలు వితరణియైనన్
చలి చెలము మేలుగాదా
కులనిధి యంభోధి కన్న గువ్వల చెన్నా!

అర్ధాలు :
కలిమి = సంపద,
లోభి = పిసినారి,
విలసితముగ = చక్కగా
పేద = బీదవాడు
వితరణ = దాత,
చలిచెలమ = మంచినీటి గుంట,
కులనిధి = ఎక్కువ నీరు కలిగినది,
అంభోధి = సముద్రం

భావం :
ఓ గువ్వలచెన్నా! దనంతుడైన పిసినారికంటే, దానగుణం గల పేదవాడు మేలు. ఎలాగంటే అపారమైన నీరు ఉండే సముద్రం కంటే మంచినీరు అందించే చిన్న నీటిగుంట మంచిది కదా!

8.
దేశసేన కంటె దేవతార్చన లేదు
స్వార్థపరత కంటె చావు లేదు
సానుభూతి కంటే స్వర్గంబు లేదురా
లలిత సుగుణ జాల తెలుగు బాల

అర్ధాలు :
అర్చన = పూజ, సేవ
స్వార్థపరత = అన్నీ తనకే కావాలనుకోటం,
చావు = మరణం, చనిపోవటం
సానుభూతి = దయకలిగి ఉండటం,
స్వర్గం = సుఖం

భావం :
ఓ తెలుగుబాల! దేశానికి సేవ చయడంకంటె మించిన దైవ పూజ లేదు. అలాగే అన్నీ తనకే కావాలనుకోవడానికి మించిన చావు లేదు. ఇతరుల పట్ల జాలి కలిగి ఉండడంకంటే మించిన స్వర్గం లేదు.

9.
సంపదల తేలునప్పుడిచ్చకములాడి
అన్న, తమ్ముడు యమువారలాప్తవరులె
కష్టదినముల వే దిక్కుగాంచనప్పుడు
చేయి యందిచ్చు వారెపో చెలిమికాండ్రు

అర్ధాలు :
ఇచ్చకములు = ప్రయమైన మాటలు,
ఆప్తవరులు = హితులు,
కాంచు = చూచు
చెలిమికాండ్రు = స్నేహితులు

భావం :
మనం సంపదలతో తులతూగేటప్పుడు అన్నా తమ్ముడా అని పిలిచేవాళ్లు, మన మనస్సుకు నచ్చేటట్లు మాయమాటలు మాట్లాడేవాళ్లు మనకు ఆప్తులు కారు. కష్టాలు వచ్చి మనకు దిక్కుతోచనప్పుడు సహాయం చేసేవాళ్లే నిజమైన స్నేహితులు.

కవి పరిచయం

1. కవి : వేమన (1, 2, 3, 4 పద్యాలు)
జననం : 17-18 శతాబ్దల మధ్య కాలం
జన్మస్థలం : కడప జిల్లాకు చెందిన వారని చరిత్రకారులు భావిస్తున్నారు.
వేనున సమాధి : అనంతపురం జిల్లాలోని కదిరి ప్రాంతంలోని కటారుపల్లె.
శతకం : వేమన శతకం

2. కవి : బద్దెన ( 5, 6 పద్యాలు)
కాలం : 13వ శతాబ్దల
శతకం : సుమతీ శతకం

3. కవి : గువ్వల చెన్నడు (7వ పద్యం)
కాలం : క్రీ.శ. 17 – 18 శతాబ్దాలకు చెందిన కవి
జన్మస్థలం : కడప జిల్లాలోని రాయచోటి ప్రాంతం
మకుటం : గువ్వల చెన్నా

4. కవి : జంధ్యాల పాపయ్యశాస్త్రి (8వ పద్యం)
జననం : 4-8-1912 – 12-06-1992
జన్మస్థలం : గుంటూరు జిల్లాలోని పెదనందిపాడు మం॥ కొమ్మూరు గ్రామంలో జన్మించారు.
ఇతర రచనలు: విజయశ్రీ, ఉదయశ్రీ, కరుణశ్రీ,మొదలైన కావ్యాలు రచించారు.

5. కని : దువ్వూరి రామిరెడ్డి (9వ పద్యం)
కాలం : 9-11-1895 – 11-09-1947
జన్మస్థలం : నెల్లూరు జిల్లా
రచనలు : కృషీవలుడు, జలదాంగన, గులాబితోట, పానశాల మొదలైనవి.

ఈ మాసపు పాట

అందమైన పాట

ఆవు పాల వంటిది అందమైన పాట
పుట్ట తేన వంటిది చిట్టి పాప మాట

అమ్మపాట పాపలకు కమ్మని చెవివిందు
బొమ్మలాట పాపలకు కమ్మని కనువిందు

పాటలతో ఆటలాడు పాపాయిల చెలిమి
దేశమాత మనసులోని ఆశలకే బలిమి

పాటపాడి బుజ్జిపాప పారవశ్యమొందాలి
మాటలాడి ముద్దుపాప మనుగడ సాధించాలి

అందాలను చందాలను పందిరిగా వేయాలి
అందులోన లతలవోలె అల్లుకుంటు పోవాలి

కన్నతల్లి ముద్దులోని వెన్నలారగించాలి
కన్నతండ్రి ముద్దులోని వెన్నెల వెలిగించాలి

చదువులలో సారమెల్ల సాధనలో నిలపాలి
తెలుగువాణి తియ్యదనము నలుమూలల తెలపాలి

కవి పరిచయం

కవి : జి.వి. సుబ్రహ్యణ్యం
కాలము : (01-9-1935 – 15-8-2006)
రచనలు : ‘వీరరసము’, ‘రసోల్లాసము’,
విశేషాలు : విద్వాంసులు, విమర్శకులు తెలుగులో నవ్యసంప్రదాయ దృష్టితో – విమర్శ సాహిత్య చేపట్టారు. సాహిత్య చరిత్రలో చర్చనీయాంశాలు రచనలు చేశారు.

ఈ మాసపు కథ

దిలీపుని కథ

దిలీప మహారాజుకు సంతానం లేదు. ఆయన భార్య సుదక్షిణా దేవి. మహారాజు పిల్లలు లేరనే తన బాధను గురువైన వశిష్టునికి చెప్పుకున్నాడు. గురువు అయనకు నందిని అనే ఆవును చూపించి దానికి సేవ చేయమన్నాడు.

మహారాజు దంపతులు నందినిని ఎంతో ప్రేమగా పెంచసాగారు. దిలీపుడు ప్రతిరోజూ స్వయంగా దాన్ని సమీపంలోని అడవికి మేతకు తీసుకొని వెళ్ళేవాడు. ఒకరోజు ఎప్పటిలాగే దిలీపుడు నందినిని అడవికి తీసుకొని వెళ్ళాడు. నందిని మేత మేస్తూ దారి తప్పి, ఒక సింహం గుహలోని వెళ్ళింది. నందినిని చూసిన సింహం తనకు ఆహారం దొరికిందని సంబరపడింది. దానిని తినబోయింది.

నందిని అరుపులు విన్న దిలీపుడు పరుగున గుహవద్దకు వచ్చాడు. ఆవును విడిచి పెట్టమని సింహాన్ని కోరాడు. సింహం నవ్వి,” ఓ మహారాజా! నేను ఆకులు,గడ్డి తిని బతకలేను. నా ఆహారం జంతువులే కదా! దేశాన్ని ఏలే రాజువు. నీకు తెలియదా! మరి నన్ను ఏం తిని బతకమంటావు? నువ్వే చెప్పు”. అంది.

రాజు ఒక్క క్షణం ఆలోచించాడు. సింహం వైపు చూసి “ ఈ గోమాతను కన్నబిడ్డలా చూసుకుంటానని మా గురువుగారికి మాటిచ్చాను. దయ ఉంచి గోమాతను విడిచి పెట్టు దానికి బదులు నన్ను నీ ఆహారంగా స్వీకరించు”. అని ప్రాధేయపడ్డాడు.

దిలీపుని మాటలు విని , సింహం ఆశ్చర్యపోయింది. “నీవు బతికి ఉంటే వెయ్యి ఆవులను దానం చేయగలవు. నీ ప్రాణాలు వదులుకుంటావా?” అని ప్రశ్నించింది. అపుడు ” ఒక గోమాతను కాపాడలేని, ఒక మృగరాజు ఆకలి తీర్చలేని నేను ఈ దేశాన్ని ఎలా పాలించగలను?” అని వినయంగా బదులిచ్చాడు.

సింహం సరేనంది. రాజు కళ్ళు మూసుకున్నాడు. అంతే! అతనిపై పూల వాన కురిసింది. రాజు కళ్ళు తెరిచి చూస్తే దేవతలు ప్రత్యక్షమయ్యారు. ” ఓ రాజా! నీ ధర్మనిరతిని పరిక్షించడానికే మేము ఈ సింహాన్ని సృష్టించాము. నువ్వు మా పరీక్షలో నెగ్గావు. ఇక నువ్వు నిశ్చింతగా వెళ్ళవచ్చు” అన్నారు. మహారాజు వారికి నమస్కరించి నందినిని తీసుకొని ఇంటికి వెళ్ళాడు. కొన్నాళ్ళకు ఆ రాజుకు ఒక కుమారుడు జన్మించాడు. అతనే రఘు మహారాజు. ఈ వంశం వాడే శ్రీ రాముడు.

Andhra Pradesh AP Board 1st Class Maths Solutions 3rd Lesson Subtraction Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 1st Class Maths Solutions Chapter 3 Subtraction

Textbook Page No. 37

Observe the above picture. Ask the children to give answers to the questions. Help them to identify the concept of subtraction.

Question 1.
What do you observe in the above picture ?
Answer:
In the picture four children are playing and a boy is eating a mango. There are some birds, a mango tree and two rabbits eating carrots.

Question 2.
How many birds are there ?
Answer:
6

Question 3.
How many birds are flying away ?
Answer:
3

Question 4.
How many birds are left on the tree ?
Answer:
3

Question 5.
How many carrots are there ?
Answer:
5

Question 6.
How many carrots are being eaten by rabbits ?
Answer:
2

Question 7.
How many carrots are not eaten by rabbits ?
Answer:
3

Textbook Page No. 39

How many are left? One is done for you.

Answer:

Textbook Page No. 40

Vertical Subtraction:

The bigger number is written at the top. The smaller number which is to be subtracted is to be written below with a minus sign before it.
Eg. :

Try this :

Answer:

Textbook Page No. 42, 43

Subtraction means taking away.


Answer:

Try this :

Question 1.
2 – 2 = _________
Answer:
0

Question 2.
4 – 4 = __________
Answer:
0

Question 3.
7 – 7 = __________
Answer:
0

Question 4.
5 – 5 = ___________
Answer:
0

Question 5.
8 – 8 = ____________
Answer:
0

Question 6.
9 – 9 = ___________
Answer:
0

How many are ‘more’ or how many are ‘less’ ?

Question 1.
Girish has 3 pencils. How many more pencils does he need to make a bundle of 8 pencils ?
Answer:
Total pencils needed = 8
Pencils Girish has = 3
The number of more pencils needed = 8 – 3 = 5
Girish needs 5 more pencils.

Question 2.
Seetal has 4 balloons. Priya has 9 balloons. How many less balloons does Seetal have ?
Answer:
Priya’s balloons = 9
Seetal’shalloons = 4
The number of less balloons does he has = 9 – 4 = 5
Seetal has 5 balloons less than what Priya has.

Textbook Page No. 44

Exercise

Circle the correct option.

Question 1.
Take away 2 from 7, we get
a) 7
b) 5
c) 4
d) 6
Answer:
b) 5

Question 2.
Take away 4 from 6, we get
a) 2
b) 3
c) 5
d) 4
Answer:
a) 2

Question 3.
5 – 0 = __________
a) 0
b) 2
c) 3
d) 5
Answer:
d) 5

Question 4.
9 – 5 means
a) take away 5 from 9
b) take away 9 from 5
c) take away 5 from 5
d) take away 9 from 9
Answer:
a) take away 5 from 9

Question 5.
2 – ____________ = 2
a) 2
b) 0
c) 1
d) 3
Answer:
b) 0

Question 6.
What is the mathematical representation of
a) 5 – 3
b) 4 – 2
c) 5 – 1
d) 4 – 3
Answer:
d) 4 – 3

Question 7.

a) 6
b) 5
c) 8
d) 7
Answer:
d) 7

Question 8.
Match the following.

Answer:

Andhra Pradesh AP Board 3rd Class Telugu Solutions 4th Lesson నా బాల్యం Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 3rd Class Telugu Solutions Chapter 4 నా బాల్యం

చిత్రం చూడండి. ఆలోచించి మాట్లాడండి.

ప్రశ్నలకు జవాబులు చెప్పండి.

ప్రశ్న 1.
చిత్రంలోని సన్నివేశాల గురించి మాట్లాడండి ?
జవాబు:
చిత్రంలో చక్కటి నాటక ప్రదర్శన జరుగుతోంది. అందులో ప్రధాన పాత్రధారి గదను బుజాన పెట్టుకుని నటిస్తున్నాడు. ప్రక్కన ఇద్దరు సహ పాత్రధారులున్నారు. ఈ విధమైన సన్నివేశాన్ని కుటుంబమంతా చూస్తున్నారు. నాటక కళను ఆదరిస్తున్నారు.

ప్రశ్న 2.
చిత్రంలో ఎవరెవరు ఉన్నారు? ఏం చేస్తున్నారు ?
జవాబు:
వేదిక మీద ముగ్గురు పాత్రధారులు నటిస్తున్నారు. వేదిక కింద నలుగురు వ్యక్తులు ఆ నాటికను చూస్తున్నారు.

ప్రశ్న 3.
మీరు ఇలాంటి సన్నివేశాలు ఎప్పుడైనా చూశారా! దాని గురించి మాట్లాడండి.
జవాబు:
ఇలాంటి సన్నివేశాలు నేను చూసాను. మా ఊరిలోని కళామందిరం లో నాటక సమాజం వారు వచ్చి ప్రదర్శించినప్పుడు చూసాను. అమ్మ, నాన్న, నన్ను తీసికెళ్ళారు. అందరం కలసి చూసాము. అంతే కాకుండా ! మా పాఠశాల వార్షికోత్సవంలో కూడా చూసాను.

పిల్లలూ! పై చిత్రం నుండి మీరు రాయగలిగినన్ని పదాలు రాయండి:
జవాబు:

1. ఇద్దరు కుటుంబ సభ్యులు
2. ఆడవాళ్ళు ఇద్దరు
3. మొగవాళ్ళు ఇద్దరు
4. నాటికలో పాత్రధారులు
5. గద
6. కత్తి
7. వేదిక
8. వేదిక ముందర తెర
9. వేదిక వెనుక తెర
10. కుర్చీలు

ఇవి చేయండి

వినడం – ఆలోచించి మాట్లాడటం

ప్రశ్న 1.
మీ తరగతిలో బాగా పాటలు పాడే వారి గురించి చెప్పండి.
జవాబు:
మా తరగతిలో బాగా పాటలు పాడే వారు ఇద్దరున్నారు… ఒకరు ‘సౌమ్య’ ఇంకొకరు ‘తేజ’ వీళ్ళిద్దరూ చాలా చక్కగా పాడతారు. వీళ్ళు సంగీతం నేర్చుకుంటున్నారు. పాఠశాలలో ఏ పోటీలు నిర్వహించినా వీళ్ళకు బహుమతులు రావలిసిందే. అప్పుడప్పుడు మా ఉపాధ్యాయురాలు తరగతిలో కూడా వీళ్ళచేత పాడిస్తారు. దేశభక్తి గీతాలు, భక్తి గీతాలు ఆలపిస్తారు.

ప్రశ్న 2.
నాజర్ ఏ కళాకారునిగా పేరు పొందారు?
జవాబు:
నాజర్ బుర్రకథ కళాకారునిగా పేరు పొందారు.

ప్రశ్న 3.
పాఠశాల వార్షికోత్సవంలో మీరు ఏయే ప్రదర్శనలు చేస్తారు?
జవాబు:
జానపద నృత్యాలు, కోయ నృత్యం, బాల రామాయణం నాటిక, ఏకపాత్రాభినయం భూమిని కాలుష్యం నుండి కాపాడే మూగాభినయాలు; సందేశాత్మక నాటికలు దేశభక్తిని పెంపొందించే అంశాలు ప్రదర్శనలుగా చేస్తాం.

ప్రశ్న 4.
నాజర్ గురించి మీకు తెలిసిన విషయాలు చెప్పండి.
జవాబు:

• షేక్ నాజర్ నిరుపేద కుటుంబంలో గుంటూరు జిల్లా పొన్నెకల్లు గ్రామంలో 1920 ఫిబ్రవరి 5వ తీదీన జన్మించారు.
• నాజర్ తండ్రి షేక్ మస్తాన్, తల్లి బీనాబీ.
• తల్లిదండ్రుల, గుదువుల ప్రోత్సాహంతో ప్రాచీన జానపద కళారూపమైన బుర్రకథ ప్రక్రియకు నాజర్ కొత్త మెరుగులు దిద్దారు.
• పల్నాటి యుద్ధం, వీరాభిమన్యు, బొబ్బిలి యుద్ధం, అల్లూరి సీతారామరాజు, బెంగాల్ కరువు వంటి ఇతి వృత్తాలలో సమకాలీన అంశాలు జతచేసి నాజర్ బుర్రకథలు రూపొందించారు.
• నాజర్ చేసిన కృషిని గుర్తించి భారత ప్రభుత్వం 1986లో పద్మశ్రీ పురస్కారంతో సత్కరించింది.
• నాజర్ 1997 ఫిబ్రవరి 21వ తేదీన మరణించారు.

చదవడం – వ్యక్త పరచడం

అ) కింది పట్టిక చదవండి. పాఠం ఆధారంగా నాజర్‌ను ఎవరు ఎలా పిలిచేవారో తెలుపుతూ వాక్యాలు రాయండి.

జవాబు:
ఉదా :

1. పెదనాన్నలు, చిన్నాన్నలు నాజర్ అని పిలచేవారు.
2. గారపాడు తాత ‘అబ్దుల్ అజీజ్’ అని పిలిచేవారట.
3. మామలూ, అత్తలూ ‘అబ్దుల్ అజీజ్’ అని పిలచేవారట
4. నాన్నగారు ‘నాజర్’ అని పిలిచేవారు.

ఆ) కింది పేరామ చదివి ఇ, ఈ ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

హార్మోనిస్టు ఖాదర్ ఒకరోజు మా ఇంటికొచ్చి, మస్తాన్ గారూ మన కుర్రోడు మంచి తెలివిగలవాడు శ్రుతి, లయ, గానం, మంచి కఠం కలవాడు. నాతో పంపండి. చదువు, సంగీతం నేర్పించి గొప్పవాడ్ని
చేస్తాను అన్నాడు.

ఇ) కింది ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
నాజర్ నాన్న పేరేమిటి?
జవాబు:
తండ్రి షేక్ మస్తాన్ ; తల్లి బినాబీ

ప్రశ్న 2.
“వాతో పంపండి” ఈ మాటలు ఎవరు ఎవరితో అన్నారు?
జవాబు:
హార్మోనిస్టు ‘ఖాదర్’ గారు నాజర్ తండ్రి మస్తాన్ గారితో అన్నారు.

ప్రశ్న 3.
నాజర్ గురించి ఖాదర్ ఏమన్నాడు?
జవాబు:
కుర్రాడు మంచి తెలివి కలవాడు. శ్రుతి, లయ, గానం, మంచి కంఠం కలవాడు అన్నాడు.

ఈ) కింది వాక్యాలలో తప్పు (✗), ఒప్పు(✓) లను గుర్తించండి.

అ) అజీజ్ నాజరకు చదువు, సంగీతం నేర్పుతానన్నాడు.   ( )
ఆ) మస్తాన్ కుమారుడు నాజర్   ( )
ఇ) ఖాదర్ వయోలిన్ విద్యాంసుడు   ( )
ఈ) నాజర్ మంచి తెలివిగలవాడు   ( )
జవాబు:
అ) అజీజ్ నాజరకు చదువు, సంగీతం నేర్పుతానన్నాడు.   (✗)
ఆ) మస్తాన్ కుమారుడు నాజర్   (✓)
ఇ) ఖాదర్ వయోలిన్ విద్యాంసుడు   (✗)
ఈ) నాజర్ మంచి తెలివిగలవాడు   (✓)

ఉ) పిల్లలూ! కొండపల్లి బొమ్మల ఆత్మకథను చదవండి. ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

పిల్లలూ! నేను మీ కొండపల్లి బొమ్మను. రంగురంగుల్లో అందంగా ఉంటానని అందరూ నన్ను దాచుకుంటారు. నేను ఏనుగు అంబారీ, దశావతారాలు, తాటిచెట్టు వంటి రూపాలలో ఉంటాను. నన్ను పొణికి కర్రతో తయారుచేస్తారని మీకు తెలుసా! కర్రను బొమ్మగా మలచడంలో ఎంతో కష్టం ఉంటుంది. మా పూర్వికులు రాజస్థాన్ నుండి వచ్చారట. ప్రస్తుతం మేము మన రాష్ట్రంలోని కృష్ణా జిల్లా, కొండపల్లిలో స్థిరపడిపోయాం.

ప్రశ్న 1.
కొండపల్లి బొమ్మలు తయారు చేసేవారి పూర్వికులు ఎక్కడి నుండి వచ్చారు?
జవాబు:
రాజస్థాన్ నుండి వచ్చారట.

ప్రశ్న 2.
కొండపల్లి ఏ జిల్లాలో ఉంది ?
జవాబు:
కృష్ణా జిల్లాలో ఉంది.

ప్రశ్న 3.
కొండపల్లి బొమ్మలను ఏ కర్రతో తయారు చేస్తారు?
జవాబు:
‘పొణికి’ కర్రతో తయారు చేస్తారు.

పదజాలం

అ) పిల్లలూ! కొండపల్లి బొమ్మ తనమ దేవితో తయారు చేస్తారో చెప్పింది కదా! మరి కింది వస్తువులను వేటితో తయారుచేస్తారో జతపరచండి. వాటిని వాక్యాలుగా రాయండి.

జవాబు:

ఉదా :

1. కుండలు మట్టితో తయారు చేస్తారు.
2. అద్దం గాజుతో తయారు చేస్తారు.
3. బుట్ట వెదురుతో తయారు చేస్తారు.
4. గునపం గాజుతో తయారు చేస్తారు.

పిల్లలూ ! పాఠంలో ఉన్న కింది పదాలను మన రాష్ట్రంలోని పలు ప్రాతాలలో ఇలా కూడా అంటారని తెలుసుకోండి.

1. గంజ : రాట, నిట్టాడు, స్తంభం
2. చిన్నాన్న : బాబాయి, పినతండ్రి, చిన్నబ్బ, చిన్నాయన
3. బువ్వ : అన్నం, కూడు, మెతుకులు

ఉపాధ్యాయులకు సూచన : ఇలాంటివి మరికొన్ని పదాలను పరిచయం చేయండి.

స్వీయరచన

అ) కింది ప్రశ్నలకు సొంత మాటల్లో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
‘నాజర్ ‘ము ఎవరెవరు ఎలా పిలుస్తారో తెలుసుకున్నారు కదా! మిమ్మల్ని ఎవరెవరు ఎలా పిలుస్తారో రాయండి.
జవాబు:
విద్యార్థి కృత్యం.

ప్రశ్న 2.
వాజర్ తమ అమ్మా నాన్నల గురించి ఏం చెప్పారో రాయండి.
జవాబు:
అమ్మా నాన్న ఆరుగాలం ఎండనకా వాననకా అలుపు సొలుపు లేకుండా కష్టపడేవారని చెప్పాడు.

ప్రశ్న 3.
ఖాదర్, నాజరకు సంగీతం ఎలా నేర్పించాడో రాయండి.
జవాబు:
గోగుపుల్ల గొట్టంతో నీళ్ళ చెంబులో వూదిస్తూ, శ్రుతి గుక్క నేర్పించేవాడు. ఏడ్వడం, నవ్వడం, కోపంగా మాట్లాడడం చూడడం, మూతి ముడవడం, కళ్ళురమడం, లాంటివి నేర్పించాడు. కళ్ళలో కొబ్బరి నూనె వేసి, లైటు వంక చూసి నీరు కారుతుంటే ఏడుపు డైలాగులు చెప్పించేవాడు.

సృజనాత్మకత

పిల్లలూ! కింది బుర్రకథను ఉపాధ్యాయుని సహాయంతో నేర్చుకోండి. మీ స్నేహితులతో కలసి ప్రదర్శించండి.

పల్లవి : వినరా భారత కుమార
విజయం మనదేరా – తందాన తాన
వినరా వీరకుమారా
ఝాన్సీలక్షి కథనూ – తందాన తాన

పల్లవి : చదువులు చక్కగ నేర్చెరా – సై
యుద్ధ విద్యలే నేర్చెరా – సై
శత్రు మూకనే చీల్చెరా – సై
ప్రజలను ప్రేమగ చూసిందా…
వీరనారిగా వెలిసిందా…
భళానంటి భాయి తమ్ముడా.
మేల్ భళానోయ్ తందానా….
తరిగిట ఝంతరి తోం

ప్రశంస

నాజర్ బుర్రకథ చెప్పడంలో మంచి పేరు పొందాడు కదా! ఇలాంటి కళలను గురించి తెలుసుకొని తరగతి గదిలో మాట్లాడండి.
జవాబు:
బుర్రకథ లాంటి మరొక జానపద కళ “కోలాటం”

గ్రామీణ ప్రాంత ప్రజలు తాము చేసే నిత్యకృత్యాలలోని అలసటను మరిచిపోయేందుకు ఉపయోగించే కళారూపం ఈకోలాటం. కోలాటం ఆటలో కళాకారులు రెండు చేతులతో కోలలు ధరించి వాటిని తాకిస్తూ కోలాటం ఆడతారు. ఇందులో ఏక కోలాటం, జంటకోలాటం, స్త్రీల కోలాటం, పురుషుల కోలాటం వంటివి ఎన్నో ఉన్నాయి. కోలాటం నృత్యంలో సుమారు 16 మంది నుండి 40 మంది వరకు పాల్గొనవచ్చు.

భాషాంశాలు

అ) కింది వాక్యాలను చదవండి. వాక్యం చివర ఉన్న ‘ ? ‘ గుర్తును గమనించండి.

1. బాబూ! నీ పేరేమిటి?
2. గీతా! మీ ఊరు ఏది?
3. నీవు ఏ తరగతి చదువుతున్నావు?
4. లతా! నీవు ఎక్కడికి వెళ్తున్నావు?
   

పై వాక్యాల చివర ‘?’ గుర్తు ఉంది కదా! దీనిని ప్రశ్నార్థకం అంటారు. ఈ ‘?’ గుర్తు ఉన్న వాక్యాలను ‘ప్రశ్నార్థక వాక్యాలు’ అంటారు.
“ఎప్పుడు, ఎక్కడ, ఎందుకు, ఏమిటి, ఎలా ఎవరు” ఇలాంటి పదాలను ప్రశ్నార్థక పదాలు” అంటారు.
ఈ పదాలు వాక్యాలలో వచ్చినప్పుడు వాక్యానికి ప్రశ్నార్థకం (?) గుర్తు వస్తుంది.

ఆ) కింది పేరాను చదవండి. పేరాలో ఈ ‘ ! ‘ గుర్తును గమనించండి.

అబ్బో! జూ ఎంత అందంగా ఉందో! అందులో జిరాఫీ ఎంత ఎత్తుగా ఉందో! అమ్మో! సింహాన్ని చూడగానే ఎంత భయమేసిందో! అలాగే పక్షులను చూడగానే ఎంత ముచ్చట వేసిందో! అని ‘జూ’ లో చూసిన విశేషాలను కమల వనజతో చెప్పింది.

పై పేరాలో ‘!’ గుర్తును గమనించారు కదూ! ఇది ఆశ్చర్యాన్ని తెలిపేది. ఈ గుర్తునే ‘ఆశ్చర్యార్థకం’ అంటారు.

ఇ) పై పేరాలో ఆశ్చర్యార్థకం ‘!’ గుర్తు ఉన్న పదాలను గుర్తించి రాయండి.
జవాబు:

1. అబ్బో !
2. అమ్మో!
3. ఎంత అందంగా ఉందో!
4. ఎంత ముచ్చట వేసిందో
5. ఎంత భయం వేసిందో!
6. ఎంత ఎత్తుగా ఉందో!

నాజర్ జీవిత విశేషాలు

• షేక్ నాజర్ నిరు పేద కుటుంబంలో గుంటూరు జిల్లా పొన్నెకల్లు గ్రామంలో 1920 ఫిబ్రవరి 5వ తీదీన జన్మించారు.
• నాజర్ తండ్రి షేక్ మస్తాన్, తల్లి బీనాబీ.
• తల్లిదండ్రుల, గురువుల ప్రోత్సాహంతో ప్రాచీన జానపద కళారూపమైన , బుర్రకథ ప్రక్రియకు నాజర్ కొత్త మెరుగులు దిద్దారు.
• పల్నాటి యుద్ధం, వీరాభిమన్యు, బొబ్బిలి యుద్ధం, అల్లూరి సీతారామరాజు, బెంగాల్ కరువు వంటి ఇతి వృత్తాలలో సమకాలీన అంశాలు జతచేసి నాజర్ బుర్రకథలు రూపొందించారు.
• నాజర్ చేసిన కృషిని గుర్తించి భారత ప్రభుత్వం 1986లో పద్మశ్రీ పురస్కారంతో సత్కరించింది.
• నాజర్ 1997 ఫిబ్రవరి 21వ తేదీన మరణించారు.
  

పదాలు – అర్థాలు

ఆశ = కోరిక
ఆరుగాలం = ఏడాది అంతా
దినచర్య = ప్రతిరోజూ చేసే పనులు
గురుదక్షిణ = గురువులకు ఇచ్చే కానుక
వార్షికోత్సవం = సంవత్సరం చివరన జరుపుకునే వేడుక
గుంజ = రాట
పామరులు = చదువుకోనివారు

కలి పరిచయం

షేక్ నాజర్ తన జీవితకథను తానే చెప్పుకున్నట్లుగా అంగడాల రమణమూర్తి అక్షరీకరించాడు. స్వీయ చరిత్రాత్మకమైన ఈ కథను ‘పింజారి’ అని పేరు పెట్టారు.

ఈ మాసపు పాట

బంగారు పాప

ప॥ బంగారు పాపాయి బహుమతులు పొందాలి
పాపాయి చదవాలి మా మంచి చదువు ॥

చ॥ పలుసీమలకు పోయి, తెలివిగల పాపాయి
కళలన్ని చూపించి ఘనకీర్తి పొందాలి
ఘనకీర్తి పొందాలి ఘనకీర్తి తేవాలి
॥ బంగారు ॥

చ॥ మా పాప పలికితే మధువులే కురియాలి
పాపాయి పాడితే పాములే ఆడాలి ఏ దేశమేజాతి ఎవరింటిదీ పాప? ఎవ్వరీ పాపాయి అని ఎల్లరడగాలి
॥ బంగారు ॥

చ॥ తెనుగుదేశము నాది, తెనుగుపాపను నేను
అని పాప జగమంతా చాటి వెలయించాలి
మా నోములపుడు మా బాగా ఫలియించాలి
॥బంగారు ॥

కవి పరిచయం

కవి : మంచాళ జగన్నాథరావు
కాలము : (1921 – 1985 )
విశేషాలు : మంచాళ జగన్నాథరావు కవి, సంగీత విద్వాంసులు, ప్రసిద్ధ వాగ్గేయకారుల కృతులకు స్వర రచన చేసారు.

ఈ మాసపు కథ

బంగారు మొలక

అనగనగా ఒక రాజు . ఆ రాజు ప్రజలను చక్కగా పరిపాలించేవాడు. సమయం దొరికినప్పుడల్లా రాజ్యంలో పర్యటించేవాడు. ప్రజల కష్టసుఖాలను తెలుసుకొనేవాడు. ఎప్పటిలానే ఒక రోజు రాజు పర్యటనకు బయలుదేరాడు. ఒక గ్రామం పొలిమేరలో రాజుకి మామిడి మొక్కతో ఒక ముసలివాడు కనిపించాడు. రాజు ఆ వృద్ధుడిని గమనిస్తున్నాడు. అతను మామిడి మొక్కను నాటి దానికి నీరు పోయసాగాడు.

రాజు మనసులో ఒక ఆలోచన మెదిలింది. ఈ మొక్క ఎప్పుడు చెట్టవుతుంది? కాయలు కాస్తుంది? ఈ ముసలివాడు ఎప్పుడు వాటిని తింటాడు? రాజుకు నవ్వు కూడా వచ్చింది. తాతను అడిగాడు.

” తాతా నీవు ఎంత అమాయకుడివి. ఇప్పుడు మామిడి మొక్క నాటుతున్నావు. ఇది పెరగాలి. పెద్దదవ్వాలి. దానికి కాయలు కాయాలి. ఇది ఎప్పటికి జరిగే పని అప్పటిదాకా నీవు బతికిఉంటావా?”

రాజు మాటలు విని ముసులివాడు బోసినోటితో నవ్వాడు. ” రాజా! ఈ మొక్కనాటేది నాకోసం కాదు. అప్పటివరకు బతికి ఉండనని నాకు తెలుసు. ఇది పిల్లలు తింటారు. జనం తింటారు.

ఎన్నడో మన తాతలు నాటిన మొక్కలే ఇప్పటికి చెట్లయి ఫలాలు ఇస్తున్నాయి. వాటినే మనం తింటున్నాంకదా! ఏపని అయినా మనకోసమే చేయవలసిన పనిలేదు. రేపటి కోసం కూడా చేయాలి ఎవరికోసం వారు ఆలోచించుకుంటే ఈ లోకం ఇంత దూరం వచ్చేదా! ఇంత అభివృద్ధి ఉండేదా!” అన్నాడు ముసలివాడు.

అ ” తాత మంచిమాట చెప్పాడు. తాత మనసు చాలా మంచిది” అనుకుని రాజు ముసలివాడికి పాతిక బంగారు నాణేలు అందించాడు. తాత ముఖం ఆనందంతో వికసించింది.

” చూశావా! రాజా! ఈ మొక్క నాటినరోజే బంగారు కాసులు కాసింది” అంటూ తాత సంబర పడిపోయాడు. అతని సంబరం చూసి రాజు కూడా ఆనందించాడు.

Andhra Pradesh AP Board 3rd Class Telugu Solutions 9th Lesson తొలిపండుగ Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 3rd Class Telugu Solutions Chapter 9 తొలిపండుగ

చిత్రం చూడండి. ఆలోచించి మాట్లాడండి.

ప్రశ్నలకు జవాబులు చెప్పండి.

ప్రశ్న 1.
చిత్రంలోని సన్నివేశాల గురించి మాట్లాడండి ?
జవాబు:
ఇది సంక్రాంతి పండుగ చిత్రం. తెలుగువారి సంస్కృతి సంప్రదాయాల పండుగ. ఈ పండుగ వేళల్లో ఉదయాన్నే సూర్యోదయానికి ముందే ఇంటి ముందు కలాపు జల్లి చక్కటి రంగవల్లులు (ముగ్గులు) వేస్తారు. ఆ ముగ్గుల మధ్యలో వివిధ రకాల రంగులు అద్దుతారు. ఆదే సమయంలో గంగిరెద్దుల వాళ్ళు వచ్చి ఇంటి ముందు గంగిరెద్దును ఆడిస్తారు. హరిదాసు వచ్చి దైవ సంకీర్తనలు పాడుతూ చిడతలు కొడుతూ, భుజం మీద తంబూర మీటుతూ – ఆ ఇంటి సభ్యులను ఆశీర్వదిస్తారు.

ప్రశ్న 2.
రంగు రంగుల ముగ్గులు ఎపుడెపుడు వేస్తారో చెప్పండి?
జవాబు:
ఇంటి ముందు ముగ్గు అనేది శుభప్రదం. రంగురంగుల ముగ్గులు అవకాశం ఉంటే ఓపిక – సమయం ఉంటే ప్రతిరోజూ వేసుకోవచ్చు. కాకపోతే ప్రత్యేకంగా- ఈ రంగు రంగుల రంగ వల్లులు సంక్రాంతి సమయంలో వేస్తారు. జనవరి 1వ తేదీన క్రొత్త సంవత్సరం ప్రారంభం (ఆంగ్ల నూతన సంవత్సరం) కనుక ఆనందంగా స్వాగతం చెబుతూ వేస్తారు.

ప్రశ్న 3.
మీరు ఇష్టంగా జరుపుకునే పండుగ గురించి చెప్పండి?
జవాబు:
నాకు ఇష్టమైన పండుగలలో దసరా ఒకటి. ఇది ఆశ్వీయుజ శుద్ధ పాడ్యమి నుండి నవమి వరకు తొమ్మిది రోజులు. జరుగుతుంది. అందుకే దేవీ నవరాత్రులు అంటారు. దుర్గామాత మహిషాసురుడనే రాక్షసునితో తొమ్మిది రోజులు యుద్ధం చేసి దశమిరోజు విజయం సాధించింది. అందుకే పదవరోజును వియజదశమి అంటారు. ఈ పండుగ రోజుల్లో అమ్మవారికి ఒక్కొక్క రోజు ఒక్కొక్క అవతారంతో అలంకరిస్తారు. చివరి రోజు జమ్మి పూజ కూడా చేస్తారు.

పిల్లలూ! పై చిత్రం నుండి మీరు రాయగలిగినన్ని పదాలు రాయండి:
జవాబు:

1. ఆడపిల్లలు
2. పూలు
3. జడలు
4. ముగ్గుపాత్ర
5. ముగ్గులు
6. రంగులు, రంగవల్లులు
7. గంగిరెద్దు
8. గంగిరెద్దును ఆడించే వాళ్ళు
9. సన్నాయి
10. హరిదాసు
11. చిడతలు
12. తంబూర
13. ఇళ్ళు
14. చెట్లు

ఇవి చేయండి

వినడం – ఆలోచించి మాట్లాడటం

ప్రశ్నలకు జవాబులు చెప్పండి.

ప్రశ్న 1.
నీకు తెలిసిన కొన్ని పండుగల పేర్లు చెప్పండి.
జవాబు:

1. ఉగాది (సంవత్సరాది)
2. శ్రీరామనవమి
3. వరలక్ష్మీవ్రతం
4. వినాయక చవితి
5. దసరా
6. దీపావళి
7. ముక్కోటి ఏకాదశి
8. సంక్రాంతి
9. శివరాత్రి
10. రంజాన్
11. క్రిస్టమస్

ప్రశ్న 2.
పిల్లలూ! సెలవు రోజుల్లో ఎక్కడికి వెళ్ళి ఆటలు ఆడేవారో చెప్పండి.
జవాబు:
ఊరి చివరన ఉండే తాతల నాటి వేపచెట్టు ఉంది. అది ఆట స్థలం. సెలవు రోజుల్లో పిల్లలంతా అక్కడ ఆడి, పాడి ఆనందంగా గడిపుతారు.

ప్రశ్న 3.
మీకు ఇష్టమైన పండుగ ఏది? దాన్ని మీరు ఎలా జరుపుకుంటారు?
జవాబు:
మాకు ఇష్టమైన పండుగ ‘దీపావళి’. ఇది రెండు రోజుల పండుగ. ముందురోజు ‘నరక చతుర్థశి’. ఈ రోజు తెల్లవారు జామునే లేస్తాము. అమ్మ మా మాడున నూనె పెడుతుంది.

అప్పుడు తెచ్చుకున్న టపాకాయలలో ఒకటో రెండో కాల్చి, తలంటుకుని స్నానం చేస్తాము. ఇక అప్పటి నుండి కొసుకున్న మందులు ఎండబెడతాము. స్నేహితుల ఇళ్ళకు వెళ్ళి, వాళ్ళు ఏఏ మందులు కొనుక్కున్నారో చూస్తాము. అదో సరదా!

తరువాత రోజు దీపావళి. ఆరోజు ఉదయాన్నే స్నానం చేసి కొత్త బట్టలు కట్టుకుంటాము. రాత్రికి ఇంటి గుమ్మాల పైన వరుసగా నూనె దీపాలు వెలిగించి నమస్కారం చేసుకొని, అప్పటినుండి మందులు కాలుస్తాము. తరువాత తీపి మిఠాయిలు తింటాము.

ఈ విధంగా సరదాగా ఆనందంగా గడిపే మాకిష్టమైన పండుగ ‘దీపావళి’.

ప్రశ్న 4.
పిల్లలూ! సెలవు రోజుల్లో మీరేమేమి చేస్తారో చెప్పండి.
జవాబు:
సెలవు రోజుల్లో కొంచెం ఆలస్యంగా లేస్తాము. అమ్మ పెట్టిన అల్పాహారం (టిఫిన్) తిని ముందురోజు పాఠశాలలో గురువులు ఇచ్చిన ఇంటి పనిని (హోమ్ వర్క్) చేస్తాము. అమ్మకు నాన్నకు సాయం చేస్తాము. సాయంత్రం సమయం అంతా స్నేహితులతో ఆడుకుంటాం. ఇంటికి వచ్చాక అమ్మ, నాన్న, నేను తమ్ముడు కలసి సినిమాకు గాని, హూటలు గాని వెళ్తాము. ఈ విధంగా సెలవు రోజు గడుపుతాము.

చదవడం – వ్యక్త పరచడం

అ) కింది వాక్యాలను చదవండి. పాఠం ఆధారంగా ఎవరు ఎవరితో అన్నారో రాయండి.

ప్రశ్న 1.
ఉగాది పండుగ కదా! మా అమ్మ చెప్పింది.
జవాబు:
రవి అనంలో అన్నాడు.

ప్రశ్న 2.
లత, రవి వస్తున్నారా!
జవాబు:
ఆనంద్ – శామ్యూల్ లో అన్నాడు.

ప్రశ్న 3.
నా బంగారుతల్లివమ్మా!
జవాబు:
రంగయ్య తాత – లతతో అన్నాడు

ప్రశ్న 5.
“కరీమ్ మామా! ఎందుకు ఇవన్నీ కడుతున్నారు?”
జవాబు:
శామ్యూల్ – కరీముల్లాతో అన్నాడు.

ఆ) కింది పేరా చదవండి.

ఉగాది పండుగను తెలుగు సంవత్సరాది, యుగాది అని కూడా అంటాం . ఈ పండుగను చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి నాడు జరుపుకుంటాం. ఈ పండుగ రోజున చేసే ఉ గాది పచ్చడి కష్టసుఖాల కలయికకు ప్రతీక. ఈ పచ్చడిలో తీపి, పులుపు, కారం, వగరు, చేదు, ఉప్పు రుచులు ఉంటాయి. వీటినే షడ్రుచులు అంటారు. ఈ రోజున పంచాంగ శ్రవణం చేస్తారు. తిథి, వార, నక్షత్ర, యోగ, కరణములను తెలిపే గ్రంథాన్ని పంచాంగం అంటారు.

ఇ) కింది పదాలకు సమానార్థాలు ఇచ్చే పదాలు పేరాలో ఉన్నాయి. వాటిని వెతికి రాయండి.
ఉదా :
1. గుర్తు : ____________
2. ఆరు రుచులు : ____________
3. వినడం : ____________
4. ఐదు ఆంగాలు : ____________
5. పర్వం : ____________
6. రోజు : ____________
జవాబు:
1. గుర్తు : ప్రతీక
2. ఆరు రుచులు : షడ్రుచులు
3. వినడం : శ్రవణం
4. ఐదు ఆంగాలు : పంచాంగం
5. పర్వం : పండుగ
6. రోజు : నాడు

ఈ) పదాలకు సమానార్థాలు ఇచ్చే పదాలు పేరాలో ఉన్నాయి. వాటిని వెతికి రాయండి.

తేజ : తాతయ్యా! ఈ పెళ్ళి పత్రికలో శార్వరి నామ సంవత్సరం, ఆశ్వయుజ మాసం, ఏకాదశి ధనిష్ఠ నక్షత్రం అని రాసి ఉంది.

తాతయ్య : శార్వరి అనేది తెలుగు సంవత్సరాలలో ఒక సంవత్సరం పేరు. సంవత్సరాలు మొత్తం అరవై అవి.

తేజ : అమ్మో! ఎంత బాగా గుర్తున్నాయి తాతయ్య నీకూ… మరి ‘ఆశ్వయుజ మాసం’ అని ఉంది – అదేమిటి?

తాతయ్య : జనవరి నుండి డిసెంబరు వరకూ ఉన్న నెలలు ఆంగ్ల సంవత్సరానికి చెందినవి. అయితే మన తెలుగువారికి ప్రత్యేకమైన నెలలున్నాయి. వాటిని తెలుగు నెలలు అంటారు. అవి

1. చైత్రం
2. వైశాఖం
3. జ్యేష్టం
4. ఆషాడం
5. శ్రావణం
6. భాద్రపదం
7. ఆశ్వయుజం
8. కార్తికం
9. మార్గశిరం
10. పుష్యం
11. మాఘం
12. ఫాల్గుణం

తేజ : అమ్మో! నీకు చాలా తెలుసు తాతయ్యా!
తాతయ్య : మరి వీటన్నిటిని నీవు బాగా నేర్చుకోవాలి సరేనా!
తేజ : సరే తాతయ్యా!

ఊ) కింది ప్రశ్నల జవాబులను జట్లలో చర్చించండి.

ప్రశ్న 1.
తెలుగు నెలలు ఎన్ని? అవి ఏవి?
జవాబు:
విద్యార్థి కృత్యం

ప్రశ్న 2.
తెలుగు సంవత్సరాలు ఎన్ని అవి ఏవి?
జవాబు:
విద్యార్థి కృత్యం

పదజాలం

అ) కింది పండుగల పేర్లు చదవండి. వాటిని ఉపయోగించి ఒక్కొక్క వాక్యం రాయండి.

ఉదా : రంజాన్ మాసంలో ఉపవాసాలు ఉంటారు.
జవాబు:

1. దీపావళి పండుగకు (టపాసులు) మందుగుండు సామాను కాలుస్తారు.
2. దసరా పండుగ 10రోజులు జరుపుకుంటారు.
3. శ్రీరామనవమి చైత్రశుద్ధ నవమినాడు జరుపుతారు. రామ కళ్యాణం చేస్తారు.
4. వినాయక చవితి పండుగరోజు మట్టి వినాయకుణ్ణి పత్రితో పూజ చేసి ఉండ్రాళ్ళు నివేదన చేస్తారు.

ఆ) కింది ఆధారాలతో ఖాళీగా ఉన్న గదులను సరైన అక్షరాలతో పూరించండి.

1. ఉగాది పచ్చడిలో తీపి నిచ్చేది
2. ఉగాది పచ్చడిలో చేదు నిచ్చేది
3. ఉగాది పచ్చడిలో పులుపు నిచ్చేది
4. గుమ్మానికి తోరణాలుగా కట్టేవి
5. ఉగాది రోజున ప్రత్యేకంగా వినేది
6. ఉగాది రోజున నైవేద్యంగా పెట్టేది

జవాబు:

1. ఉగాది పచ్చడిలో తీపి నిచ్చేది ( బెల్లం )
2. ఉగాది పచ్చడిలో చేదు నిచ్చేది ( వేపపూత )
3. ఉగాది పచ్చడిలో పులుపు నిచ్చేది (చింతపండు )
4. గుమ్మానికి తోరణాలుగా కట్టేవి (మామిడాకులు)
5. ఉగాది రోజున ప్రత్యేకంగా వినేది (పంచాంగ శ్రవణం)
6. ఉగాది రోజున నైవేద్యంగా పెట్టేది (ఉగాది పచ్చడి)

ఇ) కింది పదాలతో సొంత వాక్యాలు రాయండి.

(తోట, ఆటలు, చెట్టు, బొబ్బట్లు, పులిహూర )
ఉదా : గోపి తోటకు వెళ్ళాడు.
జవాబు:
1. ఆటలు ఆరోగ్యాన్నిస్తాయి.
2. చెట్టు నీడనిస్తుంది
3. బొబ్బట్లు రుచిగా ఉంటాయి
4. దేవాలయాల్లో పులిహోర ప్రసాదం బాగుంటుంది.

స్వీయరచన

కింది ప్రశ్నలకు సొంత మాటల్లో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
రవి తన మిత్రులకు బూరెలు, గారెలు, మొదలైన పిండివంటలు తెచ్చాడుగదా! అలాగే మీకు ఇష్టమైన పిండి వంటలు రాయండి.
జవాబు:
పులిహోర, దదోజనం, చక్రపొంగలి, పెరుగావడ, జిలేబి, ఉండ్రాళ్ళు, గారెలు, బూరెలు, కట్టెపొంగలి.

ప్రశ్న 2.
రవి, లత, ఆనంద్, శామ్యూల్ సెలవు రోజుల్లో వేపచెట్టు కింద ఆటలు ఆడతారుగదా! మీరు సెలవురోజుల్లో ఏఏ ఆటలు ఆడతారో రాయండి.
జవాబు:
క్రికెట్, కుంటుళ్ళాట, అంటుకునే ఆట, బంతాట, ‘కో’ తొక్కుడు బిళ్ళ, స్కిప్పింగ్, షటిల్ (బాడ్మింటన్) కోతి కొమ్మచ్చి.

ప్రశ్న 3.
‘ఉగాది పచ్చడి’ గురించి రంగయ్యతాత ఏమని చెప్పాడు ?
జవాబు:
వేపపూత, లేత మామిడి ముక్కలు, కొత్త చింతపండు, కొత్త బెల్లం, ఉప్పు, కారాలను కలిపి ఉగాది పచ్చడి చేస్తారు. దీనిలో చేదు, వగరు, పులుపు, తీపి, ఉప్పు, కారం ఇలా ఆరు రుచులు ఉంటాయి. ఈ పచ్చడినే దేవునికి నైవేద్యం పెడతారు. ఈ పచ్చడిలో వివిధ రుచులు ఉన్నట్లే, మన జీవితంలో కూడా బాధలు, కష్టాలూ, సుఖాలు, సంతోషాలు కలగలసి ఉంటాయని వాటిని మనం సమానంగా తీసుకోవాలని దీని భావం. ఈ విధంగా రంగయ్య తాత ఉగాది పచ్చడి గురించి చెప్పాడు.

ప్రశ్న 4.
పంచాంగం శ్రవణం’ లో ఏఏ విషయాలుంటాయో రాయండి.

జవాబు:
క్రొత్త సంవత్సరం ప్రతి ఒక్కరి జీవితంలో ఏ విధంగా మార్పులు తీసుకొస్తుంది అనేది తెలుస్తుంది. తిధి, వార, నక్షత్ర, యోగ, కరణాలను చర్చిస్తారు. రాశుల గమనస్థితి తెలియజేస్తారు. కళలు, క్రీడలు, వ్యాపారం, విద్య, వైద్యం మొదలైన ప్రధాన రంగాలు ఏవిధంగా ఉపయోగకారిగా ఉంటాయో తెలియజేస్తారు. పుట్టిన నక్షత్రాలను, రాశుల పట్టి – వారి వారి శుభ-ఆశుభ-ఉపయోగ, నిరుపయోగ లాభ-నష్టాలను తెలియజేస్తారు. గ్రహ అనుకూలం ఉండాలంటే ఏం చేయాలో తెలుసుకుంటారు. ఈ విధమైన విషయాలు పంచాంగ శ్రవణంలో ఉంటాయి.

సృజనాత్మకత

కింది ఆధారాలతో గేయాన్ని పొడిగించండి. చక్కగా పాడండి.
వసంతకాలపు ఉగాదికి
కోకిల పలికెను స్వాగతం
ఉగాది పచ్చడి చేయడానికి
అమ్మలక్కలు రారండి
వేపపూత, …………………………
………………………….
………………………….
………………………… కలిపారు
………………………… చేశారు
………………………… చేశారు
………………………… పెట్టారు.

జవాబు:
వసంతకాలపు ఉగాదికి
కోకిల పలికెను స్వాగతం
ఉగాది పచ్చడి చేయడానికి
అమ్మలక్కలు రారండి
వేపపూత, లేత మామిడిముక్కలు
కొత్త చింతపండు, కొత్త బెల్లం
ఉప్పు, కారాలను
ఆరు రుచులు కలిపారు
ఉగాది పచ్చడి చేశారు
దేవుడికి నివేదన చేశారు
అందరికి చేతుల్లో పెట్టారు.

ప్రశంస

పిల్లలూ! ఉగాది పండుగ గురించి తెలుసుకున్నారు గదా! అలాగే రంజాన్, క్రిస్మస్ పండుగల గురించి తెలుసుకొని తరగతి గదిలో చర్చించండి.

జవాబు:
విద్యార్థి కృత్యము.

ప్రాజెక్టుపని

‘క్యాలెండరు’ ఆధారంగా ఏఏ పండుగలు, ఏఏ నెలలలో వస్తాయో కింది పట్టికలో పూరించండి.

జవాబు:
విద్యార్థి కృత్యము.

భాషాంశాలు

అ) పాఠం చదవండి, ద్విత్వ, సంయుక్త అక్షరాలున్న పదాలు గుర్తించి పట్టికలో రాయండి.

జవాబు:

ఆ) కింది పేరాను చదవండి. [,] కామా, [.] పూర్ణవిరామాలను సరైన చోట ఉంచి పేరాను తిరగ రాయండి.

గోపి ఇంటి నుండి బొబ్బట్లు గారెలు పాయసం పులిహోర తెచ్చాడు అతనికోసం రవి సుధ ఎదురుచూస్తూ ఉన్నారు. వారంతా పక్కనే ఉన్న తోటకు వెళ్ళి అరటి ఆకులు మంచినీళ్ళు తెచ్చుకున్నారు చెట్టు కింద కూర్చొని ఆహారపదార్థాలు తిన్నారు కొంతసేపు ఆటలు పాటలతో గడిపారు ఇంటికి తిరిగి వెళ్లారు.
జవాబు:
గోపి ఇంటి నుండి బొబ్బట్లు , గారెలు, పాయసం, పులిహోర తెచ్చాడు. అతనికోసం రవి, సుధ ఎదురుచూస్తూ ఉన్నారు. వారంతా పక్కనే ఉన్న తోటకు వెళ్ళి అరటిఆకులు, మంచినీళ్ళు తెచ్చుకున్నారు. చెట్టు కింద కూర్చొని, ఆహారపదార్థాలు తిన్నారు. కొంతసేపు ఆటలు, పాటలతో గడిపారు. ఇంటికి తిరిగి వెళ్లారు.

పదాలు – అర్థాలు

గ్రామం = ఊరు, పల్లెటూరు
కమ్మని = మంచి, చక్కని
తొలి = మొదటి
ప్రారంభం = మొదలు
ఆది = మొదలు
నైవేద్యం = దేవుడికి పెట్టేది/నివేదన చేసేది
షడ్రుచులు = ఆరు రుచులు
పంచాంగం = ఐదు భాగాలు గలది
విశేషాలు = కొత్త విషయాలు

ఈ మానపు పాట

అందాల తోటలో

అందాల తోటలో బాల ఏమంది?
అడగా పాడగా తోడు రమ్మంది

గున్నా మామిడి పైని కోయిలేమంది?
‘కూ’ అంటే ‘కూ’ అన్న కొంటె ఎవరంది

నిండుగా పురి విప్పి నెమలి ఏమంది?
నృత్యాలు, నాట్యాలు నేర్చుకొమ్మంది.

చెట్టుకొమ్మన రామచిలుక ఏమంది?
సగము కొరికిన పండ్లు చవి చూడమంది.

చెంగు చెంగున ఎగిరి జింక ఏమంది?
పరుగు పందెములోన పస చూడమంది.

అంతలంతలమేయు ఆవు ఏమంది?
అగి తియ్యని పాలు త్రాగి పొమ్మంది.

క్రొత్తగా కొన్నట్టి గుర్రమేమంది?
స్వారి చేస్తే నీవు సాహసుడవంది.

విరియ బూచిన పండు వెన్నెలేముంది?
వింత వింతల కథల విందు నేడంది.

కవి పరిచయం

కస్తూరి నరసింహమూర్తి
ఈ పాట కస్తూరి నరసింహమూర్తి గారు రచించిన ‘పాపాయి సిరులు’ అనే గేయసంపుటి నుంచి తీసుకున్నారు.

ఈ మాసపు కథ

నక్కయుక్త

ఒక నదీతీరం, నక్క బావ విచారంగా ఉంది. అటూ ఇటూ పచార్లు చేస్తోంది. తనలో తాను ఇలా అనుకుంది. “ పరుగులతో, తరగలతో పారుతోంది. ఇప్పుడీ నది దాటడం ఎవరి తరం? ఎక్కడో పడింది వాన, వరదలా వచ్చింది నీరు. ఎప్పుడు తీస్తుంది నీరు. ఎలా చేరతాను ఇల్లు”

నక్క బావ ఉపాయమేదని ఆలోచిస్తూ ఉంది. అంతలో నదిలో నుండి ఒక మొసలి బయటికి వచ్చింది. నక్కతో ” ఏమిటి నక్క బావా! ఒక్కడవూ ఏదో దీర్ఘంగా ఆలోచిస్తూ ఉన్నావు?” అంది. మెరుపులా నక్క బావ మదిలో మెరిసిందో ఉపాయం.

అది మొసలితో అంది “ నిజమేనయ్యా మొసలి బావా! నిన్ను చూడగానే నాకొక సందేహం వచ్చింది. ఈ అడవిలో నక్కలు ఎక్కువ ఉన్నాయా? ఈ నదిలో మీ మొసళ్ళు ఎక్కువ ఉన్నాయా?”

మొసలి తడముకోకుండా అంది “అనుమానమెందుకు నక్కబావా? మేమే ఎక్కువ” నక్క అంది “ఏమో! నాకు మేమే ఎక్కువ అనిపిస్తుంది.” మొసలి అంది, “మా వాళ్ళను ఇప్పుడే పిలుస్తాను. నువ్వే చూచి లెక్కించి చెప్పు”

మొసలి తమ వాళ్ళనందరినీ పేరు పేరునా పిలిచి వరుసగా ఈ ఒడ్డు నుండి ఆ ఒడ్డు వరకు నిలబెట్టించింది. అప్పుడు నదిపై మొసళ్ళ వంతెన తయారయ్యింది. తన యుక్తి పారినందుకు సంతోషించింది నక్క ఇక్కడ నుండి అందరినీ లెక్కించాలంటే కష్టం. నేను ఒక్కొక్కరి పై ఎగురుతూ లెక్కిస్తాను” అంది. మొసలి సరే అంది. నక్క ఒక్కొక్క మొసలి పై దూకుతూ నది దాటింది. అప్పుడు మొసలి ” ఇప్పుడు లెక్కించావుగా చెప్పు. మేమే కదా ఎక్కువ ఉన్నది” అంది.

అప్పుడు నక్క నవ్వి ” ఈ నది దాటడానికి నేను వేసిన ఎత్తు అది. ఎవరెక్కువ ఐతే మాత్రం వచ్చే లాభం ఏంటీ” అంది. నక్క తెలివికి మొసలి ఆశ్చర్యపోయింది.

కవి పరిచయం

కవి  : జంధ్యాల సుబ్రహ్మణ్య శాస్త్రి
కాలము  : (1892 – 1980)
రచనలు  : ‘ఆంధ్రుల చరిత్ర’, ‘ఆంధ్ర సామ్రాజ్యం’, ‘రత్నలక్ష్మీ శతపత్రము’, ‘కేనోపననిషత్తు’
విశేషాలు  : గద్వాల సంస్థాన కవి, అవధాన విద్యలో నిష్ణాతుడు, సహస్రావధాని.

Andhra Pradesh AP Board 3rd Class Telugu Solutions 2nd Lesson మర్యాద చేద్దాం Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 3rd Class Telugu Solutions Chapter 2 మర్యాద చేద్దాం

చిత్రం చూడండి. ఆలోచించి మాట్లాడండి.

ప్రశ్నలకు జవాబులు చెప్పండి.

ప్రశ్న 1.
చిత్రంలోని సన్నివేశాల గురించి మాట్లాడాండి ?
జవాబు:
నిండా నీటితో ప్రవహించే కాలువ. ఆ కాలువ దాటడానికి దాని మీద నిర్మించిన వంతెన ఉన్నది. కాలువకు ఇటు ప్రక్కన పెద్ద చెట్టు. ఆ చెట్టు కొమ్మమీద ఒకవ్యక్తి కూర్చున్నాడు. ఆవ్యక్తి చేతిలో ఒక గోడ్డలి ఉంది. ఆ గొడ్డలితో కొమ్మ నరుకుతున్నాడు. ఆ కొమ్మ తనుకూర్చున్న కోమ్మే!…అంటే తను కూర్చున్న కొమ్మను- తానే నరుక్కుంటున్నాడు అమాయకుడు, అజ్ఞాని.

ఇక కాలువకు అటుప్రక్క దారి. దారి వెంట గుఱ్ఱం మీద ఒక వ్యక్తి వెళ్తున్నాడు. అతని నెత్తిమీద కట్టెల మోపు ఉంది. ఆ కట్టెల మోపు పడిపోకుండా తన రెండు చేతులతో గట్టిగా పట్టుకున్నాడు. ఆ గుఱ్ఱం వేగంగా నోటి నుండి నురగలు కక్కుతూ వెల్తోంది. ఆ గుఱ్ఱపు కళ్ళెం తన నడుంకు కట్టుకున్నాడు. తన రెండు చేతులతో కట్టెల మోపు పడిపోతుందేమో అనే భయంతో పట్టుకున్నాడు కాని – తాను పడిపోతాననే ఆలోచన లేని అమాయకుడు, అజ్ఞాని.

ప్రశ్న 2.
చిత్రంలో వారు చేస్తున్న పనులు సరైనవేనా! ఎందుకు?
జవాబు:
సరైనవి కావు – ఎందుకంటే
(అ) కొమ్మ నరుకుతున్న వ్యక్తి – తాను కూర్చున్న కొమ్మను తానే నరుకుతున్నాడు. నరికిన కొమ్మతో పాటు తాను కూడా పడిపోతాడు. అది తెలియని అమాయకత్వం, అవివేకం అతనిది. అందుకని ఆ పని సరైనది కాదు.

(ఆ) గుఱ్ఱం మీద వేగంగా వెళ్తున్న వ్యక్తి – తన రెండు చేతులతో గుజ్జం కళ్ళెం పట్టుకోకుండా- నెత్తి మీద ఉన్న కట్టెల మోపును పడిపోకుండా పట్టుకున్నాడు. కట్టెల మోపు పడిపోతుందేమో అనే ఆలోచన తప్ప, తాను పడిపోతానన్న ఆలోచన లేని అమాయకుడు, అవివేకి – అందుకని ఈ పని కూడా సరికాదు.

ప్రశ్న 3.
ఇలాంటి సంఘటనలు మీరెప్పుడైనా చూశారా! వాటి గురించి మాట్లాడండి.
జవాబు:
ఇలాంటి సంఘటనలు నేను రెండు చూశాను:
ఒకసారి నేనూ, అమ్మ, నాన్న -నా బుల్లి తమ్ముడు కలిసి కారులో షికారు కెళ్తున్నాము. నాన్న కారు నడుపుతున్నాడు. మా కారు ప్రక్కనుండి ఒకాయన బండి మీద చాలా వేగంగా వెళ్తూ – ఒకచేత్తో సెల్ మాట్లాడుతూ ఒక చేత్తో డ్రైవ్ చేస్తున్నాడు. వచ్చేపోయే వాహనాలతో బాగా రద్దీగా ఉంది కూడా, నేను అతడినే చూస్తున్నాను.

నాన్న కూడ అద్దం దించి- ఆ వ్యక్తికి తప్పని కూడా చెప్పారు. కాని వినిపించుకోలేదు. మమ్మల్ని దాటి కొంచెం ముందుకు వెళ్ళాడు. ఇంతలో- ఒక చేత్తో అదుపు చేసుకోలేక కింద పడిపోయాడు. చాలా బాధ కలిగింది. అందుకనే- బండి మీద వెళ్తూ సెల్ మాట్లాడకూడదు. ఒక చేత్తో డ్రైవ్ చేయకూడదు.

అలాగే మేము ఇంకొంచెం ముందు కెళ్ళాక – నాన్న కారును పెట్రోల్ బంక్ దగ్గర పెట్రోల్ కోసం ఆపి దిగారు. ఇంతలో మా ప్రక్కనే ఒకయాన తన బండిలో పెట్రోల్ పొయించుకుంటూ- సెల్ మోగితే తీసి మాట్లాడుతున్నాడు. వెంటనే నాన్న అతనితో అలా చేయడం తప్పని చెప్పాడు. నాన్నతో పాటు అక్కడే మిగతా వాళ్ళు కూడా – ఆ వ్యక్తితో……బాబూ! నువ్వు చేసే తప్పు వలన నీకు కూడా ఇబ్బంది కదా! అని మందలించారు.

ఈ రకంగా – మనం చేసే చిన్న తప్పులు మనకీ హాని కలిగిస్తాయి. మన వలన ఇతరులకు కూడా హాని కలిగిస్తాయి. అందుకనే తెలివితో ఉండి, వివేకం కలిగి ఉండాలి.

పిల్లలూ! పై చిత్రం నుండి మీరు రాయగలిగినన్ని పదాలు రాయండి:
జవాబు:

1. పెద్ద చెట్టు |
2. కొమ్మలు
3. కొమ్మమీద మనిషి
4. వంతెన
5. కాలువ
6. గుఱ్ఱం
7. గుఱ్ఱం మీద మనిషి
8. నెత్తిమీద కట్టెల మోపు

ఇవి చేయండి

వినడం – ఆలోచించి మాట్లాడటం

ప్రశ్న 1.
పాఠంలోని చిత్రాల గురించి మాట్లాడండి.
జవాబు:
మొదటి చిత్రంలో : తమ గురువుగారిని ” ఓయ్” ఓరేయ్! అంటూ కేకలు వేస్తూ ఇంట్లోకి వచ్చన పెద్దమనిషి పైన కోపం వచ్చిన పరమానందయ్య శిష్యులు ఆయన్ను స్తంభానికి కట్టేశారు. కొద్దిసేపటికి పరమానందయ్యగారు – ఆయన భార్య ఇంటికి వచ్చి జరిగినది తెలుసుకుని తన మిత్రుని విడిపించి- శిష్యులను క్షమించమని – వారు అమాయకులని ఆ పెద్ద మనిషిని కోరాడు.

రెండవ చిత్రంలో : పరమానందయ్య గారి ఇంటికి దొంగతనానికి వచ్చిన ముగ్గురు దొంగలు. వారిని గౌరవించి మర్యాదలు చేస్తున్నారు పరమానందయ్య గారి శిష్యులు. దొంగలను చక్కగా కూర్చోబెట్టి – కుండలతో నీరు పోశారు ఇద్దరు శిష్యులు. అసలే చలికాలం అవడం వలన వణికి పోయారు దొంగలు. మరో ఇద్దరు శిష్యులు, పసుపు, కుంకుమలు ముఖానికి పూసారు.

ఆ పసుపు, కుంకుమ కళ్ళల్లోకి ముక్కుల్లోకి పోయి మండిపోయి మూల్గుతున్నారు. మరో ఇద్దరు శిష్యులు, సాంబ్రాణి పొగ వేశారు. ఆ పోగలు ఎక్కువై ఇంట్లో నుండి కిటికీల గుండా బైటకు వస్తుంటేఅటుగా వెళ్తున్న రాజుగారి సైనికులు చూసి – లోపలికి వచ్చి – జరుగుతున్న తంతుచూసి అర్ధం చేసుకుని – ఆ దొంగలను రాజుగారి దగ్గరకు తీసుకెళ్ళారు.

ప్రశ్న 2.
పాఠంలో మీకు బాగా వచ్చిన సన్నివేశం గురించి మాట్లాడండి :–
జవాబు:
పాఠంలో నాకు బాగా నచ్చిన సన్నివేశం ఇంటికి వచ్చిన దొంగలను పెద్ద మనుషులుగా భావించి, అర్థరాత్రి వారికి మర్యాదలు చేసి గౌరవించే సన్నివేశం.

పరమానందయ్య గారి ఇంటికి దొంగతనానికి వచ్చిన ముగ్గురు దొంగలు. వారిని గౌరవించి మర్యాదలు చేస్తున్నారు పరమానందయ్య గారి శిష్యులు. దొంగలను చక్కగా కూర్చోబెట్టి – కుండలతో నీరు పోశారు ఇద్దరు శిష్యులు. అసలే చలికాలం అవడం వలన వణికి పోయారు దొంగలు. మరో ఇద్దరు శిష్యులు, పసుపు, కుంకుమలు ముఖానికి పూసారు.

ఆ పసుపు, కుంకుమ కళ్ళల్లోకి ముక్కుల్లోకి పోయి మండిపోయి మూల్గుతున్నారు. మరో ఇద్దరు శిష్యులు, సాంబ్రాణి పొగ వేశారు. ఆ పోగలు ఎక్కువై ఇంట్లో నుండి కిటికీల గుండా బైటకు వస్తుంటే- అటుగా వెళ్తున్న రాజుగారి సైనికులు చూసి – లోపలికి వచ్చి – జరుగుతున్న తంతుచూసి అర్ధం చేసుకుని – ఆ దొంగలను రాజుగారి దగ్గరకు తీసుకెళ్ళారు.

ప్రశ్న 3.
పరమానందయ్య శిష్యులు ఎలాంటి వారో చెప్పండి!
జవాబు:
పరమానందయ్య గారి శిష్యులు మహా పండితులు. కానీ శాపవాశాత్తు అమాయకులుగా మారారు. వారు అమాయకత్వంతో చేసే ప్రతి పని చివరకు మంచిగానే పరిణమిస్తుంది. అందరికీ మేలే చేస్తుంది. చెప్పిన విషయం తెలివిగా అర్ధం చేసుకోలేని అమాయకత్వం వారిది. కానీ వారి అమాయకత్వపు చేష్టలే అందరికీ చివరిలో మేలు చేశాయి.

ప్రశ్న 4.
నీకు తెలిసిన ఏదైనా ఒక హాస్యకథ చెప్పండి.
జవాబు:
ఒకసారి పరమానందయ్య గారి ఇంట్లో శుభకార్యం జరుగుతోంది. పరమానందయ్య గారు – ఆయన భార్య కలిసి ఇల్లంతా శుభ్రం చేసుకుంటున్నారు. అది చూసి శిష్యులకు బాధ కలిగి – మనకు ఏ పని చెప్పకుండా మొత్తం ఆయనే చేసుకుంటున్నారు. అని బాధపడుతూ… గురువుగారి వద్దకు వెళ్ళి గురువుగారు….. మేం కూడా ఏదేనా పని చేస్తాం. మీరొక్కరే పని చేస్తుంటే మాకు బాధగా వుంది.

అని ఒకటే రొద పెట్ట సాగారు. ఇహ వారిని వదిలించు కోవటం కష్టమనిపించి – పరమానందయ్య గారు శిష్యులతో….. శిష్యులారా! మీరు ఇక్కడేమి చేయక్కర్లేదు – బైట కెళ్ళి బంధువులోచ్చే లోపు ‘ముందింటికి సున్నం వేయండి’ సరేనా! గొడవ పడకుండా నేర్పుగా ఈ పని చేయండి. అని చెప్పారు.

కొద్ది సేపటికి – గురువుగారికి అనుమానమొచ్చింది. చడి – చప్పుడు లేదు. వీరు ఏం చేస్తున్నారు?… అని సందేహం కలిగి బైటకు వెళ్ళి చూసి ఖంగుతిన్నాడు. వాళ్ళు చేస్తున్న పనికి కోపం వచ్చి- ఒరే నేను చెప్పింది ఏంటి? మీరు చేస్తున్న పనేంటి? అని అడిగాడు – గురువు గారు మీరు ‘ముందింటికి సున్నం వేయమన్నారు? మేము అదే చేస్తున్నాము అన్నారు.

గురువుగారు వాళ్ళ అమాయకత్వానికి బాధపడి – ‘ముందింటికి’ అంటే – మన ఇంటికి ముందిల్లు కాదురా! – మాట వరసకు ముందుగా ఇంటికి సున్నం వేయమన్నాను. , “ని చెప్పి వాళ్ళను లోపలికి తీసుకువెళ్ళాడు.

పదాలు – అర్థాలు

పండితుడు = బాగా చదువుకున్నవాడు అన్నీ తెలిసినవాడు
అన్నీ తెలిసినవాడు
అమాయకత్వం = తెలియనితనం
పొరుగూరు = పక్క ఊరు
దంపతులు = భార్యాభర్తలు
అఘాయిత్యం = చేయకూడని పని
బావురుమను = బోరున ఏడవడం
బిక్కమొహం = ఏడుపు మొహం
అతిథులు = అనుకోకుండా ఇంటికి వచ్చేవారు.
జనులు = ప్రజలు
మర్యాద = గౌరవం
ಅಲಿಕಿಡಿ = శబ్దం
కుమ్మరించటం = ఒక్కసారిగా పొయ్యటం
చిత్రహింసలు = నానాబాధలు
బంధించి = కట్టివేసి
సన్మానిచటం = గౌరవించడం
ఘనంగా = గొప్పగా

ఈ మాసపు పాట

రేలా…. రేలా…..
– (జానపద గీతం)

పల్లవి : రేలా రేలా రేలా రేలా రేలారె
రేలా రేలా రేలా రేలా రేలారె
అడవి తల్లికి దండాలో – మా తల్లి అడవికి దండాలో…
అడవి చల్లంగుంటే – అన్నానికి కొదవే లేదు.
పంట ఇంటికొస్తే పండుగ చేద్దాము.

చరణం :
చరణం : కొండలనుండి కోనలనుండి
గోదారమ్మ పరుగులు చూడు
గోదారమ్మ పరుగులు చూడు

ఒంపులు తిరుగుతు ఒయ్యారంగా
పెనుగంగమ్మ ఉరకలు చూడు
పెనుగంగమ్మ ఉరకలు చూడు

నీటిలోన ఊట చూడు
నీటిలోన సుడులు చూడు
అందరికీ అండగనిలిచె
అడవితల్లి అందం చూడు || రేలా ||

కిల కిల కిలకిల కిలకిలా
రామచిలుకల పలుకులు చూయ
రామచిలుకల పలుకులు చూడు
కుహూ కుహూ కుహూ కుహూ
కోయిలమ్మల పాటలు చూడు
కోయిలమ్మల పాటలు చూడు
పావురాల జంట చూడు
పాలపిట్ట పాట చూడు
అందరికీ అండగ నిలచె
అడవితల్లి అందం చూడు || రేలా ||

ఈ మాసపు కథ

జింక
జింక ఒకటి నీళ్లు తాగడానికి సెలయేటికి వెళ్లింది. నీళ్లలో తన ప్రతిబింబం చూసుకుంది. తన కొమ్ములు ఎంత పెద్దవో, ఎంత బాగా ఎదుగుతున్నాయో చూసి మురిసిపోయింది. తర్వాత కాళ్లు చూసుకుంది.

” … నా కాళ్ళు మాత్రం చీపురు పుల్లల్లా ఉన్నాయి, ఏం బాగా లేవు” అనుకుంది.

ఇంతలో హఠాత్తుగా ఒక సింహం తన మీద దూకబోవటం చూసింది. జింక భయంతో రివ్వున దూసుకుపోయింది. అది అలా పారిపోతూ పారిపోతూ అడవిలో చెట్ల గుబురుల్లోకి వెళ్ళి పోయింది. దాని అందమైన కొమ్ములు కొమ్మలకు తగులకుని ఇరుక్కుపోయాయి. సింహం దగ్గరికి వచ్చేస్తోంది. జింక కొమ్ములు వదిలించుకోవడానికి ఎంతో ప్రయత్నం చేసింది. అదృష్టవశాత్తు సింహం మీదపడే లోపలే కొమ్ములు బయటపడ్డాయి. బతుకు జీవుడా అని జింకా వేగంగా పారిపోయింది.

మళ్ళీ సెలయేటి దగ్గరికి వెళ్ళి ” ఎంత దద్దమ్మను నేను! బాగా లేవు అనుకున్న పుల్లలాంటి కాళ్ళు నన్ను కాపాడాయి. నేను మురిసిపోయిన కొమ్ములు నాకు ప్రాణం మీదికి తెచ్చి పెట్టాయి” అనుకుంది.

Andhra Pradesh AP Board 3rd Class Telugu Solutions 8th Lesson మా వూరి ఏరు Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 3rd Class Telugu Solutions Chapter 8 మా వూరి ఏరు

చిత్రం చూడండి. ఆలోచించి మాట్లాడండి.

ప్రశ్నలకు జవాబులు చెప్పండి.

ప్రశ్న 1.
చిత్రంలోని సన్నివేశాల గురించి మాట్లాడండి ?
జవాబు:
చిత్రంలో – తూరుపు కొండల చాటునుండి సూర్యుడు ఉదయిస్తున్నాడు. రైతులు ఉదయాన్నే పొలంలో దిగి – కొత్త పంటల కోసం నారు పోస్తున్నారు. ఆడవాళ్ళు వంగి సమమైన కొలతలో వరుస ప్రకారం నాట్లు వేస్తున్నారు. మగవారు అందుకు సరిపోయోల! మట్టిని నీటిని సర్దుతున్నారు. అందులో

ప్రశ్న 2.
చిత్రంలో ఎవరెవరు ఏం చేస్తున్నారో చెప్పండి.
జవాబు:
చిత్రంలో – తూరుపు కొండల చాటునుండి సూర్యుడు ఉదయిస్తున్నాడు. రైతులు ఉదయాన్నే పొలంలో దిగి – కొత్త పంటల కోసం నారు పోస్తున్నారు. ఆడవాళ్ళు వంగి సమమైన కొలతలో వరుస ప్రకారం నాట్లు వేస్తున్నారు. మగవారు అందుకు సరిపోయోల! మట్టిని నీటిని సర్దుతున్నారు.

ప్రశ్న 3.
మీరుండే ప్రాంతంలో నదులు గానీ చెరువులు గానీ ఉన్నాయా! వాటి గురించి చెప్పండి.
జవాబు:
నాగావళి : మేముండే ప్రాంతంలో ఉన్న నది ‘నాగావళి’. మన రాష్ట్రంలోని ఉత్తరాంధ్ర ప్రాంతంలో ప్రవహిస్తున్న నదులలో ‘నాగావళి’ ముఖ్యమైనది. ఇది ఒడిషా రాష్ట్రంలో ప్రారంభమవుతుంది. నాగావళి నది మీద తోటపల్లి నారాయణపురం వద్ద నీటిపారుదల ప్రాజెక్టులను నిర్మించారు. శ్రీకాకుళం దగ్గరలోని కళ్ళేపల్లి వద్ద నాగావళి బంగాళాఖాతంలో కలుస్తుంది. శ్రీకాకుళం పట్టణ ప్రజలకు ఈనది వలన తాగునీటి అవసరాలు తీరుతాయి.

పిల్లలూ! పై చిత్రం నుండి మీరు రాయగలిగినన్ని పదాలు రాయండి:
జవాబు:

1. పొలం
2. నీరు
3. నారు
4. రైతులు
5. ఆడవాళ్లు
6. సూర్యుడు
7. కొండలు
8. కొబ్బరి చెట్లు
9. కుక్క
10. భోజన పాత్రలు
11. పశువులు (ఆవులు)
12. రహదారి
13. మోటారు వాహనం

ఇవి చేయండి

వినడం – ఆలోచించి మాట్లాడటం

ప్రశ్న 1.
గేయాన్ని రాగయుక్తంగా పాడండి. అభినయం చేయండి.
జవాబు:
విద్యార్థి కృత్యం

ప్రశ్న 2.
ఈ గేయం చదివితే మీకేమనిపించింది?
జవాబు:
ముందుగా ఏరు అంటే ఏంటో తెలిసింది. ప్రవహించే ఏరు ఎంత అందంగా ఉంటుందో తెలిసింది. ఏరు ఎండిపోతే…. ఆ ప్రదేశం ఎలా ఉంటుందో తెలిసింది. ఏరు ప్రవాహం ఎంత వయ్యారంగా ఉంటుందో, ఏటికి అటు – ఇటూ ఎలా ఉంటుందో, ఆ సన్నివేశాలు ఒక్కసారి చూడాలనిపించింది. ఈ గేయం చదువుతుంటే – ఒక్కమాటలో చెప్పాలంటే మా ఊరి ప్రక్కన ఏరు నా కళ్ళముందుకు వచ్చింది.

ప్రశ్న 3.
ఈ గేయంలో ఏరు ఎలా ప్రవహిస్తుందో మీ సొంతమాటల్లో చెప్పండి?
జవాబు:
ఏడాదికి ఒక్కసారి ప్రవహించినా కూడా, చాలా అందంగా చక్కగా ఉంటుంది ఈ ఏరు. . ఏటిలో మధ్యలో నల్లని గుండ్రని రాళ్ళు – ఉన్నాయి. ఏటికి అటూ ఇటూ మొగలి పొదలు. ఆ మొగలిపూల వాసనలు నలుదిక్కులా వెదజల్లుతుంటాయి. వానలు బాగా కురిసినప్పుడు చెరువులు నిండిపోయోలా ప్రవహిస్తుంది. అలా ఉప్పొంగి హోరు హోరుమనే శబ్దంతో ప్రవహిస్తుంది. ఈ ప్రవాహం మూడునాళ్ళ ముచ్చటగా ప్రవహిస్తుంది. ఆ తరువాత ఏమైపోతుందో గాని ఆశ్చర్యం కనపడదు.

ప్రశ్న 4.
ఈ గేయం సారాంశం చెప్పండి.
జవాబు:
మా ఊరి ఏరు చాలా అందంగా వుంటుంది. అది యేడాదికి ఒకసారే పారుతుంది. ఏటి మధ్యలో గుండ్రని నల్లని రాళ్ళు వున్నాయి. ఏటికి ఇరువైపుల మొగలి పొదలు వున్నాయి. ఆ పొదల మధ్యలో మొగలి పూలు మంచి వాసన నలుదిక్కులా వెదజల్లుతుంటాయి. వానలు బాగా కురిసినపుడు చెరువులు నిండి వరదలు వస్తాయి.

ఆ సమయంలో వేగంగా ఉప్పొంగి మా ఏరు ప్రవహిస్తుంది. హోరు హోరుమనే శబ్దంతో ఏరు ప్రవహిస్తుంటే ఆ అందం మాటలలో చెప్పలేము. ఏటి వరద మూడునాళ్ళ ముచ్చటై ఆ తరువాత ఏమౌతుందో గాని ఆశ్చర్యంగా మాయమైపోతుంది. నీరు ఇంకిపోయినా, నీటిలో వుండే ఇసుక తిన్నెలు ఎంతో అందంగా కనిపిస్తాయి. మా వూరి ఏరు మాకొక అందమైన పూలతోట.

చదవడం – వ్యక్త పరచడం

అ) కింది వాక్యాలకు సరిపోయే గేయపంక్తులు గుర్తించి రాయండి.

ప్రశ్న 1.
ఇసుక తిన్నెలు కన్నుల పండుగగా ఉంటాయి.
జవాబు:
ఇసుక తిన్నెలు కనుల పండుగై యుండు

ప్రశ్న 2.
తియ్యనైన పరిమాళాలను దిక్కులకు చల్లుతాయి.
జవాబు:
మధుర సుగంధమ్ము దిక్కులను జల్లు

ప్రశ్న 3.
సంవత్సరానికి ఒకసారి అందంగా ప్రవహిస్తుంది.
జవాబు:
ఏడాదికొకసారి ముచ్చటగ పారు.

ప్రశ్న 4.
ప్రవాహం మూడు రోజుల పండుగలా ఉంటుంది.
జవాబు:
ముణాళ్ళ తిరుణాల మా ఏటి వరద.

ఆ) కింది పేరాను చదవండి. కింది ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

తెలుగువారు కృష్ణవేణి అనీ, కృష్ణమ్మా అనీ ఆప్యాయంగా పిలిచే నది కృష్ణానది. ఇది పడమటి కనుమలలోని మహాబలేశ్వరం వద్ద పుట్టింది. అక్కడి నుండి కృష్ణమ్మ కొండలు కోనలు దాటి శ్రీశైలం, నాగార్జునసాగర్, ప్రకాశం ఆనకట్టల ద్వారా పంటలతో సస్యశ్యామలం చేస్తుంది. దాదాపు 1400 కిలోమీటర్లు ప్రయాణం చేస్తుంది. చివరికి హంసలదీవి వద్ద రెండు పాయలుగా చీలి బంగాళాఖాతంలో కలుస్తుంది.

ప్రశ్న 1.
కష్ణానది ఎక్కడ పుట్టింది ?
జవాబు:
పడమటి కనుమలలోని మహాబలేశ్వరం వద్ద పుట్టింది.

ప్రశ్న 2.
కృష్ణమ్మను ఏయే పేర్లతో పిలుస్తారు ?
జవాబు:
కృష్ణవేణీ, కృష్ణమ్మ, కృష్ణ

ప్రశ్న 3.
కృష్ణమ్మ ఎలా ప్రవహిస్తుంది ?
జవాబు:
కొండ కోనలు దాటి గలగలా బిరబిరా ప్రవహిస్తున్నది.

ప్రశ్న 4.
పై పేరాకు శీర్షిక పెట్టండి ?
జవాబు:
‘ కృష్ణవేణీ ‘

‘అ’ అభ్యాసంలో ఇచ్చిన పేరా ఆధారంగా కింది వాక్యాలు తప్పు (✗), ఒప్పు (✓)లను గుర్తించండి.

1. కృష్ణానది 1500 కిలోమీటర్లు ప్రయాణిస్తుంది.  (   )
2. కృష్ణానది పడమటి కనుమలలో పుట్టింది.  (   )
3. నాగార్జునసాగర్ ఆనకట్ట కృష్ణానదిపై ఉంది.  (   )
4. కృష్ణమ్మ బంగాళాఖాతంలో కలుస్తుంది.  (   )

జవాబు:

1. కృష్ణానది 1500 కిలోమీటర్లు ప్రయాణిస్తుంది.   ( ✗ )
2. కృష్ణానది పడమటి కనుమలలో పుట్టింది.   ( ✓ )
3. నాగార్జునసాగర్ ఆనకట్ట కృష్ణానదిపై ఉంది.   ( ✓ )
4. కృష్ణమ్మ బంగాళాఖాతంలో కలుస్తుంది.   ( ✓ )

కింది పదాలను చదవండి. ‘ఆ’ అభ్యాసంలో ఇచ్చిన పేరాలో గుర్తించండి. వాటితో సొంతవాక్యాలు రాయండి.

ఉదా : సస్యశ్యామలం : మా ఊరు పాడిపంటలతో సస్యశ్యామలంగా ఉంటుంది.

ప్రశ్న 1.
అప్యాయంగా
జవాబు:
కృష్ణానదిని మేము ఆప్యాయంగా ‘కృష్ణమ్మ’ అని పిలుచుకుంటాము.

ప్రశ్న 2.
ప్రయాణం
జవాబు:
మొన్న సెలవలకు మా కుటుంబమంతా ఎంతో దూరం కారు ప్రయాణం చేశాం.

ప్రశ్న 3.
పుట్టింది
జవాబు:
మొన్ననే మా గోమాతకు దూడ పుట్టింది.

ప్రశ్న 4.
పాయలు
జవాబు:
ఉదయాన్నే నా జడపాయలు చిక్కు తీసి చక్కగా అల్లుతుంది అమ్మ

పదజాలం

అ) పటంలో నల్లనిగుండ్లు – పొదరిండ్లు లాంటి ప్రాసపదాలు ఉన్నాయి కదా! అలాంటి పదాలను కొన్ని రాయండి.
ఉదా : కట్టుకుంది – ఆడుకుంది
జవాబు:
ఏరు  –  పారు
మొగలి మొగ్గలు  –  దిక్కులను జల్లు
హోరు  –  హొయలు
ఆట  –  పాట
అంటుంది  –  వింటుంది

ఆ) కింద గీత గీసిన పదాలకు సమాన అర్థాలు గల పదాలతో వాక్యాలు తిరిగి రాయండి.

ఉదా :
ప్రశ్న 1.
బాటకు ఇరువైపులా పూల మొక్కలు ఉన్నాయి.
జవాబు:
బాటకు రెండువైపులా పూల మొక్కలు ఉన్నాయి.

ప్రశ్న 2.
మా గ్రామంలో ఎడాదికి ఒకరోజు జాతర జరుగుతుంది.
జవాబు:
మా గ్రామంలో సంవత్సరానికి ఒకరోజు జాతర జరుగుతుంది.

ప్రశ్న 3.
గాలిపటం వినువీథిలో ఎగురుతుంది.
జవాబు:
గాలిపటం ఆకాశం లో ఎగురుతుంది.

స్వీయరచన

కింది ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
ఇచ్చిన ఆధారాలతో మీ ప్రాంతంలో ఉన్న ఏరు / నది / చెరువు కాలువ గురించి నాలుగు వాక్యాలు రాయండి.

జవాబు:

1. బుడమేరు వేగంగా ప్రవహిస్తుంది.
2. బుడమేరు ఏడాది పొడవునా ప్రవహించదు.
3. బుడమేరు ఎల్ల వేళలా కనిపించదు.
4. బుడమేరు. వానా కాలంలో ఉప్పొంగి ప్రవహిస్తుంది.

ప్రశ్న 2.
కవి ఈ గేయంలో ఇసుకతిన్నెల గురించి ఏం చెప్పాడో రాయండి
జవాబు:
ఇంకి పోయిన నేమి మా ఏటిలోన
ఇసుక తిన్నెలు కనుల పండుగై యుండు
నీరు ఇంకిపోయినా, ఏటిలో ఉండే ఇసుక తిన్నెలు ఎంతో అందంగా కనిపిస్తాయి. అని చెప్పాడు.

ప్రశ్న 3.
వర్షం కురిసేటప్పుడు మీకు ఏమనిపిస్తుందో రాయండి.
జవాబు:
వాతావరణం చల్లగా హాయిగా, ఆహ్లాదకరంగా మారుతుంది. చెట్ల ఆకుల మీద నుంచి రాలుతున్న అ నీటి చుక్కలను తాకాలని – వాటితో ఆడుకోవాలి. వానలో తడుస్తూ ఆడుకోవాలనిపిస్తుంది. దూరంగా కొండల పై నుండి ప్రయాణం చేస్తున్న మేఘాలను చూస్తూ ఉండాలనిపిస్తుంది. తడిసిపోయిన చెట్ల కొమ్మల ఆకుల చాటున ఉ ండి అరుస్తున్న పిట్టలను చూడాలనిపిస్తుంది. కురుస్తున్న వానను చూస్తూ…. వసారాలో కూర్చొని అమ్మ పెట్టిన వేడి వేడి పకోడి తినాలనిపిస్తుంది. అమ్మతో-నాన్నతో, చెల్లాయితో మట్లాడుతూ ఆనందంగా గడపాలనిపిస్తుంది.

ప్రశ్న 4.
మొగలి పూలు మంచివాసనలు ఇస్తాయిగదా! అలాంటి మరికొన్ని పువ్వుల పేర్లు రాయండి.
జవాబు:
మల్లె పూలు, (జాజులు), సన్నజాజులు, విరజాజులు, లిల్లీ పూలు, గులాబీలు, కనకాంబరాలు, మరువం, చామంతులు, డిసెంబరాలు.

సృజనాత్మకత

కింది చిత్రానికి రంగులు వేయండి. నాలుగు వాక్యాలు రాయండి.

జవాబు:
రంగులు వేయడం విద్యార్థి కృత్యం

1. ఏటి ఒడ్డున ఇల్లు
2. ఇంటిని అనుకుని పెద్ద చెట్టు
3. ఏటిలో పడవ
4. దూరాన కొండలు
5. కొండలు నడుమ సూర్యుడు

ప్రశంస

మీ ప్రాంతంలో ప్రవహించే నదికి / చెరువు / ఏటికి సంబంధించిన విశేషాలను తెలుసుకొని మీ తరగతి గదిలో మాట్లాడండి.
జవాబు:
నాగావళి :
మేముండే ప్రాంతంలో ఉన్న నది ‘నాగావళి’. మన రాష్ట్రంలోని ఉత్తరాంధ్ర ప్రాంతంలో ప్రవహిస్తున్న నదులలో ‘నాగావళి’ ముఖ్యమైనది. ఇది ఒడిషా రాష్ట్రంలో ప్రారంభమవుతుంది. నాగావళి నది మీద తోటపల్లి నారాయణపురం వద్ద నీటిపారుదల ప్రాజెక్టులను నిర్మించారు. శ్రీకాకుళం దగ్గరలోని కళ్ళేపల్లి వద్ద నాగావళి బంగాళాఖాతంలో కలుస్తుంది. శ్రీకాకుళం పట్టణ ప్రజలకు ఈనది వలన తాగునీటి అవసరాలు తీరుతాయి.

ప్రాజెక్టుపని

దిప పత్రికలలో వచ్చిన నదులు, వాటిపై నిర్మించిన ఆనకట్టల చిత్రాలను సేకరించి చార్ట్ పై అతికించి తరగతి గదిలో ప్రదర్శించండి.
జవాబు:
విద్యార్థి కృత్యం

భాషాంశాలు

పిల్లలూ! కింది సంభాషణ చదవండి. . . ! ? గుర్తులను సరియేవ చోట ఉంచండి.

చిటుకు : ఏమోయ్ లటుకూ, నేనూ! నా మిత్రుడు బుడుగు విశాఖపట్నం వస్తాం. దేని మీద వస్తమో తెలుసా?
లటుకు : బస్సు మీదా !
చిటుకు : కాదు !
లటుకు : కారు మీదా !
చిటుకు : కాదు !
లటుకు : రైలు మీదా !
చిటుకు : కాదోయ్ !
లటుకు : మరి విమానం మీదా!
చిటుకు : అబ్బే !
లటుకు : మరి పడవ మీదా!
చిటుకు : కాదు బాబూ,
లటుకు : అయితే నీ మొహం, మరి దేని మీద రాదలిచారు
చిటుకు : దేని మీదనా ! మేము రోడ్డు మీద వస్తాము
లటుకు : ఓహో అలాగా !

గేయసారాంశం

మా ఊరి ఏరు చాలా అందంగా వుంటుంది. అది యేడాదికి ఒకసారే పారుతుంది. ఏటి మధ్యలో గుండ్రని నల్లని రాళ్ళు వున్నాయి. ఏటికి ఇరువైపుల మొగలి పొదలు వున్నాయి. ఆ పొదల మధ్యలో మొగలి పూలు మంచి వాసన నలుదిక్కులా వెదజల్లుతుంటాయి. వానలు బాగా కురిసినపుడు చెరువులు నిండి వరదలు వస్తాయి.

ఆ సమయంలో వేగంగా ఉప్పొంగి మా ఏరు ప్రవహిస్తుంది. హోరు హోరుమనే శబ్దంతో ఏరు ప్రవహిస్తుంటే ఆ అందం మాటలలో చెప్పలేము. ఏటి వరద మూడునాళ్ళ ముచ్చటై ఆ తరువాత ఏమౌతుందో గాని ఆశ్చర్యంగా మాయమైపోతుంది. నీరు ఇంకిపోయినా, నీటిలో వుండే ఇసుక తిన్నెలు ఎంతో అందంగా కనిపిస్తాయి. మా వూరి ఏరు మాకొక అందమైన పూలతోట.

కవి పరిచయం :

కవి : మథురాంతకం రాజారాం
కాలము : (5.10.1930 – 1.4.1999)
విశేషాలు : సుప్రసిద్ధ కథకులు, రాయలసీమ జీవితాన్ని ప్రతిబింబిస్తూ 400లకు పైగా కథలు రాశారు. మానవ సంబంధాల్లోని సున్నిత పార్శ్వాలను చిత్రించారు. ఉత్తమ ఉపాధ్యాయులు. కేంద్రసాహిత్య అకాడమీ పురస్కారాన్ని అందుకున్నారు.

పదాలు – అర్థాలు

ఏడాది = సంవత్సరం
ముచ్చటగ = చక్కగా
పారు = ప్రవహించు
గుండ్లు = గుండ్రని రాళ్ళు
పొదరిండ్లు = దట్టమైన పొదలు
సుగంధము = మంచి వాసన, సువాసన
వరద = ఎక్కువ నీటి ప్రవాహం
రొదలు = శబ్దాలు
వినువీథి = ఆకాశం

హొయలు = వయ్యారంగా
తిరునాళ్లు = ఊరి పండుగ; వేడుక
పొంగు = ప్రవాహం పెరుగు
ఇంకిపోవడం = కనిపించకుండా నేలలోకి వెళ్లిపోవడం
ఇసుక తిన్నెలు = ఇసుక మేటలు
కొరత = తక్కువ
ఉద్యానవనం = పూల తోట
ప్రారంభించు = మొదలు పెట్టు
ఏరు = నది

ఈ మాసపు పాట

పంట చేలు

పంటచేల గట్ల మీద నడవాలి
ఊహలేమొ రెక్కలొచ్చి ఎగరాలి
మా ఊరు ఒక్కసారి పోయి రావాలి
జ్ఞాపకాల బరువుతో తిరిగి రావాలి      ॥పంటచేల॥

ఒయ్యారి నడకలతో ఆ ఏరు
ఆ ఏరు దాటితే మా ఊరు
ఊరి మధ్య కోవెలా,
కోనేరు ఒక్కసారి చూస్తిరా, తిరిగి పోలేరు       ॥పంటచేల॥

పచ్చని పచ్చిక పైనా మేను వాల్చాలి
పైరగాలి వచ్చి నన్ను కౌగిలించాలి
ఏరుదాటి తోట తోపు తిరగాలి
ఎవరెవరో వచ్చి నన్ను పలకరించాలి      ॥పంటచేల॥

చిన్ననాటి నేస్తాలు చుట్టూ చేరాలి
మనసువిప్పి మాట్లాడే మనుషులు కలవాలి
ఒకరొకరు అప్యాయతలొలక బొయ్యాలి
ఆగలేక నా కన్నులు చెమ్మగిల్లాలి           ॥పంటచేల॥

కవి పరిచయం :

కవి : పాలగుమ్మి విశ్వనాథం
కాలము : (1-6-1919 – 25-10-2012)
విశేషాలు : పాలగుమ్మి విశ్వనాథం ఆకాశవాణిలో పనిచేశారు. లలిత సంగీతానికి ప్రచారం కల్పించారు. వేలాది పాటలకు సంగీతం కూర్చారు. గీతకర్త.

ఈ మాసపు కథ

బుద్ది బలం

ఒకప్పుడు భాసురకం అనే పెద్ద సింహం ఉండేది. అది అడవికి రాజు. ప్రతిరోజూ ఎన్నో జంతువులను వేటాడి చంపేది. కాని దానికి రోజుకొక్క జంతువు చాలు. ఒక రోజు అడవిలో జంతువులన్నీ భాసురకం దగ్గరకు వెళ్లాయి, “ప్రభూ! రాజు కర్తవ్యం తన భృత్యుల్ని రక్షించడం, వాళ్లను నాశనం చేయడం కాదు. మీరు అనవసరంగా ఎన్నో జంతువులను చంపుతున్నారు. మీరు మీ గుహలోనే ఉంటే మేము మీకు ఆహారంగా రోజూ ఒక జంతువును పంపుతాం. మీరు దాన్ని చంపి తినవచ్చు” అన్నాయి.

సింహం ఒప్పుకుంది. కొంతకాలం ఈ ఏర్పాటు ప్రకారమే జరిగింది. ఒక రోజు ఒక కుందేలు వంతు వచ్చింది. అది సింహం గుహ వైపు మెల్లగా నడవడం ప్రారంభించింది. తోవలో పెద్ద బావి కనిపించింది. కూతూహలంతో ఆ బావిలోకి తొంగి చూసింది. తన ప్రతిబింబం కనిపించింది. దానికి మెరుపులాంటి ఆలోచన తోచింది. సాయంకాలం దాకా ఉండి అది సింహం గుహకు వెళ్లింది. సింహం ఆకలితో నకనకలాడుతూ ఉంది.

కోపంతో ఊగిపోతూ ఉంది. కుందేలు పై అరిచింది, “ నీవు నాకు సరిపోయేంత జంతువువి కాదు.

పైగా ఇంత ఆలస్యం చేశావు. జంతువులన్నిటినీ కూడా చంపుతాను”.

కుందేలు చెప్పింది, “మహారాజా! నామీద కోపగించకండి. జంతువులకు తెలుసు మేం చాలా చిన్న జంతువులమని. అందుకే నాతోపాటు మరో ముగ్గుర్ని పంపాయి. తోవలో మరొ సింహం ఎదురయింది. తను మీకంటే పెద్దదాన్ననీ, బలమైన దాన్ననీ చెప్పింది. తనే అడవికి నిజమైన రాజునని చెప్పింది. నాతో వచ్చిన మూడు కుందేళ్లనూ చంపి తిన్నది. ఈ విషయమంతా చెప్పడానికి నన్ను మీ వద్దకు పంపించింది”.

భాసురకానికి చాలా కోపం వచ్చింది. ఆ కొత్త సింహాన్ని చూడడానికి కుందేలుతో బయలు దేరింది. కుందేలు దాన్ని బావి దగ్గరకు తీసుకువెళ్లింది. సింహం నీళ్లలో తన నీడను చూసుకొంది. బావిలో మరోక సింహం ఉన్నట్లు భ్రమించింది. భయంకరంగా గర్జిస్తూ బావిలో దూకింది. దాంతో భాసురకం పని పూర్తయింది. కుందేలు సంతోషంగా ఈ వార్తను జంతువులన్నిటికీ చెప్పింది. అన్నీ కలిసి క్రూర సింహం పీడ విరగడయినందుకు పండగ చేసుకున్నాయి.

Andhra Pradesh AP Board 3rd Class Telugu Solutions 1st Lesson తెలుగు తల్లి Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 3rd Class Telugu Solutions Chapter 1 తెలుగు తల్లి

Textbook Page No. 1

చిత్రం చూడండి. ఆలోచించి మాట్లాడండి.

ప్రశ్నలకు జవాబులు చెప్పండి.

ప్రశ్న 1.
చిత్రంలోని సన్నివేశాల గురించి మాట్లాడండి ?
జవాబు:
చిత్రంలో పిల్లలు వారి తరగతి గదిని చక్కగా అలంకరించుకుంటున్నారు. పిల్లలందరిని ఉపాధ్యాయురాలు మంచి సలహాలతో, సూచనలతో ఉత్సాహపరుస్తూ ముందుకు నడిపిస్తున్నది.

పిల్లలు వారి వారి సందేహాలు తీర్చు కుంటున్నారు. అందరూ ‘మాతృబాషా దినోత్సవానికి” తరగతిగది ముస్తాబు చేస్తున్నారు. ఇద్దరు ” మా ఇల్లు” అని రంగులద్దుతూ – ఇంటిని బొమ్మగీస్తున్నారు. ఇద్దరు చక్కని పూల కుండీలతో అలంకరిస్తున్నారు.

ఇద్దరు ఉ పాధ్యయురాలికి వారు తయారు చేసిన వాటిని చూపిస్తూ మెప్పు పొందుతున్నారు. ఒక పిల్లవాడు నల్లబల్ల పైన తెలుగు తల్లి గీతాన్ని చక్కగా గుండ్రని దస్తూరితో వ్రాసి ప్రదర్శిస్తున్నాడు. మరోక పిల్లాడు పెద్ద రంగు కాగితం పైన అందంగా “మాతృ భాషా దినోత్సవం ” అని వ్రాసి దానిని ప్రదర్శనకు అనుకూలంగా తయారుచేస్తున్నాడు

ప్రశ్న 2.
పాఠశాలలో ఏంజరుగుతున్నది? ఎవరెవరు ఏం చేస్తున్నారు ?
జవాబు:
పాఠశాలలో ‘మాతృభాషాదినోత్సవం జరుగుతున్నది. చిత్రంలో పిల్లలు వారి తరగతి గదిని చక్కగా అలంకరించుకుంటున్నారు. పిల్లలందరిని ఉపాధ్యాయురాలు మంచి సలహాలతో, సూచనలతో ఉత్సాహపరుస్తూ ముందుకు నడిపిస్తున్నది.

పిల్లలు వారి వారి సందేహాలు తీర్చుకుంటున్నారు. అందరు ‘మాతృభాషా దినోత్సవానికి “తరగతిగది ముస్తాబు చేస్తున్నారు. ఇద్దరు ‘మా ఇల్లు అని రంగులద్దుతూ – ఇంటిని బొమ్మగీస్తున్నారు. ఇద్దరు చక్కని పూల కుండీలతో అలంకరిస్తున్నారు.

ఇద్దరు ఉ పాధ్యయురాలికి వారు తయారు చేసిన వాటిని చూపిస్తూ మెప్పు పొందుతున్నారు. ఒక పిల్లవాడు నల్లబల్ల పైన తెలుగు తల్లి గీతాన్ని చక్కగా గుండ్రని దస్తూరితో వ్రాసి ప్రదర్శిస్తున్నాడు. మరోక పిల్లాడు పెద్ద రంగు కాగితం పైన అందంగా “మాతృ భాషాదినోత్సవం” అని వ్రాసి దానిని ప్రదర్శనకు అనుకూలంగా తయారుచేస్తున్నాడు.

ప్రశ్న 3.
మీ రెప్పుడైనా పాఠశాలలో జరిగే కార్యక్రమాలలో పాల్గొన్నారా? చెప్పండి?
జవాబు:
మేము మా పాఠశాలలో జరిగే చాలా కార్యక్రమాలలో పాల్గొన్నాము.

1. ఆగస్ట్ – 15 స్వాతంత్ర దినోత్సవం కార్యక్రమం.
2. నవంబర్ – 14 బాలలదినోత్సవం (జవహర్ లాల్ నెహ్రు పుట్టిన రోజు)
3. జనవరి – 26 గణతంత్ర దినోత్సవం.
4. పాఠశాల వార్షికోత్సవం.
5. అక్టోబర్ – 2 గాంధీ జయంతి. మొదలగు కార్యక్రమాలలో పాల్గొన్నాము.

పిల్లలూ! పై చిత్రం నుండి మీరు రాయగలిగినన్ని పదాలు రాయండి:
జవాబు:

1. మాతృభాషాదినోత్సవం
2. ఉపాధ్యాయురాలు
3. విద్యార్థినులు
4. విద్యార్థులు
5. చిలుకలు
6. పూలకుండీలు
7. రంగులద్దే కుంచెలు
8. ఇల్లు బొమ్మ
9. జాతీయ జెండ
10. తెలుగు తల్లి
11. కుర్చీ( పోడవు కాళ్ళపీట)
12. గోడ పత్రిక ( దేశభషలందు తెలుగు లెస్స)

ఇవి చేయండి

వినడం – ఆలోచించి మాట్లాడటం

ప్రశ్న 1.
గేయాన్ని రాగయుక్తంగా పాడండి. అభనయం చేయండి?
జవాబు:
విద్యార్థి కృతము

ప్రశ్న 2.
ఈ గేయం ఎవరిని గురించి చెబుతోందో చెప్పండి?
జవాబు:
తెలుగు తల్లిని గురించి, తెలుగు నేలను గురించి, తెలుగు వారిని గురించి చెబుతోంది.

ప్రశ్న 3.
తెలుగు తల్లిని గూర్చి కవి ఏమని వివరించారో చెప్పండి?
జవాబు:
తెలుగు తల్లి అందమైన నిండు చందమామ వంటిదని, మన కోర్కెలు తీర్చి ఆనందాల నిస్తుందని వివరించారు.

ప్రశ్న 4.
తెలుగు తల్లిని అందాల నిండు జాబిల్లి అన్నారు గదా! నిండు జాబిల్లిని చూస్తే మీకు ఏమనిపిస్తుందో చెప్పండి?
జవాబు:
ఆనందం కలుగుతుంది. ఆ వెన్నెలలో ఆడుకోవాలనిపిస్తుంది. అమ్మచేతితో అన్నం తినాలనిపిస్తుంది. వెన్నెల జాబిలి మీద పాటలు పాడాలి-వినాలి అనిపిస్తుంది. జాబిలి కథలను వినాలనిపిస్తుంది. వెన్నెల్లో జాబిలిని చూస్తూ ఉయ్యాల ఊగాలని పిస్తుంది. తెలుగు మాటలు – తెలుగు పాటలు – తెలుగు కథలు వింటూ.. అమ్మ ఒడిలో నిద్రపోవాలని పిస్తుంది.

తెలుగు తల్లి

అదెవో తెలుగుతల్లి
అందాల నిండు జాబిల్లి

ఆనందాల కల్పవల్లి
అదే నీ తెలుగుతల్లి

పదవోయి తెలుగోడా
అదె నీ తెలుగు మేడ

సంకెళ్ళు లేని నేల
సంతోష చంద్రశాల

కనువోయి తెనుంగు రేడా
అదే నీ అనుంగు నేల

అదిగో సుదూర నేల
చనవోయ్ తెలుగు వీరా!

పదవోయ్ నిర్భయంగా
పదవోయి నిశ్చయంగా

కదలవోయ్ ఆంధ్ర కుమారా
నిద్ర వదలవోయ్ నవ యుగం

నిర్మింపగ సాగవోయ్
కదలవోయ్ ఆంధ్ర కుమారా!

కవి పరిచయం :

కవి : శ్రీరంగం శ్రీనివాసరావు

కాలము : 14-04-1910 – 15-06-1983

రచించిన గ్రంథాలు : ‘మరో ప్రస్తానం’, ‘ఖడ్గసృష్టి , అయన ఇతర రచనలు ‘అనం స్వీయ చరిత్ర.

విశేషాంశాలు : ‘శ్రీశ్రీ’ గా ప్రసిద్ది చెందిన శ్రీరంగం శ్రీనివాసరావు మహాకవి. అభ్యుదయ యుగకర్త, కథకులు, నాటకకర్త, విమర్శకులు, అనువాదుకులు. మహాప్రస్థానం’ తెలుగు కవిత్వాన్ని ఒక మలుపు తిప్పిన రచన.

గేయసారాంశం

మన తెలుగు తల్లి అందమైన నిండు చందమామ వంటిది. మనం కోరిన కోరికలు తీర్చి, అనందాల నిచ్చేమన తెలుగుతల్లి.

ఓ తెలుగువాడా! ముందుకు నడు. ఈ తెలుగు నేల అందమైన మేడ వంటిది. ఇది స్వేచ్ఛా, స్వాతంత్ర్యాల విచ్చే చక్కని నేల. సంతోషాలనిచ్చే చలువరాతి మేడ వంటిది మన తెలుగు నేల. అదే నీ ప్రియమైన నేల.

ఈ తెలుగు నేల విశాలమైనది. ఓ తెలుగు వీరుడా! కొత్తలోకం నిర్మించడానికి నడుం బిగించి ముందుకు సాగిపో. భయం లేకుండా ముందుకు వెళ్ళు, నీదే విజయం.

పదాలు – అర్థాలు :

కల్పవల్లి = కోరిన కోర్కెలు తీర్చేది
జాబిల్లి = చందమామ
తెనుంగు = తెలుగు
చంద్రశాల = చలువరాతి మేడ
కనవోయి = చూడవోయి
రేడు = రాజు

అనుంగు = ప్రియమైన
సుదూరం = చాలా దూరం
చనవోయ్ = వెళ్ళవోయి
నవ యుగం = కొత్త కాలం
నిర్భయంగా = భయం లేకుండా
నిశ్చయంగా = నమ్మకంగా, తప్పనిసరిగా

ఈ మాసపు పాట

తల్లి భారతి వందనము

పల్లవి : తల్లీ భారతి వందనము
నీ ఇల్లే మా వందనము
మేమంతా నీ పిల్లలమూ
నీ చల్లని ఒడిలో మల్లెలమూ
॥తల్లీ భారతి॥

చరణం : చదువులు బాగా చదివెదమమ్మా
జాతి గౌరవం పెంచెదమమ్మా
తల్లిదండ్రులను గురువులను
ఎల్లవేళలా కొలిచెదమమ్మా
॥తల్లీ భారతి॥

చరణం : కుల మత భేదం మరిచెదము
కలతలు మాని మెలిగెదము
మానవులంతా సమానమంటూ
మమతను సమతను పంచెదము
॥తల్లీ భారతి॥

చరణం : తెలుగు జాతికి అభ్యుదయం
నవ భారతికి నవోదయం
భావి పౌరులం మనం మనం
భారత జనులకు జయం జయం
||తల్లీ భారతి||

కవి పరిచయం :

కవి : దాశరథి కృష్ణమాచార్య
కాలము : 22.7.1925 – 5.11.1987
రచనలు : అగ్నిధార, రుద్రవీణ, మహాంద్రోదయం, తిమిరంతో సమరం.
విశేషాలు : నిజాం నిరంకుశత్వం మీద ధిక్కార స్వరం వినిపించిన కవి. నిజాం రాచరికం నుంచి తెలంగాణ విమోచన మేలు కొలుపు పాడారు. ‘యాత్రాస్ప్కతి’ వీరి స్వీయ చరిత్ర. ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర అస్థాన కవిగా ఉన్నారు.

ఈ మాసపు కథ

ఐకమత్యం 

రామాపురం అనే గ్రామంలో ఒక రైతు ఉండేవాడు. అతనికి ముగ్గురు కొడుకులు. వారు చినప్పుడు కలిసిమెలిసి పెరిగారు. కాని పెద్దవాళ్ళయ్యే కొద్దీ వారిలో వారు కలహించుకోవడం మొదలు పెట్టారు. తండ్రి కలిసిమెలసి ఉండమని వాళ్లకు ఎప్పుడూ చెప్తూ ఉండేవాడు. అయినా వాళ్ళలో మార్పు రాలేదు. వాళ్ళలో మార్పు తేవడం ఎలా అని తండ్రి ఆలోచించాడు. ఒక రోజు వాళ్ళతో కొన్ని పుల్లలు తెప్పించాడు. వాటిని కట్టగా కట్టమని చెప్పాడు.

మొదటి కొడుకును పిలిచాడు. పుల్లల కట్టను విరవమన్నాడు. అతను విరవలేకపోయాడు. రెండవ కొడుకుని పిలిచాడు. పుల్లల కట్టను విరవమన్నాడు. అతను కూడా విరవలేకపోయాడు. చివరిగా మూడవ కొడుకుని పిలిచాడు. పుల్లల కట్టను విరవమన్నాడు. పుల్లలకట్టను విరవడం అతనివల్ల కూడా కాలేదు.

తండ్రి ముగ్గురు కొడుకులను దగ్గరకు పిలిచాడు. పుల్లల కట్టను విప్పి విడివిడిగా ఒక్కొక్క పుల్లను విరచమని చెప్పాడు. వాళ్ళు అవలీలగా విరిచేశారు. అప్పుడు తండ్రి కొడుకులవైపు చూసి అడిగాడు. “మీకు ఏమర్థమైంది?”

“నాన్నా ! కలిసివుంటే మమ్మల్ని ఎవ్వరూ ఏమి చేయలేరు. విడిపోతే బలహీనులమైపోతాం. నాన్నా! ఇక కలిసి వుంటాం. ఎప్పుడూ కలహించం” అన్నారు కొడుకులు.

తండ్రి సంతృప్తి చెందాడు.

కవి పరిచయం

కవి : లియో టాల్ స్టాయ్
కాలము : 9-9-1828 – 20-11-1910
రచనలు : “ సమరం-శాంతి, అనాకెరినినా’
విశేషాలు : లియో టాల్‌స్టాయ్ ప్రపంచ ప్రసిద్ధి పొందిన రష్యన్

Andhra Pradesh AP Board 3rd Class Maths Solutions 3rd Lesson సంకలనం Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 3rd Class Maths Solutions Chapter 3 సంకలనం

Textbook Page No. 30

I.

హర్ష 3వ తరగతి చదువుతున్నాడు. అతనికి, వారి తరగతి ఉపాధ్యాయుడు వివిధ రకాల పండ్ల ధరలను సేకరించమని చెప్పాడు. హర్ష ఆ రోజు సాయంత్రం శంకరయ్య పండ్ల దుకాణానికి వెళ్ళి పండ్ల ధరలను సేకరించాడు. పై బొమ్మలో ధరల పట్టికను పరిశీలించి, కింది ప్రశ్నలకు సమధానాలు చెప్పండి.

ప్రశ్న 1.
ఒక మామిడి పండు ధర ఎంత ?
జవాబు:
ఒక మామిడి పండు ధర = ₹ 22

ప్రశ్న 2.
ఒక ఆపిల్ ధర ఎంత?
జవాబు:
ఒక ఆపిల్ ధర = ₹ 30

ప్రశ్న 3.
ఒక అరటిపండు ధర ఎంత?
జవాబు:
ఒక అరటి పండు ధర = ₹ 5

ప్రశ్న 4.
ఒక మామిడి పండు మరియు ఒక అరటిపండ్ల మొత్తం ధర ఎంత?
జవాబు:
ఒక మామిడి పండు మరియు ఒక అరటి పండ్లు మొత్తం ధర = ₹ 22 + ₹ 5 = ₹ 27
జవాబు:

ప్రశ్న 5.
ఒక మామిడిపండు, ఒక ఆపిల్ మరియు ఒక అరటిపండ్ల మొత్తం ధర ఎంత ?
జవాబు:
ఒక మామిడి పండు, ఒక ఆపిల్ మరియు ఒక అరటి పండు
= ₹ 22 + ₹ 30 + ₹ 5 = ₹ 57

II.

ఆ రోజు సాయంత్రానికి శంకరయ్య దుకాణంలో 51 దానిమ్మ కాయలు, 6 మామిడి కాయలు, 22 జామకాయలు మాత్రమే మిగిలాయి. పండ్ల కోసం శంకరయ్య ఒక తోటకు వెళ్ళాడు. ఆ తోటలో 32 దానిమ్మ చెట్లు, 25 మామిడి చెట్లు, 38 జామచెట్లు ఉన్నాయి. ఆ తోటలో మొత్తం ఎన్ని చెట్లు ఉన్నాయి?

జవాబు:

Textbook Page No. 31

ఇవి చేయండి

కింది వాటిని చేయండి.

అ)

జవాబు:

ఆ)

జవాబు:

ఇ)

జవాబు:

ఈ) 35 + 78 = ____________
జవాబు:
35 + 78 = 113

ఉ) 66 + 44 = ____________
66 + 44 = 110

ఊ) ఒక నెక్లెస్ తయారుచేయుటకు రాణి 87 పూసలను, ఫర్వానా 75 పూసలను కొన్నారు. వీరు ఇద్దరు కలిసి మొత్తం ఎన్ని పూసలు కొన్నారు ?

జవాబు:
రాణి కొన్న పూసలు = 87
సర్వానా కొన్న పూసలు = 75
ఇద్దరు కలసి కొన్న మొత్తం పూసలు = 162

Textbook Page No. 32

ఇవి చేయండి

కింది కూడికలు చేయండి.

అ)

జవాబు:

ఆ)

జవాబు:

ఇ)

జవాబు:

ఈ) 195 + 4 = ____________
జవాబు:
195 + 4 = 199

ఉ) 300 + 2 = ____________
300 + 2 = 302

f) రమేష్ యొక్క టెలివిజన్ దుకాణంలో 123 టీవీలు ఉన్నాయి. డీలర్ మరో 6 టీవీలు సరఫరా చేశాడు. అతని వద్ద మొత్తం ఎన్ని టీవీలు ఉన్నాయి ?
జవాబు:
దుకాణంలో ఉన్న టీవీల సంఖ్య = 123
మొత్తం రమేష్ వద్ద ఉన్న టీవీల సంఖ్య = 6.
మొత్తం రమేష్ వద్ద ఉన్న టీవీల సంఖ్య = 129

ఇవి చేయండి

కింది కూడికలు చేయండి.

అ)

జవాబు:

ఆ)

జవాబు:

ఇ)

జవాబు:

ఈ) 555+ 44 = ___________
జవాబు:
555+ 44 = 599

ఉ) 936 + 52 = ___________
జవాబు:
936 + 52 = 988

f) ఒక జంతు ప్రదర్శనశాలలో ఉన్న తల్లి ఏనుగు 111 అరటిపండ్లను, పిల్ల ఏనుగు 36 అరటిపండ్లను తిన్నాయి. అవి రెండూ కలిసి ఎన్ని అరటిపండ్లు తిన్నాయి ?

తల్లి ఏనుగు తిన్న అరటిపండ్ =
పిల్ల ఏనుగు తిన్న అరటిపండ్ =
రెండూ కలిసీ తిన్న అరటిపండ్ =
జవాబు:
తల్లి ఏనుగు తిన్న అరటిపండ్ల సంఖ్య = 111,
పిల్ల ఏనుగు తిన్న అరటిపండ్ల సంఖ్య = 36
రెండూ కలిసీ తిన్న అరటిపండ్ల సంఖ్య = 147

ప్రయత్నించండి

ప్రశ్న 1.
45 కన్నా 50 పెద్దదైన సంఖ్య ఏది ?
జవాబు:
50 + 45 = 95 అనునది 45 కన్నా 50 పెద్దదైన సంఖ్య.

ప్రశ్న 2.
60 కన్నా 120 పెద్దదైన సంఖ్య ఏది ?
జవాబు:
120 + 60 = 180 అనునది 60 కన్నా 120 పెద్దదైన సంఖ్య.

ఇవి చేయండి :

కింది వాటిని చేయండి.

అ)

జవాబు:

ఆ)

జవాబు:

ఇ)

జవాబు:

d) 326 + 463 = ________
జవాబు:
326 + 463 = 789

e) 514 + 174 = __________
జవాబు:
514 + 174 = 688

పై పట్టికను పరిశీలించి, కింది విధంగా రాయండి.
345 + 234 = 300 + 40 + 5 + 200 + 30 + 4
= 300 + 200 + 40 + 30 + 5 + 4
= 500 + 70 + 9
= 579

మొదటి వారంలో సరఫరా చేయబడిన గుడు = ____________
రెండవ వారంలో సరఫరా చేయబడిన గుడ్లు = _____________
రెండవ వారంలో సరఫరా చేయబడిన గుడ్లు = ______________
జవాబు:
మొదటి వారంలో సరఫరా చేయబడిన గుడు = 345
రెండవ వారంలో సరఫరా చేయబడిన గుడ్ల = 234

అభ్యాసం – 1

1. క్రింది కూడికలు చేయండి.

అ)

జవాబు:

ఆ)

జవాబు:

ఇ)

జవాబు:

ఈ)

జవాబు:

ప్రశ్న 2.
కింది వాటిని జతపరచండి.

జవాబు:

3. ఖాళీలు పూరించండి.

అ)

జవాబు:

ఆ)

జవాబు:

ఇ)

జవాబు:

4. ఒక టెస్ట్ మ్యా చ్ లో భారతజట్టు మొదటి రోజు 216 పరుగులు చేసింది. రెండవ రోజు మొదటి రోజు కన్నా 172 పరుగులు ఎక్కువ చేసింది. అయిన రెండవ రోజు చేసిన పరుగులు ఎన్ని ? కింది ప్రశ్నలకు సమాధానాలు చెప్పండి :

అ) భారత జట్టు మొదటి రోజు చేసిన పరుగులు ఎన్ని?
జవాబు:
భారత జట్టు మొదటి రోజు చేసిన పరుగులు 216

ఆ) మొదటి రోజు కన్నా, రెండవ రోజు చేసిన పరుగులు ఎన్ని ఎక్కువ?
జవాబు:
172

ఇ) ఈ లెక్కలో మీరు ఏమి కనుగొనాలి ?
జవాబు:
ఈ లెక్కలో రెండవ రోజు చేసిన పరుగులు కనుగొనాలి.

ఈ) ఈ సమస్య సాధనకు నీవు ఏ గణిత పద్ధతి పాటిస్తావు?
జవాబు:
ఈ సమస్య సాధనకు సంకలన పద్ధతిని పాటిస్తాము.

ప్రశ్న 5.
రామాపురం పాఠశాలలో ఒక రోజు 106 మంది విద్యార్థులు హాజరు అయినారు. 13 మంది విద్యార్థులు పాఠశాలకు రాలేదు. అయిన ఆ పాఠశాలలోని మొత్తం విద్యార్థుల సంఖ్య ఎంత?

జవాబు:
హాజరు అయిన విద్యార్థుల సంఖ్య = 106
పాఠశాలకు రాని విద్యార్థుల సంఖ్య = 13
మొత్తం పాఠశాలలోని విద్యార్థుల సంఖ్య = 106 + 13 = 119

ప్రశ్న 6.
ఒక రైలు బండిలోని ఒక కంపార్ట్మెంట్లో 145 మంది ప్రయాణికులు, మరొక కంపార్ట్మెంట్లో 130 మంది ప్రయాణీకులు ఉన్నారు. ఆ రెండు కంపార్ట్మెంలో కలిసి మొత్తం ఎంత మంది ఉన్నారు ?

జవాబు:
మొదటి కంపార్ట్మెంట్ లోని ప్రయాణీకుల సంఖ్య = 145
రెండవ కంపార్ట్ మెంట్ లోని ప్రయాణీకుల సంఖ్య = 130
రెండు కంపార్ట్మెంట్ లో – కలిసి మొత్తం ప్రయాణీకుల సంఖ్య = 275

Textbook Page No. 37

ఇవి చేయండి :

కింది లెక్కలు చేయండి.

అ)

జవాబు:

ఆ)

జవాబు:

ఇ)

జవాబు:

ఈ) 678 + 7 = _____________
జవాబు:
678 + 7 = 685

ఉ) 836 + 6 = _____________
జవాబు:
836 + 6 = 842

ఊ) 205 కన్నా 5 ఎక్కువ సంఖ్య = ___________
జవాబు:
205 + 5 = 210

ఋ) 369 కన్నా 9 ఎక్కువ సంఖ్య = ______________
జవాబు:
369 + 9 = 378

Textbook Page No. 38

ఇవి చేయండి

ఆ)

జవాబు:

ఆ)

జవాబు:

ఇ)

జవాబు:

ఈ) 709 + 83 = ____________
జవాబు:
709 + 83 = 791

ఉ) 216+ 96 = ___________
జవాబు:
216+ 96 = 312

అభ్యాసం-2

1.

అ)

జవాబు:

ఆ)

జవాబు:

ఇ) 869 + 371 = __________
జవాబు:
869 + 371 = 1240

ఈ) 704 + 379 = ____________
జవాబు:
704 + 379 = 1083

2. రమ్య లెక్కలను ఈ క్రింది విధంగా చేసింది. సరి చూడండి ?

అ)

జవాబు:

ఆ)

జవాబు:

ఇ)

జవాబు:

3. ఖాళీలలో సరైన సంఖ్యలు రాయండి.

అ)

జవాబు:

ఆ)

జవాబు:

ఇ)

జవాబు:

4. సంఖ్యలను ఖాళీ పెట్టెలలో రాయండి. ఇచ్చిన కూడికలు చేయండి. ఒకటి మీ కోసం చేయబడింది.

అ) 462 + 8 = ____________

జవాబు:
462 + 8 = 470

అ) 325 + 42 = ____________

జవాబు:
325 + 42 = ____________

ఇ) 33 + 333 = 366.

జవాబు:
33 + 333 = 366

ప్రశ్న 5.
సరైన సమాధానానికి “సున్న” చుట్టండి. 1 కటి మీ కోసం చేయబడింది.

జవాబు:

ప్రశ్న 6.
రఫీ దుకాణంలో 783 కొవ్వొత్తుల ప్యాకెట్లు ఉన్నాయి. ఇంతియాజ్ వద్ద నుండి రఫీ 237 కొవ్వొత్తుల ప్యాకెట్లు కొన్నాడు. ఇప్పుడు రఫీ వద్ద మొత్తం ఎన్ని కొవ్వొత్తుల ప్యాకెట్లు ఉన్నాయి?
జవాబు:
రఫీ దుకాణంలో గల కొవ్వొత్తుల ప్యాకెట్ల సంఖ్య = 783
ఇంతియాజ్ నుండి రఫీ కొన్న కొవ్వొత్తుల ప్యాకెట్ల సంఖ్య = 23
రఫీ వద్ద గల మొత్తం కొవ్వొత్తుల ప్యాకెట్ల సంఖ్య = 1020

ప్రశ్న 7.
ఒక పాఠశాల గ్రంథాలయంలో 468 తెలుగు పుస్తకాలు, 655 ఇంగ్లీష్ పుస్తకాలు ఉన్నాయి. అయిన ఆ గ్రంథాలయంలో మొత్తం ఎన్ని పుస్తకాలు ఉన్నాయి?
జవాబు:
పాఠశాల గ్రంథాలయంలో గల తెలుగు పుస్తకాల సంఖ్య = 468
పాఠశాల గ్రంథాలయంలో గల ఇంగ్లీషు పుస్తకాల సంఖ్య = 655
పాఠశాల గ్రంథాలయంలో – గల మొత్తం పుస్తకాల సంఖ్య = 1123

ప్రశ్న 8.
మూడంకెల అతి పెద్ద సంఖ్య, రెండంకెల అతి పెద్ద సంఖ్యల మొత్తం ఎంత ?
జవాబు:

మూడంకెల అతి పెద్ద సంఖ్య = 999
రెండంకెల అతి పెద్ద సంఖ్య = 99
ఆ సంఖ్యల మొత్తము = 1098

ప్రశ్న 9.
మూడంకెల అతి పెద్ద సంఖ్య, మూడంకెల అతి చిన్న సంఖ్యల మొత్తం ఎంత?
జవాబు:
మూడంకెల అతి పెద్ద సంఖ్య = 999
మూడంకెల అతిచిన్న సంఖ్య = 100
మొత్తం రెండు సంఖ్యల మొత్తము = 1099

బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు

ప్రశ్న 1.
322 మరియు 406 ల మొత్తము
A) 708
B) 726
C) 762
D) 672
జవాబు:
B) 726

ప్రశ్న 2.
లత వద్ద 13 పుస్తకాలు కలవు. ఆమె 5 ఎక్కువ పుస్తకాలు పొందిన మొత్తంగా ఆమె వద్ద గల పుస్తకాలెన్ని?
A) 17
B) 18
C) 12
D) 14
జవాబు:
A) 17

ప్రశ్న 3.
లోపించిన సంఖ్యను కనుగొనుము. సంకలనాన్ని పరిచూడుము.

A) 1, 2, 1
B) 2, 1, 1
C) 1, 1, 2
D) 1, 0, 2
జవాబు:
C) 1, 1, 2

ప్రశ్న 4.
246 కు 170 ఎక్కువైన, ఆ సంఖ్య
A) 170
B) 246
C) 416
D) 461
జవాబు:
C) 416

ప్రశ్న 5.
955 + 78 = ____________
A) 923
B) 933
C) 1023
D) 1033
జవాబు:
D) 1033

Andhra Pradesh AP Board 4th Class Maths Solutions 6th Lesson Division Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 4th Class Maths Solutions Chapter 6 Division

Textbook Page No. 71

Think and Discuss

For a fixed number of papads, if the number of papads in a packet in* creases, then the number of packets.
Solution:
If the number of papads in a packet increases, then the number of packets decreases.

Textbook Page No. 71

Do this

a) If 108 pencils are packed in 9 boxes, then find the number of pencils in each box.
Solution:
Number of pencils = 108
Number of boxes = 9
Number of pencils in each box = 108 ÷ 9

= 12 pencils

b) Kiran arranged 168 chairs from 6 rows equally. How many chairs will be in each row ?
Solution:
Number of chairs = 168
Number of rows = 6
Number of chairs in each row = 168 ÷ 6

= 28 chairs.

Textbook Page No. 73

Do this

1. Find the quotient and remainder in the following divisions.

a) 808 ÷ 8
Solution:
808 ÷ 8

∴ Quotient = 101
Remainder = 0

b) 996 ÷ 6
Solution:
996 ÷ 6

∴ Quotient = 166
Remainder = 0

c) 408 ÷ 3
Solution:
408 ÷ 3

∴ Quotient = 136
Remainder = 0

Question 2.
A fruit seller packed 108 custard apples in 9 baskets. How many custard apples did each basket hold ?
Solution:
Number of custard apples = 108
Number of baskets =
Number of custard apples in a basket = 108 ÷ 9

= 12 apples

Textbook Page No. 75

Do this

1. Divide and check the result.

a) 509 ÷ 9
Solution:

Dividend = 509
Divisor = 9
Quotient = 56
Remainder = 5

Rule:
Dividend = (Divisor × Quotient) + Remainder
509 = (9 × 56) + 5
509 = 504 + 5 = 509

b) 721 ÷ 8
Solution:

Dividend = 721
Divisor = 8
Quotient = 90
Remainder = 1

Rule:
Dividend = (Divisor × Quotient) + Remainder
721 = (8 × 90) + 1
721 = 720 + 1 = 721

2. Find the quotient and remainder in the following division problems.

a) 479 ÷ 8
Solution:

Quotient = 59
Remainder = 7

b) 983 ÷ 5
Solution:

Quotient = 59
Remainders = 7

c) 843 ÷ 3
Solution:

Quotient = 281
Remainder = 0

Try this

Question 1.
240 and 176 are divisible by 16. Can their difference also be divisible by 16 ?
Solution:
Difference = 240 – 176
= 64

64 ÷ 16 = 4
∴ Difference also be divisible by 16

Question 2.
Divide 180 by 1,2,3,4,5 and 6. What do you observe ?
Solution:
Dividend = 180
Divisors = 1, 2, 3, 4, 5 and 8

Observation :
180 is divided by 1, 2, 3, 4, 5 and 6 exactly In each case 1 got remainder is ‘0’.

Exercise – 6.1

Question 1.
If the cost of each pen is ₹ 6, then how many pens can we get for ₹ 864 ?
Solution:
Cost of each pen = 6
Amount we have = 864
Number of pens we get = 864 ÷ 6

= 144 pens

Question 2.
8 pupils went went to circus and they paid ₹ 360 for tickets. What is the cost of each ticket ?
Solution:
Number of pupils went to circus = 8
Paid amount to tickets = 360

Question 3.
One sheet of brown paper is needed to cover 6 note books. How many brown sheets are required to cover 114 such books ?
Solution:
Number of notebooks covered by brown sheet = 6
Total books we have = 114
Number of brown sheets required = 114÷ 6

= 19 sheets

4. Fill the boxes with suitable number.

a)

Solution:

b)

Solution:

Question 5.
A drum has 500 litres of water. How many 20 litre cans can be filled with water ?
Solution:
Capacity of drums = 500 ltrs
Capacity of can = 20 ltrs
Number of cans required 500 ÷ 20

= 25 cans

Question 6.
Total bus fare from Vijayanagaram to Visakhapatnam for 9 people is 540. What is the bus fare for each person ?
Solution:
Number of people in the bus = 9
Total fare from Vijayanagaram to Visakhapatnam = ₹ 540
Bus fare for each person = ₹ 540 ÷ 9

= ₹ 60

Question 7.
183 ÷ 9 Rakesh did this problem like this

Quotient = 2
Remainder = 3
Is Rakesh correct ? Justify your answer.
Solution:
No, Rakesh is wrong.
Justification:

∴ Quotient = 20
Remainder = 3

Textbook Page No. 78

Do this

1. Find the quotient and the remainder for the following and check your answer.

a) 309 ÷ 15
Solution:

Quotient = 9
Remainder = 20

Checking:
Dividend = Divisor × Quotient + Remainder
309 = 15 × 20 + 9
= 300 + 9 = 309

b) 768 ÷ 19
Solution:

Quotient = 40
Remainder = 8

Checking:
Dividend = Divisor × Quotient + Remainder
768 = 19 × 40 + 8
= 760 + 8 = 768

c) 422 ÷ 24
Solution:

Quotient = 7
Remainder = 14

Checking :
Dividend = Divisor × Quotient + Remainder
422 = 24 × 17 + 14
= 408 + 14 = 422

d) 849 ÷ 42
Solution:

Quotient = 20
Remainder = 9

Checking:
Dividend = Divisor × Quotient + Remainder
849 = 42 × 20 + 9
= 840 + 9 = 849

Question 2.
A garment vendor packs 24 T-shirts in a box. If he had 886 T-shirts, how many boxes are required to pack and how many T-shirts would remain unpacked ?
Solution:
Number of T-shirts in a box = 24
Total T.shirts = 886
Number of boxes required = 886 ÷ 24

= 22 boxes
Number of unpacked T-shirts = 22

Textbook Page No. 80

Do this

Guess the remainder and quotient without actual division.

a) 649 ÷ 10
Solution:
649 ÷ 10 = 600
Quotient = 600
Remainder = 49

b) 989 ÷ 100
Solution:
989 ÷ 100 = 900
Quotient = 900
Remainder = 89

c) 701 ÷ 100
Solution:
701 ÷ 100 = 700
Quotient = 700
Remainder = 1

d) 683 ÷ 100
Solution:
683 ÷ 100
Quotient = 600
Remainder = 83

Exercise – 6.2

Question 1.
Dasu needs 3 oranges to make a glass of orange juice. How many glasses of orange juice can be make with 240 oranges ?
Solution:
Number of organges required to make a glass of juice = 3
Number of oranges we have = 240
Number of glasses will make = 240 ÷ 3

= 80 glasses

Question 2.
The cost of a mango is ₹ 15. How many mangoes can be purchased for ₹ 210 ?
Cost of a mango is = ₹ 15
Money we have = ₹ 210
Number of mangoes we can be purchased = 210 ÷ 15

= 14 mangoes

Question 3.
The earth takes 24 hours to complete One rotation. How many rotations can it make in 144 hours ?
Solution:
Number of hours to complete one rotation = 24 hrs
Number of hours we have = 144 hrs
Number of rotations = 144 ÷ 24

= 6 rotations

Question 4.
A school bus can accommodate 50 children. How many such buses are needed to accommodate 250 children ?
Solution:
Capacity of school bus = 50 children
Number of children = 250
Number of buses required = 250 ÷ 50

= 5 buses

Question 5.
160 children get into teams of 4. How many such teams can they form ?
Solution:
No. of children in each team = 4
Number of children in Total = 160
Number of teams = 160 ÷ 4

= 40 teams

Question 6.
How many weeks make 126 days ?
Solution:
Number of days in a week = 7
Number of days in week = 126
Number of weeks = 126 ÷ 7

= 18 weeks

Question 7.
Sanju bought 360 crayons in packets of 15 each. How many packets of crayons did Sanju buy ?
Solution:
Number of crayons in each packet = 15
Sanju have crayons = 360
Number of packets Sanju bought
= 360 ÷ 5

= 24 packets

8. Fill in the missing digits in the division and find the quotient and the remainder.

a)

Quotient = ____________
Remainder = ___________
Solution:

Quotient = 16
Remainder = 20

b)

Quotient = ____________
Remainder = ___________
Solution:

Quotient = 14
Remainder = 9

Question 9.
Rani did the problem in way.

Quotient = 2
Remainder = 18
Is it correct ? Justify.
Solution:
It is wrong.
Justification:

Quotient = 21
Remainder = 1

Question 10.
A small scale industry made 750 candles in a week. The candles were packed in a packet of 12 each. How many packets were made and how many candles were left behind ?
Solution:
Number of candles made in a week = 750
Number of candles packed in a packet = 12
Number of candles were made = 750 ÷ 12

= 62 packets
∴ Number of candles left = 6

Textbook Page No. 83

Try this

7 + 7 + 7 + 7 × 7 – 7
Solution:
Given that 7 + 7 ÷ 7 + 7 × 7 – 7
By applying “DMAS” rule
= 7 + 1 + 7 × 7 – 7 {∵ 7 ÷ 7 = 1}
= 7 + 1 + 49 – 7 {∵ 7 × 7 = 49}
= 57 – 7 {∵ 7+ 1 + 49 = 57}
= 50

Exercise – 6.3

Question 1.
168 ÷ 8 + 5 × 12 – 38
Solution:
Given that 168 ÷ 8 + 5 × 12 – 38
By applying “DMAS” rule
= 21 + 5 × 12    {∵ 168 ÷8 = 21}
= 21 + 60 = 81   {∵ 5 × 12 = 60}

Question 2.
412 – 108 + 315 ÷ 45 × 157
Solution:
Given that 412 – 108 + 315 ÷ 45 × 157
By applying “DMAS” rule
= 412 – 108 + 7 × 157   {∵ 315 ÷ 45 = 7}
= 412 – 108+ 1099    {∵ 412 + 1099 = 1511}
= 1511 – 108    {∵ 1511 – 108 = 1403}
= 1403

Question 3.
476 ÷ 14 × 24 – 504 + 132
Solution:
Given that 476 ÷ 14 × 24 – 504 + 132
By applying “DMAS” rule
= 34 × 24 – 504 + 132   {∵ 476 ÷ 14 = 34}
= 816 – 504 + 132   {∵ 34 × 24 = 816}
= 948 – 504    {∵ 816+ 132 = 948}
= 444

Question 4.
482 – 412 + 276 ÷ 12 × 204
Solution:
Given that 482 – 412 + 276 ÷ 12 × 204
By applying “DMAS” rule
482 – 412 + 276 ÷ 12 × 204   {∵ 276 ÷ 12 = 23}
= 482 – 412 + 23 + 4692    {∵ 23 × 204 = 4693}
= 5197 – 412
= 4785

Question 5.
128 + 125 ÷ 25 × 26 – 127
Solution:
Given that 128 + 125 ÷ 25 × 26 – 127
By applying “DMAS” rule
128 + 5 × 26 – 127 {∵ 125 + 25 = 5}
= 128 + 130 – 127 {∵ 5 × 26 = 130}
= 258 – 127
= 131

Multiple Choice Questions

Question 1.
In 602 ÷ 5, divisor is
A) 120
B) 602
C) 5
D) All
Answer:
C) 5

Question 2.
Divide 480 by 10, Quotient is
A) 47
B) 48
C) 0
D) 480
Answer:
B) 48

Question 3.
In 384 ÷ 6, dividend is
A) 6
B) 384
C) 64
D) All
Answer:
B) 384

Question 4.
Dividend = Divisor × __________ + Remainder
A) Quotient + 2
B) Quotient × 2
C) Quotient
D) Quotient ÷ 2
Answer:
C) Quotient

Question 5.
In 598 ÷13, Remainder is
A) 0
B) 13
C) 8
D) None
Answer:
A) 0

Question 6.
One apple costs ₹ 24. How much does 20 apples cost ?
A) 400
B) 480
C) 250
D) 240
Answer:
B) 480

Question 7.
There are 18 Balloons. If we give 6 balloons to each child, to how many children can we give these balloons ?
A) 18
B) 6
C) 3
D) 0
Answer:
C) 3

Question 8.
Divide 15 books is equal groups of 5
A) 3
B) 2
C) 5
D) 4
Answer:
A) 3

Question 9.
Repeated subtraction is called
A) Multiplication
B) Division
C) Addition
D) Subtraction
Answer:
B) Division

Question 10.
Remainder when 49 divided by 7
A) 0
B) 2
C) 9
D) 4
Answer:
A) 0

Andhra Pradesh AP Board 3rd Class Maths Solutions 2nd Lesson సంఖ్యలు Textbook Exercise Questions and Answers.

AP State Syllabus 3rd Class Maths Solutions Chapter 2 సంఖ్యలు

Textbook Page No. 12

I. ప్రక్కనున్న చిత్రాన్ని పరిశీలించండి.

బిందు, వాళ్ళ అమ్మతో కలిసి గృహెూపకరణాల ప్రదర్శన మరియు అమ్మకం కేంద్రానికి వెళ్ళింది. వారు కొన్ని వస్తువులను కొనదలిచారు. వస్తువులు మరియు వాటి ధరలను పరిశీలించండి. బిందు కొన్ని వస్తువుల ధరలను చదవడం ప్రారంభించింది. ఆమెకు సహాయం చేయండి.

ప్రశ్న 1.
ఈ దుకాణంలో మీరు ఏయే వస్తువులను గమనించారు ?
జవాబు:
దుకాణంలో హాట్ బాక్స్, కూరగాయల పెట్టె, టిఫిన్ బాక్స్, గ్యాస్ స్టవ్, మిక్సర్, ఓవెన్, పాన్లు, ఫ్యానులు మొదలగునవి కలవు.

ప్రశ్న 2.
హాట్ బాక్స్ ధర ఎంత ?
జవాబు:
హాట్ బాక్స్ ధర ₹ 795

ప్రశ్న 3.
థర్మోస్ ఫ్లాస్క్ ధర ఎంత ?
జవాబు:
ధర్మోప్లాస్క్ ధర ₹ 675

ప్రశ్న 4.
కూరగాయల బుట్ట ధర ఎంత ?
జవాబు:
కూరగాయల బుట్ట ధర ₹ 42

ప్రశ్న 5.
గ్యాస్ స్టవ్ ధర ఎంత ?
జవాబు:
గ్యాస్ స్టవ్ ధర ₹ 235

ఇవి చేయండి

ఇవ్వబడిన సంఖ్యలను అక్షరాలలో రాయండి :

జవాబు:

II. 1000 తర్వాత వచ్చు సంఖ్యలు :

1000 తర్వాత వచ్చు సంఖ్య ఏది ? 1000 + 1 = 1001 1001
తర్వాత వచ్చు సంఖ్య ఏది ? 1001 + 1 = 1002
1000 తర్వాత వచ్చు సంఖ్యలను పట్టికలో రాయండి. చదవండి.

జవాబు:

Textbook Page No. 16

ఇవి చేయండి :

ప్రశ్న 1.
సరైన అంకెను లోను, మొత్తం సంఖ్యను లోను రాయండి

జవాబు:

ప్రశ్న 2.
అబాకస్ పై ఉన్న పూసలను పరిశీలించి సంఖ్యను, సంఖ్య పేరును రాయండి. ఒకటి మీ కోసం సాధించబడింది.

జవాబు:

a) నాలుగు వేల రెండు వందల యాభై మూడు.
b) ఏడు వేల నాలుగు వందల ముప్పై
c) మూడు వేల ఐదు వందల ఇరవవై ఒకటి

ప్రశ్న 3.
ప్రదీప్ ఔ 3,456 కు చెక్కు రాయాలి. ఆ మొత్తాన్ని అక్షరాలలో రాయడానికి అతనికి మీరు సహాయం చేయండి.

జవాబు:

మూడు వేల నాలుగు వందల యాభై ఆరు

III. ఇక్కడ ఇవ్వబడిన చిత్రంలో నువ్వు ఏమి గమనించావు ? నాలుగు స్థానాల అబాకస్ పై ఉన్న పూసల పట్టికను గమనించండి.

ఒకట్ల స్థానంలో ఏ అంకె ఉంది ? 6, దాని స్థాన విలువ 6

ప్రశ్న 1.
పదుల స్థానంలో ఏ అంకె ఉంది ? __________ దాని స్థాన విలువ __________
జవాబు:
పదుల స్థానంలో ఏ అంకె ఉంది ? 2, దాని స్థాన విలువ 20

ప్రశ్న 2.
వందల స్థానంలో ఏ అంకె ఉంది ? __________ దాని స్థాన విలువ __________
జవాబు:
వందల స్థానంలో ఏ అంకె ఉంది ?  3, దాని స్థాన విలువ 300

ప్రశ్న 3.
వేల స్థానంలో ఏ అంకె ఉంది ? __________ దాని స్థాన విలువ __________
జవాబు:
వేల స్థానంలో ఏ అంకె ఉంది ? 2, దాని స్థాన విలువ 2000

Textbook Page No. 18

ఇవి చేయండి :

1. క్రింద ఇవ్వబడిన అంకెల స్థాన విలువలు, సహజ విలువలు కనుక్కోండి.

అ) 6742

జవాబు:

ఆ) 5309

జవాబు:

ప్రశ్న 2.
క్రింది సంఖ్యలలో గీత గీయబడిన అంకెల స్థాన విలువను గుర్తించి చుట్టండి, ఒకటి మీ కోసం చేయబడింది.

జవాబు:

ప్రశ్న 3.
క్రింది సంఖ్యలలో సున్న చుట్టబడిన అంకె యొక్క సరైన సహజ విలువ, స్థాన విలువకు – క్రింద చూపబడిన విధంగా గీత గీయండి.

జవాబు:

ఇవి చేయండి

1. కింద ఇవ్వబడిన సంఖ్యల యొక్క విస్తరణ రూపం రాయండి.

అ) 4354 = _______________
జవాబు:
4000 + 300 + 50 + 4

ఆ) 4199 = ______________
జవాబు:
4000 + 100 + 90 + 9

ఇ) 7575 = _________________
జవాబు:
7000 + 500+ 70 + 5

ఈ) 6402 = _________________
జవాబు:
6000 + 400 + 00 + 2

Textbook Page No. 20

ప్రశ్న 2.
కింద ఇవ్వబడిన సంఖ్యల యొక్క విస్తరణ రూపం రాయండి.

జవాబు:

అభ్యాసం – 1

1. కింద ఇవ్వబడిన వరుస క్రమాన్ని పరిశీలించి, సరైన సంఖ్యలను ఖాళీలలో పూరించండి.

a)

జవాబు:

b)

జవాబు:

2. అక్షరాలలో ఇవ్వబడిన సంఖ్యలను చదివి, వాటికి సరియగు సంఖ్యలను పెట్టెలలో రాయండి.

అ) మూడు వేల ఐదు వందల ఇరవై ఐదు
జవాబు:
3525

ఆ) ఏడు వేల ఏడు వందల ఎనిమిది
జవాబు:
7708

ఇ) ఎనిమిది వేల ఐదు
జవాబు:
8005

3. చుట్టబడిన అంకెల స్థాన విలువ రాయండి.

a)

జవాబు:
900

b)

జవాబు:
10

c)

జవాబు:
7000

d)

జవాబు:
4

4. కింద ఇవ్వబడిన సంఖ్యలను అక్షరాలలో రాయండి.

a) 5876 = _____________
జవాబు:
ఐదు వేల ఎనిమిది వందల డెబ్బై ఆరు

b) 7305 = _____________
జవాబు:
ఏడు వేల మూడు వందల ఐదు

c) 4975 = _____________
జవాబు:
నాలుగు వేల తొమ్మిది వందల డెబ్బై ఐదు

d) 2089 = _____________
జవాబు:
రెండు వేల ఎనిమిది వందల తొమ్మిది

5. కింది వానిని విస్తరణ రూపంలో రాయండి.

a) 3870 = ___________ + __________ + ___________ + __________
జవాబు:
3000 +800+ 70 +0

b) 7077 = ___________ + __________ + ___________ + __________
జవాబు:
7000 + 000 + 70 + 7

c) 9330 = ___________ + __________ + ___________ + __________
జవాబు:
9000 + 300 + 30 + 0

6. సరైన స్థాన విలువలతో ఖాళీలను పూరించండి.  

a) 5000 + __________ + 90 + 3 = 5693
జవాబు:
5000 + 600 + 90 + 3 = 5693

b) _________ + 600 + 0 + 5 = 3605
జవాబు:
3000 + 600 + 0 + 5 = 3605

c) 6000 + __________ + 70 + 7 = 6177
జవాబు:
6000 + 100 + 70 + 7 = 6177

d) 9000 + 900 + __________ + 9 = 9999
జవాబు:
9000 + 900 + 90 + 9 = 9999

7. కింది వాటిని సంక్షిప్త రూపంలో అంకెలలో రాయండి.

a) Five Thousand + Two Hundreds + Forty + Three = _________
జవాబు:
5243

b) Seven Thousand + One Hundred + Sixty + Eight = _________
జవాబు:
716

c) One Thousand + One Hundred + One = __________
జవాబు:
1101

d) Two Thousand + Thirty + Five = __________
జవాబు:
2035

ప్రశ్న 8.
వేల స్థానంలో 5, వందల స్థానంలో 8, పదుల స్థానంలో 3 మరియు ఒకట్ల స్థానంలో 2 ఉండేటట్లు నాలుగు అంకెల సంఖ్యను రాయండి.

జవాబు:

ప్రశ్న 9.
ఒకట్ల స్థానంలో 2, పదుల స్థానంలో 5, వందల స్థానంలో 0 మరియు వేల స్థానంలో 6 ఉండునట్లు నాలుగు అంకెల సంఖ్యలను రాయండి.
జవాబు:

కృత్యం:

• 0 నుండి 9 కార్డులలో ఏవైనా 4 కార్డులు తీసుకోండి.
• 4 కార్డులను ఉపయోగించి ఏదైనా ఒక 4 అంకెల సంఖ్యను తయారుచేయండి.
• ఆ సంఖ్యను చదవండి మరియు అక్షరాలలో రాయండి.
• ఆ అంకెలను ఉపయోగించి, తయారుచేసిన సంఖ్యలను ఈ కింది పట్టికలో రాయండి.
  

జవాబు:
సంఖ్య అక్షరాలలో ఆ సంఖ్య పేరు

ప్రయత్నించండి :

1. 3, 5 మరియు 1 అంకెలను ఉపయోగించి వీలైనన్ని 2-అంకెల సంఖ్యలు రాయండి.
2. 2, 6, 8 మరియు 4 అంకెలను ఉపయోగించి ఆ వీలైనన్ని 4-అంకెల సంఖ్యలు రాయండి.
3. A = 0, B = 1, C=2, D=3, E = 4, అని రహస్య భాషలో ఇవ్వబడింది. దీనిని ఉపయోగించి క్రింద ఇవ్వబడిన వస్తువుల యొక్క ధరలు రాయండి. ఒకటి మీ కొరకు చేయబడింది.

జవాబు:

Textbook Page No. 24

ఇవి చేయండి

1. కింది ఇవ్వబడిన ఖాళీ బాక్సులను <, =, > గురులతో నింపండి.

a)

జవాబు:

b)

జవాబు:

ప్రశ్న 2.
కింద ఇవ్వబడిన సంఖ్యలను పోల్చుటకు ఖాళీ పెట్టెలలో < , >, = గుర్తులను ఉంచుము.
జవాబు:
a) 6472    >    5306
b) 465   <    3079
c) 5780    <    5967
d) 6504    >    6079
e) 3281    <     3896
f) 4650    <   4698
g) 7856    >    7854
h) 6702   <     6923
i) 5063   <   5063
j) 5716    >    5186

ప్రశ్న 3.
కింద ఇవ్వబడిన ప్రతి సంఖ్యా సమూహంలోని చిన్న సంఖ్యలను గుర్తించండి. ఒకటి మీ కోసం చేయబడింది.

జవాబు:

ప్రశ్న 4.
కింద ఇవ్వబడిన ప్రతి సంఖ్యా సమూహంలోని పెద్ద సంఖ్యను (✓) గుర్తుతో సూచించండి.

జవాబు:

IV. సంఖ్యల క్రమం : కింది చిత్రాలలో చూపబడిన నలుగురు వ్యాపారుల పెట్టుబడులు పరిశీలించండి. మరియు కింది ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

అ) ఎవరు ఎక్కువ పెట్టుబడి పెట్టారు ? ___________ ఎంత ? ___________
జవాబు:
ఎవరు ఎక్కువ పెట్టుబడి పెట్టారు ? గౌరయ్య ఎంత ? ₹ 6370

ఆ) ఎవరు తక్కువ పెట్టుబడి పెట్టారు ? ___________ ఎంత ? ___________
జవాబు:
ఎవరు తక్కువ పెట్టుబడి పెట్టారు ? మాదన్న ఎంత ? ₹ 3480

ఇ) పెట్టుబడుల విలువ ఆధారంగా వ్యాపారుల పేర్లను తక్కువ నుండి ఎక్కువకు వరుసక్రమంలో రాయండి.
________, _________, __________, __________
జవాబు:
మాదన్న, సోము, అన్వర్ , గౌరయ్య

ఈ) ‘పెట్టిన పెట్టుబడులను తక్కువ నుండి ఎక్కువకు వరుసక్రమంలో రాయండి.
________, _________, __________, __________
జవాబు:
గౌరయ్య, అన్వర్ , సోము, మాదన్న

Textbook Page No. 26

ఇవి చేయండి

ప్రశ్న 1.
ఈ క్రింద ఇవ్వబడిన సంఖ్యలను ఆరోహణ క్రమంలో రాయండి.
72, 27, 16, 108, 61
ఆరోహణ క్రమం ___________ , ___________, ___________, ___________, ___________
జవాబు:
ఆరోహణ క్రమం : 16, 27, 61, 72, 108

ప్రశ్న 2.
ఈ క్రింద ఇవ్వబడిన సంఖ్యలను అవరోహణ క్రమంలో రాయండి.
65, 506, 650, 560, 605.
అవరోహణ క్రమం ___________ , ___________, ___________, ___________, ___________
జవాబు:
అవరోహణ క్రమం : 650, 605, 560, 506, 65

ప్రశ్న 3.
1009, 4002, 6088, 3800.
కింది ఇవ్వబడిన గుర్తుల ఆధారంగా ఆ సంఖ్యలను రాయండి.
a) _______ > _______ > _______ > _______
జవాబు:
6088 > 4002 > 3800 > 1009

b) _______ < _______ < _______ < _______
జవాబు:
1009 < 3800 < 4002 < 6088

ప్రశ్న 4.
కింద ఇవ్వబడిన సంఖ్యలను, ఆరోహణక్రమం మరియు అవరోహణ క్రమంలో రాయండి.
2566, 2988, 2300, 2377
ఆరోహణ క్రమం ___________ , ___________, ___________, ___________
అవరోహణ క్రమం ___________ , ___________, ___________, ___________
జవాబు:
ఆరోహణ క్రమం : 2300, 2377, 2566, 2988
అవరోహణ క్రమం : 2988, 2566, 2377, 2300

Textbook Page No. 27

అభ్యాసం – 2

ప్రశ్న 1.
కింది ఇవ్వబడిన సంఖ్యల చార్టును గమనించి, పూరించండి. పదుల స్థానంలో 3 గల అన్ని సంఖ్యలను కింద ఇవ్వబడిన ఖాళీలలో రాయండి.

జవాబు:

ప్రశ్న 2.
సుమతి వద్ద కింద చూపబడిన విధంగా కరెన్సీ నోట్లు కలవు. సుమతి వద్ద నున్న మొత్తం నగదు ఎంత ?

జవాబు:
₹ 2000 + ₹ 2000 + ₹ 500 + ₹ 50 + ₹5
= ₹ 4555

ప్రశ్న 3.
కింద ఇవ్వబడిన వానిని సంఖ్యలుగా రాయండి.
a) ఏడు వేల. డెబ్బ్భై ఏడు __________
జవాబు:
7077

b) ఎనిమిది వేల తొమ్మిది వందల అరవై ఏడు
జవాబు:
8967

ప్రశ్న 4.
కింద ఇవ్వబడిన ప్రతి సంఖ్యను అక్షరాలలో రాయండి.
అ) 3003 = ___________
జవాబు:
మూడు వేల మూడు

ఆ) 6010 = ____________
జవాబు:
ఆరువేల పది

ఇ) 9909 = ______________
జవాబు:
తొమ్మిది వేల తొమ్మిది తొమ్మిది

ప్రశ్న 5.
2768 అనే సంఖ్యలో, 2 ఏ స్థానంలో ఉంది?
అ) ఒకట్లు
ఆ) పదులు
ఇ) వందలు
ఈ) వేలు
జవాబు:
ఈ) వేలు

ప్రశ్న 6.
కింది ఇవ్వబడిన సంఖ్యలకు విస్తరణ రూపం రాయండి.
a) 5004 = _____________
జవాబు:
5000 + 000 + 00 + 4

b) 2069 = ____________
జవాబు:
2000 + 000 + 60 + 9

c) 3678 = ____________
జవాబు:
3000 + 600 + 70 + 8

ప్రశ్న 7.
కింది ఇవ్వబడిన సంఖ్యల చార్టు ఆధారంగా ఖాళీలను పూరింపుము. (కొన్నింటికి బహుళ జవాబులు ఉండవచ్చు)

జవాబు:

ప్రశ్న 8.
కింది ఇవ్వబడిన ప్రతి వరుసలోని పెద్ద సంఖ్యకు “సున్న” చుట్టండి.

జవాబు:

ప్రశ్న 9.
2, 5, 7 మరియు 8 అనే అంకెలను ఉపయోగించి ఏవైనా ఆరు, 4 అంకెల సంఖ్యలను రాయండి.
అ) ______________
ఆ) ______________
ఇ) ______________
ఈ) ______________
జవాబు:
అ) 8752 (పెద్దది)
ఆ) 5827
ఇ) 7825
ఈ) 2578 (చిన్నది)

ప్రశ్న 10.
1, 1, 9 మరియు 9 అనే అంకెలను ఉపయోగించి, వివిధ 4 అంకెల సంఖ్యలు రాయండి.
జవాబు:
1199, 1919, 1991, 9911
ప్రశ్న 11.
కింది ఇచ్చిన సంఖ్యలు ఏ వందల జతలో ఉ న్నాయో, వానికి సున్న చుట్టండి.

జవాబు:

ప్రశ్న 12.
కొన్ని గ్రామాల జనాభా వివరాలు కింది ఇవ్వబడ్డాయి. వాటి సమీప వేల విలువకు “సున్న” చుట్టండి.

జవాబు:

ప్రశ్న 13.
దగ్గరికి సవరించిన సంఖ్యను “సున్న”తో గుర్తించండి. ఇవ్వబడిన ఖాళీలో రాయండి. ఒకటి మీ క్లోసం చేయబడింది.
అ)

ఆ)

చుక్కల సంఖ్య ___________ కు దగ్గరగా ఉంది.
జవాబు:
చుక్కల సంఖ్య 300 కు దగ్గరగా ఉంది.

ఇ)

బ్లాకుల సంఖ్య ______________ కు దగ్గరగా ఉంది.
జవాబు:
బ్లాకుల సంఖ్య 600 కు దగ్గరగా ఉంది.

ఈ)

మొత్తం నోట్ల విలువ ____________ కు దగ్గరగా ఉంది.
జవాబు:
మొత్తం నోట్ల విలువ 3000 కు దగ్గరగా ఉంది.

ప్రశ్న 14.
కింద ఇవ్వబడిన అంకెలతో ఏర్పడే పెద్ద సంఖ్యను మరియు చిన్న సంఖ్యను రాయండి.

జవాబు:

ప్రాజెక్టు వర్కు:
విద్యార్థి కృత్యం:
కొన్ని వాహవాల సంఖ్యలను సేకరించి, కింది టేబుల్ లో రాయండి.

అ) ఆటోరిక్షాల సంఖ్యలను ఆరోహణ క్రమంలో రాయండి.
ఆ) మోటార్ సైకిళ్ళ సంఖ్యలను అవరోహణ క్రమంలో రాయండి.

బహుళైచ్చిక ప్రశ్నలు

ప్రశ్న 1.
3000+ 400+50+ 6 యొక్క సంక్షిప్తరూపం
A. 3450
B. 3560
C. 3456
D. 3546
జవాబు:
C. 3456

ప్రశ్న 2.
కింది వానిలో ఏది పెద్ద సంఖ్య ?
A. 5476
B. 6123
C. 2689
D. 6542
జవాబు:
D. 6542

ప్రశ్న 3.
2678 లో 6 ఏ స్థానంలో కలదు ?
A. ఒకట్లు
B. పదులు
C. వందలు
D. వేలు
జవాబు:
C. వందలు

ప్రశ్న 4.
2377 యొక్క విస్తృత రూపము
A. 2000 + 30 + 70 + 00
B. 2000 + 300 + 70 + 7
C. 2000 + 70 + 300 + 00
D. 20 + 700 + 3000 + 7
జవాబు:
B. 2000 + 300 + 70 + 7

ప్రశ్న 5.

మొత్తం కరెన్సీ విలువ దాదాపుగా
A. 2000
B. 2500
C. 3000
D. 2615
జవాబు:
C. 3000